CUCURBITACEAE - Kabakgiller

Tek ya da iki evcikli, bir, nadiren çok yıllık, tırmanıcı ve sürünücü otsular ya da çalılardır. Yapraklar alternat, genellikle palmat ya da pinnat, 5 loblu ya da parçalıdır. Sarmal şeklindeki sülükler genellikle yaprak sapının üst tarafındadır. Çiçekler yaprak koltuklatlarında kimoz ya da tek, tek eşeyli, çok nadiren erdişi, ışınsal simetrilidir. Sepaller 5, birleşik. Petaller 5, birleşik, çan ve ters koni şeklinde. Stamenler 5, anterler u şeklinde kıvrılmıştur. Dişi çiçekler 1 pistilli, ovaryum alt durumlu, genellikle 3 karpelli, 1 lokuluslu, ovüller çok, anatrop, plasenta parietaldir. Meyve genellikle büyük, kabuğu yumuşak ve odunsu yapıda olan bir bakkadır.

Sıcak bölgelerde yayılış gösteren 90 cins ve 100 türü vardır. Ülkemizde 3 cins ve 8 türü doğal olarak yayılış gösterir. Pek çok türü de kültüre alınmıştır.

Türleri gıda olarak kullanılan önemli bir ailedir.

Bryonia – Şeytan şalgamı

Çok yıllık tırmanıcı otsulardır. Yapraklar palmat parçalıdır. Çiçekler tek ya da iki eşeylidir. Meyve kırmızı ya da siyahtır. Akdeniz bölgesinde yayılış gösteren 12 türü, ülkemizde 4 türü bulunur.

Citrullus - Karpuz

Tek ya da çok yıllık, tırmanıcı ya da sürünücü otsulardır. Yaprakları derin lobludur. Çiçekler yaprakkoltukaltlarında tektir. Akdeniz bölgesinde yayılış gösteren 4 türü vardır.

Cucurbita - Kabak

Kısa gövdeli, sürünücü otsulardır. Tropik Amerika’da yayılış gösteren 10 türü vardır. Ülkemizde 3 türünün kültürü yapılır. C.pepo (sakız kabağı), C.maxima (helvacı kabağı), C.moschata.

Cucumis

Sarılıcı ve kaba tüylü otsulardır. Erkek çiçekler tek ya da küçük demetlerde, dişi çiçekler tektir. Sıcak bölgelerde yayılış gösteren 30 türü vardır. Ülkemizde 2 türünün kültürü yapılır : .melo (kavun) ve C.sativus (salatalık, hıyar).

Ecbalium elatarium – Eşekhıyarı, Şeytan keleği, Acı düğlek – Squirting Cucumber

Tayık gövdeli, çok yıllık otsulardır. Yaprakları kaba ve sert tüylerle kaplı, çiçekleri açık sarı renklidir. Olgun meyveleri aşağı sarkık duruşludur. Meyvenin içinde meydana gelen basınç nedeniyle meyve sapa bağlı olduğu yerden koparak özsuyu ile beraber tohumlarını dışarıya kuvvetle fırlatır. Ülkemizde oldukça geniş alanlarda yayılımı vardır.

 Karaburun, nisan 2010 – Çeşme, haziran 2010

7507

7508

7510

7511

7512

7515

 

 

1555

1556c

9118c

9119c

 

 

Lagenaria siceraria – Su kabağı, Uzun kabak

Ülkemizde kültürü yapılan tek yıllık sarılıcılardır. Sap kısmı dar, uç kısmı küremsi şekildedir. Anadolu’da su kabı olarak kullanılır.

Luffa cylindrica – Lif kabağı

Koyu sarı çiçekli tek yıllık tırmanıcılardır. Meyveleri çok liflidir, olgunlaştıktan sonra banyo süngeri gibi kullanılır. Ülkemizde yetiştirilmektedir.

Momardica charantis – Kudret narı

Ülkemizde süs bitkisi olarak yetiştirilen tırmanıcı bir bitkidir. Turuncu renkli ve ufak bir kabak görünümünde olan meyvelerinin üzeri kabarcıklıdır.