|
KINKANATLILAR - COLEOPTERA Kazım
Çapacı |
||||||
|
Kitaplar |
||||||
|
Fotoğrafların
büyük hali için üzerlerine tıklayınız. |
||||||
|
Sınıf |
INSECTA |
||||
|
22.
Takım - Coleoptera = Kınkanatlılar ( |
|||||
|
Kınkanatlılar
böcekler ve canlılar aleminin en büyük grubudur. 350.000 kadar türü
saptanmıştır, 400.000 kadar
olduğu sanılmaktadır. Her yıl 2000-5000 yeni tür
eklenmektedir. Bir uzmanın kınkanatlıların büyük
kısmını bile tanıması olanaksızdır.
Yaşam öyküsü çok, larvalarının ise ancak %10’u bilinmektedir.
Türlerinin %90’ı müzelerdeki kuru materyalden tanınmaktadır. Kıtaların
tümünde, toprak üzerinde, toprak içinde, ikincil olarak sularda
yaşayacak şekilde yayılım gösterirler. Bazıları
sadece gelişmelerinin bir kısmını suda yapar.
Bazıları buzulların kıyılarına,
mağaraların içine, kutuplardaki adalara ve en kurak çöllere kadar
girmiştir. Ancak sürekli buz ve karla kaplı olan yerlerde ve
açık denizlerde temsilcileri bulunmaz. Bu takımda her türlü vücut
şekli, renk çevre ve başka canlıları taklit görülür. Hepsi holometabol
gelişim (tam başkalaşım) gösterir (erginden önce gerçek
pup evresi vardır. Bu evrede beslenme yoktur ve hayvan dış
görünüşte hareketsizdir. Larva evresi ergine hiç benzemez. Ancak puptan
sonra ergin özelliği kazanır. Larval evredeki birçok yapı
tamamen ortadan kalkar). Yumuşak derili larvaları, kuşlar,
amfibiler, sürüngenler tarafından büyük bir iştahla yenir; bu
nedenle larvaların çoğu saklanmayı tercih ederler. Erginleri
birkaç gün ya da hafta yaşamalarına karşın, larva
evreleri yıllarca sürebilir. Yumurta, larva ev pup evrelerinin süresi
farklıdır. Büyük türlerde bu süre birkaç yıl, küçük türlerde
ise birkaç gün ya da birkaç haftadır. Larvalar
yırtıcı olabilir ya da leş, gübre, değişik
bitkisel ya da hayvansal maddelerle, bazı türleri mantarlarla beslenir.
Larvaların başı iyi gelişmiştir. Ağız
parçaları ısırıcı-çiğneyicidir.
Değişik larva ve pup tipleri vardır. Larvalar genellikle uzun
yapılıdır; 1-6 çift noktagözleri ve kısa antenleri
vardır. Çoğunda 3 çift bacak vardır. Sadece odunlar içinde
yaşayanlarda bacaklar yoktur. Pupları serbest pup şeklindedir.
Beslenme
çeşitliliği çok fazladır. Bitkilerle beslenenlerde (fitofaj)
seçim yapmayanlar, bazı bitkileri tercih edenler ya da tek bir bitki
türünü tercih edenler (monofaj) vardır. Bir kısmı leşle,
gübrelerle, bitkisel artıklarla, kokuşmakta olan maddelerle
beslenir. Avcılıkla geçinenlerin sayısı da oldukça
fazladır. Bitkisel ve hayvansal besinleri aynı tercihle yiyenler de
vardır; özellikle bunlar zararlı türleri kapsar. Bitkiler için çok
tehlikeli türler bu takımda bulunur. Karnivor olanlar yararlı
türlerden sayılırlar. Pek az türü parazittir. Biline en küçük
kınkanatlı Kuzey Amerika’da yaşayan Trichosella nana ( Kınkanatlıların
Karbon devrinin ve Perm’in sonunda (220-280 milyon yıl önce) ortaya
çıktığı varsayılmaktadır. En çok
dallandıkları devir Kretease’dır (70-140 miyon yıl önce).
Büyük olasılıkla bu devirde, bugünkü familyaların tümü ortaya
çıkmıştır. Eosen’deki (50 milyon yıl önce) kehribar
ve kömür yataklarında bulunan kınkanatlı fosilleri bugünkülere
çok benzer. Bazıları aynı türe aittir. Akrabaları pek az
bilinmektedir. En yakın akrabalarının hyamamböcekleri ya da
devesinkeleri olduğu varsayılır. Kınkanatlılar,
köken olarak işlev gören iki kanat çiftine sahiptirler ancak, zamanla
sadece arka kanatları uçma işlevini koruyup, ön kanatları uçma sırasında hareket yeteneklerini
yitirmişler ya da sadece titreştirilen bir taşıma
yüzeyine dönüşerek “Elytra” yı oluşturmuştur.
Çeşitli minerallerin de birikmesiyle sert bir kın şeklini alan
bu damarsız ön kanatlar, narin yapılı arka kanatları ve
abdomeni koruyan bir örtü şeklindedir. Arka kanatların enine ve
boyuna katlanması, arkaya doğru yatırılması ve
dinlenme sırasında genellikle ön kanatlar tarafından tamamen
örtülmesi, bu böcek takımına diğer kanatlı böcekler
karşısında büyük bir üstünlük sağlar. Dikenler,
çalılar, keskin kenarlı bitkiler arasında ya da topraklar,
çamurlar, gübreler içinde gezinirken, zarif yapılı alt
kanatları yırtılma ya da yapışma tehlikesinden
korunur. Kanatların, özellikle ön kanatların birçok türde
küçüldüğü ya da tamamen ortadan kalktığı görülür. Ön
kanatların kaybolması uçmayı herhangi bir şekilde
engellemez. Arka kanatlar zar gibidir ve az damarlıdır. Baş genellikle
göğse hafifçe gömülmüştür. Antenler iplik, kıl, boncuk dizisi,
testereli, taraklı, dirsekli, tokmaklı ya da düğmeli
şekildedir. Çoğunda noktagöz yoktur. Mağara yaşamına
uyum sağlayanlarda bileşikgöz de bulunmayabilir. Genellikle, sivri uçlu bir
üst çene, küçük, belirgin olarak segmentleşmiş, dokunaçlar
taşıyan bir çift üst çeneden oluşan
ısırıcı (çiğneyici) ağız tipleri
vardır. Av ya da besin genellikle üst çenede tutulur ya da
ısırılır, bu arada alt çene ve dokunaçlarla
donatılmış alt dudak besini ağza taşır. Pek az
türde alt dudak emme için dil şeklinde gelişmiştir.birinci alt
çene dokunaçları 4, alt dudak dokunaçları 3 segmentlidir. Geleneksel olarka tüm
familyalar Adephaga ve Polyphaga diye iki alttakım altında
gruplandırılır. Adephaga’da arka bacağın
kalçası vücut duvarıyla kaynaşmıştır.
Polyphaga’da ise hareketli bir eklem oluşturur. Kanat şekli ve
larva tipleri de iki alttakımda ayrıdır. 1.allttakım – Adephaga : Esas olarak Carabidae
familyasını içeren bu alttakım, kural olarak sadece
yırtıcı böcekleri ve toplam 30.000 kadar türü kapsar. 2. alttakım – Polyphaga : Kınkanatların
büyük kısmı, değişik beslenme
alışkanlıkları olan familyaları içeren Polyphaga
alttakıma aittir. |
|||||
|
|
|
||||
|
|
1.
Alttakım
– Adephaga ( a.
Karafatmalar
– Caraboidea 1. Fam. Cicincelidae - Kaplanböcekleri=Kum
kınkanatları 2. Fam. Carabidae - Karafatmalar=Karaböcekler
(25.000 t) 3. Fam. Paussidae (1000 tür) 4. Fam. Dysticidae - Dalgıç
Kınkanatlılar (3000 t) 5. Fam. Haliplidae (180 tür) 6. Fam. Gyrnidae - Sersem kınkanatlılar
(800 t) 7. Fam. Hygrobiidae 8. Fam. Rhysodidae 9. Fam. Cupesidae |
||||
|
|
2.
Alttakım – Polyphaga b.
Staphylinoidea
- Kısakanatlı kınkanatlılar 1. Fam. Staphylinidae - Kısakanatlı
kınkanatlılar (30.000 t) 2. Fam. Pselaphidae - Palpuslu
kınkanatlılar (700 t) 3. Fam. Leptinidae - Post
kınkanatlıları (10 t) 4. Fam. Silphidae - Leş
kınkanatlıları (300 t) 5. Fam. Catopidae (1000 t) 6. Fam. Liodidae (500 t) 7. Fam. Clambidae (70 t) 8. Fam. Ptiliidae - Tüylü Kınkanatlılar
(500 t) 9. Fam. Scaphidiidae – Kayık
kınkanatlılar (750 t) 10.Fam. Histeridae – Kesik kanatlılar (3800
t) |
||||
|
|
c.
Palpicornia 1. Fam. Hydrophilidae - Su kınkanatlıları (2300 t) |
||||
|
|
d.
Cantharoidea
(Malacodermata) – Yakıböcekleri 1. Fam. Lycidae
(3500 t) 2. Fam. Lampyridae – Ateşböcekleri (2000 t) 3. Fam. Drilidae (200 t) 4. Fam. Cantharidae – Yakı
böcekleri=Kantarin böcekleri (4000 t) 5. Fam. Malachiidae (3000 t) 6. Fam. Cleridae – Renkli kınkanatlılar
(3500 t) 7. Fam. Lymexylonidae (73 t) |
||||
|
CANTHAROİDEA – YAKI BÖCEKLERİ Üst
kanatlarının yumuşak olması en tipik özellikleridir.
Antenleri iplik şeklinde, Tarsusları 5 segmentlidir. Genelikle
avcıdırlar. Abdomenlerinin 9-10 segmentli olması ilkel bir
özelliktir, çünkü çoğu kınkanatlıda 11 segmentten ancak 7-9’u
kalmıştır. Cantharidae –
Yakıböcekleri = Kantarin böcekleri (4000 t) Vücutlarının dış duvarı
ve üst kanatları, kağıt gibi ince ve yumuşaktır.
Vücutları ince uzun, kanatların kenarları birbirine
paraleldir. Boyları |
|||||
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Elateriformia » Elateroidea » Cantharidae
» Cantharinae » Cantharini » Cantharis |
||||
|
4. Fam. Cantharis
ssp. İng. Soldier Beetles |
|
|
|
|
|
|
|
5006 |
4926 |
4922 |
5030 |
4798 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
4800 |
4807 |
4813 |
4823 |
4824 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
4825 |
4828 |
4832 |
4985 |
4974 |
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Elateriformia » Elateroidea »
Cantharidae » Cantharinae » Cantharini » Cantharis » Cantharis livida |
||||
|
4. Fam. Cantharis
livida |
|
|
|
|
|
|
|
5120 |
5127 |
5129 |
5132 |
5133 |
|
4. Fam. Cantharis
livida |
|
|
|
|
|
|
|
5242 |
5254 |
5256 |
5131 |
5123 |
|
4. Fam. Cantharis
livida |
|
|
|
|
|
|
|
5111 |
5113 |
5116 |
5118 |
|
|
Malachiidae (3000 t) En küçük türlerin bulunduğu familyadır.
Oldukça renklidirler. Sıcağı severler. |
|||||
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Cucujiformia » Cleroidea » Meliyridae »
Malachiinae |
||||
|
5. Fam. Malachiidae Melyridae |
|
|
|
|
|
|
|
5614 |
5618 |
5619 |
5616 |
5612 |
|
Cleridae - Renkli
kınkanatlılar (3500 t) Genellikle çok renklidirler. Mavi ve yeşil
metalik renkler, iki ya da daha fazla renk taşıyan desenli üst
kanatlar birçoğunda bulunur. Üst kanatlar genellikle enine bantlı,
antenler tokmak şeklinde, vücut ince yapılı, göğüsle abdomen
arası boğumludur. Diğer böceklerle beslenirler. Diğer
familyalardan iç segmentli anten topuzlarıyla ayrılırlar.
Bazen bu uç kısım çok uzundur ve antenin alt kısmından
çok az farklılaşarak kalınlaşmıştır.
Bazı egzotik türlerde topuz tarak şeklindedir. Çoğunun vücudu
sık tüylüdür (ör Trichodes).
Boyları birkaç mm’den birkaç cm’ye değişir. Trichodes apiarius (arıkurdu)’nun
larvası kovanlarda zayıf ve hasta arıları yer.
Kovanın altını delerek içeriye girebilirler. Diğer
bazı Trichodes spp. Yabani
arılarla beslenirler. |
|||||
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Cucujiformia » Cleroidea » Cleridae »
... |
||||
|
6. Fam. Cleridae - Trichodes insignis |
|
|
|
|
|
|
|
9288 |
9289 |
|
|
|
|
|
e.
Fossipedes 1. Fam. Helodidae
(1200 t) 2. Fam. Eucinetidae 3. Fam. Dasciliidae |
||||
|
|
f.
Clavicornia 1. Fam. Temnochilidae - Ostomidae (600 t) 2. Fam. Byrutidae (21 t) 3. Fam. Nitulidae – Parlak kınkanatlılar
(2500 t) 4. Fam. Rhizophagidae (50 t) 5. Fam. Cucujidae – Yassı
kıkanatlılar (1300 t) 6. Fam. Erotylidae (2300 t) 7. Fam. Phalacridae (500 t) 8. Fam. Cryptophagidae (1000 t) 9. Fam. Lathridiidae (500 t) 10. Fam. Endomycidae (1400 t) 11. Fam. Coccinellidae – Uğurböcekleri =
Gelinböcekleri (4000 t) |
||||
|
CLAVICORNIA Ortak
özellikleri ve tür sayısı çok defa az olan 30 familyadan
oluşmuştur. Antenleri 1-3 segmentli topuz taşır
(clvus=topuz, cornus=boynuz). Tarsusları genellikle 5 segmentlidir. Üst
kanatları genellikle kısa; her zaman son tergiti (pygidiumu)
açıkta bırakır. Genellikle küçük boyludurlar. Mantar ya da
polenle beslenirler; az bir kısmı yırtıcıdır. |
|||||
|
6. Fam.
Erotylidae – (2300 t) Renkleri çok göze çarpıcıdır.
Mavi-kırmızı renk kombinasyonu yaygındır. Çoğu
1 cm’den kiçiktir (en fazla |
|||||
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Cucujiformia » Cucujoidea » Erotylidae »
Tritominae » Triplax » Triplax russica |
||||
|
6. Fam Erotylidae Triplax russica |
|
|
|
|
|
|
|
6806 |
6807 |
|
|
|
|
11. Fam.
Coccinellidae – Uğurböcekleri = Gelinböcekleri (4000 t) Büyük bir kısmı renklidir. Üst
kanatları kırmızı ya da sarı üzerine siyah
noktalı ya da tersi, yani siyah zemin üzerine siyah ya da
kırmızı desenlidir. Sadece 1- Epilachninae alt familyası
dışındakiler yararlıdır. Larvaları ve erginleri
yaprakbitlerini ve koşnilleri büyük sayılarda yediklerinden
biyolojik mücadelede kullanılırlar. Halycia cinsine ait birkaç türü larva iken yaprakbiti, ergin iken
öncelikle mantar yerler. Epilachninae alt familyasının üyeleri
sadece bitkisel besinlerle beslenirler. İnce tüylenmeleriyle hemen
tanınan Epilachna cinsine ait
türler bu zararlılar içinde öncelikli yer alırlar. Larvalar büyür büyümez yaprağın
herhangi bir yerine yapışır ve daha sonra bazı kelebek
türleri gibi abdomenin ucundan asılarak ya da yaprak yüzeyinde kalarak
pup olurlar. Genellikle desenli olan pup, birçok durumda, son larva derisinin
içinde bulunduğundan kısmen korunmuş olabilir. örümcekler ve
bazı kuşlar dışında, örümceklerin hemolenfi, yendiğinde
zehir etkisi yaptığından, larvaları saklanma gereği
duymaz. Sarı renkli hemolenflerini, yaşarken de korunma
amacıyla kullanırlar. Bu sıvıları, diz eklemlerinin
belirli yerlerinden ince damlacıklar şeklinde çıkarırlar.
Bu özellik, yaprakkınkanatlılarında (Chrysomelidae) ve yakıböceklerinde (Meloidae)’de görülür. Bu sonuncular, zehirli hemolenflerini,
korunma için çok daha başarılı şekilde kullanırlar.
Ancak bazı kuşların midesinde, bu böceklerin vücut
parçaları bol miktarda bulunmuştur. Hemolenfleri zehirli ya da kötü
lezzetli olan böcekler gibi, bunlar da düşmanlarına uyarı
verebilmek için parlak renk ve desenlerle
donatılmışlardır. Buna karşın,
kanlarını korunma aracı olarak kullanmayanlarda bu parlak
renkler oluşmamıştır. Bu savunma
davranışı, belki de doğal seçilim ile
güçlendirilmiştir. Bunun yanı sıra diğer bazı
gruplarda da taklide dayalı mimikri ve korkutucu desenler ortaya
çıkmıştır. İyi uçarlar, rahatsız edildiklerinde
yere düşerler ve çok kez bacaklarını vücuda toplayarak ölü
taklidi yaparlar. Kışı birçoğu bir arada ergin olarak geçirirler.
İlkbaharda yumurtalarını yaprakların altına ya da
kabukların yarıklarına bırakırlar. Larvaları
yumuşak derili, çok defa renkli desenli, çok hareketlidir. Genellikle 4
kez deri değiştiriler. Scymnus
türleri mumlu iplikçiklerle örtülmüştür. Gelişme süreleri,
besin ve iklime bağlı olarak, 30-60 gündür. Yılda iki döl
verirler. Yumurtalar genellikle yabrakbiti kolonilerinin civarına
bırakılır. Larvalarda pozitif ve negatif geotaksi çok iyi
gelişmiştir. Coccinella septempunctata en tanunmış
türüdür. Boyları 5.5-8 mm’dir. Yırtıcıdır. Bir larva
toplam 600 yaprakbiti yiyebilir. Büyük sayılarda ortaya çıkarlar
(bir düşü 800 yumurta bırakır),
ırktaşlarının yumurta ve larvalarını dahi
yerler. Aphis ambuci’yi yiyemezler.
Adelia bipunctatayaklaşık 3.5- |
|||||
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Cucujiformia » Cucujoidea » Coccinellidae
» Coccinellinae » Coccinellini » Coccinella » C. semipunctata |
||||
|
11.
Fam. Coccinellidae Coccinella
septempunctata |
|
|
|
|
|
|
|
6919 |
6924 |
6925 |
6944 |
6945 |
|
Coccinellidae Coccinella
septempunctata |
|
|
|
|
|
|
|
6949 |
6950 |
6950c |
5101 |
5102 |
|
Coccinellidae Coccinella
septempunctata |
|
|
|
|
|
|
|
6951 |
6963 |
6961 |
6959 |
6959c |
|
Coccinellidae Coccinella
septempunctata |
|
|
|
|
|
|
|
4700 |
4701 |
4713 |
4714 |
7423 |
|
Coccinellidae Coccinella
septempunctata |
|
|
|
|
|
|
|
7233 |
7420 |
7421 |
3602 |
3766 |
|
Coccinellidae Coccinella
septempunctata |
|
|
|
|
|
|
|
6777 |
6778 |
6800 |
6798 |
|
|
Henosepilachna spp ? |
|
|
|
|
|
|
|
3026 |
3027 |
3028 |
3029 |
3030 |
|
Henosepilachna spp ? |
|
|
|
|
|
|
|
3031 |
3033 |
3034 |
3035 |
3036 |
|
Henosepilachna spp ? |
|
|
|
|
|
|
|
3037 |
3041 |
3043 |
3044 |
3058 |
|
Henosepilachna spp ? |
|
|
|
|
|
|
|
3059 |
3062 |
3063 |
3064 |
3065 |
|
Henosepilachna spp ? |
|
|
|
|
|
|
|
3067 |
3068 |
|
|
|
|
Adalia bipunctata ? |
|
|
|
|
|
|
|
3299 |
3297 |
3298 |
3300 |
3302 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3304 |
3305 |
3307 |
3276 |
3280 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3282 |
3285 |
3291 |
3293 |
3308 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3309 |
3310 |
3311 |
3312 |
3313 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3314 |
3315 |
|
|
|
|
|
g.
Macrodactylia 1. Fam. Dryopidae – Kancalı
kınkanatlılar (1000 t) 2. Fam. Georyssidae (45 t) 3. Fam. Heteroceridae – Testereli
kınkanatlılar (180 t) |
||||
|
|
h.
Brachymera 1. Fam. Byrrhidae – Hap
kınkanatlıları (700 t) 2. Fam. Dermestidae – Kuruet böcekleri = Yağ
böcekleri = Postböcekleri (900 t) |
||||
|
|
i.
Teredilia 1. Fam. Bostrichidae – Odundelenler (600 t) 2. Fam. Anobiidae – Tosböcekleri =
Ağaçkemirenler (1500 t) 3. Fam. Ptinidae – Çapulcuböcekler (650 t) |
||||
|
|
k.
Sternoxia 1. Fam. Elateridae – Telkurtları =
Taklaböcekleri (8500 t) 2. Fam. Eucnemidae (1200 t) 3. Fam. Buprestidae – Parlak
kınkanatlılar = Süslüböceker (13.000 t) |
||||
|
STERNOXIA Orta-büyük boyda, genellikle uzun
yapılı hayvanlardır. Proternumlarının, arkaya
doğru yönelmiş, bir oyuk içerisine yatırılabilen bir
çıkıntı taşımaları çok tipiktir. Bu çıkıntı,
bu oyuğa ya hareketsiz bir şekilde demirlenmiştir (Buprestidae) ya da hareketlidir (Elateridae). Demirlenmiş
olanlarda, boyun plakasını taşıyan protoraks
hareketsizdir. Bu nedenle Bupestidae’de
göğüs ve abdomen hareketsiz bir şekilde birbirini izler. Elateridae’de bu
çıkıntının yere hızla vurulması ile büyük
ölçülerde yerden yukarıya doğru zıplanır. Larvaları odunlarda ve yumuşak bitki
dokularında gelişir. Gelişmeleri bazen yıllar sürer. Çok
zararlı türleri içerirler. 1. Fam.
Elateridae – Telkurtları = Taklaböcekleri (8500 t) Tüm dünyaya, özellikle sıcak bölgelere
yayılmışlardır. Boyları ortalama 5-15 mm’dir. Daha
küçük ve daha büyük türleri vardır, Tetralobus
spp 7 cm’ye ulaşır, Hypnoides
spp ise 2 mm’dir.
Vücutlarının uzamış olması ve dış
kenarlarının genel şekli tipiktir. Vücutları düz,
çıplak ya da tüylüdür (Adrastus
spp). Renkleri,
sarımsı, kahverengi, siyah, bazen pullu (Adolecera spp), kırmızı (bazı Elater spp), metalik mavi ya da
yeşil (Selatosomus spp ve Corymbites spp) olabilir. Güney
Amerika’ da yaşayan bazı türleri kuvvetli ışık
çıkarırlar. Ters döndürüldüklerinde, duyulabilen “çıt”
diye bir ses çıkararak, 20- Erginleri bitkilerin narin
kısımları (çiçek, tomurcuk, sürgün vs) ile beslenirler.
Larvaların çoğu karnivordur. Halbuki çoğu kişi larvalarını
zararlı olarak bilir. Çok defa sarı renkli, gözsüz, üç göğüs
bacaklı, sert deri yapılı larvalar, enine kesitlerinde
yuvarlak ya da basık görünümlüdürler. Çürümekte olan odunların
içinde yaşarlar. Bazı türleri ağa. Kabuklarındaki
böcekleri avlar. Kabuk kınkanatlılarını yok ettiği
için yararlı da sayılırlar. Larvaların gelişmesi 2-5
yıl sürer. Bazı larvalar kısmen ya da tamamen otçuldur. Agriotes lneatus – tekurdu, havuç, patates,
lahana, salatalık gibi sebzelerin köklerini yedikleri bilinmektedir.
Erginleri az da olsa bitkilerin çiçeklerini ve narin
kısımlarını yemek yoluyla zarar yaparlar. |
|||||
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Elateriformia » Elateroidea » Elateridae
» ... |
||||
|
1. Fam - Elateridae Agriotes pilosellus |
|
|
|
|
|
|
|
1280 |
1281 |
1282 |
1283 |
1285 |
|
1. Fam - Elateridae Agriotes pilosellus |
|
|
|
|
|
|
|
1334 |
1335 |
1337 |
|
|
|
1. Fam - Elateridae Brachygonus megerlei |
|
|
|
|
|
|
|
1944 |
1948 |
1950 |
1951 |
1953 |
|
Elateridae |
|
|
|
|
|
|
|
2021 |
|
|
|
|
|
Elateridae ? |
|
|
|
|
|
|
|
9404 |
9406 |
|
|
|
|
Elateridae ? |
|
|
|
|
|
|
|
9392 |
|
|
|
|
|
3. Fam.
Buprestidae – Patlak
kınkanatlılar – Süslü böcekler (13000 t) Daha çok tropiklerde ve subropiklerde
yaygındır. Boyları ortalama 12-14 mm’dir (oldukça büyük ve
küçük türleri de vardır). Birçoğu metalik mavi, yeşil, vs
rengindedir. Bir kısmı ayrıca desenlidir. Parlak renkleri
yapısal renkleridir. Bazı pigmentlerle kombine olabilir.
Güneşli yerlerde uçmayı severler. Vücutlarının son
kısmı sivrilmiştir. Baş geriye çekik ve gömülüdür.
Antenleri testerelidir. Erginlerinin çoğu çiçekler üzerinde yaşar.
Çok sert kitin zırhları vardır. Renkleri ve sert
zırhları korunmada rol alırlar. Ağız parçaları
kuvvetlidir. Kural olarak ağaç zararlılarıdır. |
|||||
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Elateriformia » Buprestoidea »
Buprestidae » Julodinae » ... |
||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
7086 |
7089 |
7122 |
7124 |
7122c |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
8079e |
8083e |
|
|
|
|
|
l.
Heteromera ( 1. Fam. Oedemeridae – Yalancı tekeböcekleri
(1000 t) 2. Fam. Pythidae – Yalancıhortumlu
kınkanatlılar (300 t) 3. Fam. Pyrochroidae – Ateş kınkanatlıları
(160 t) 4. Fam. Anthicidae (3000 t) 5. Fam. Meloidae – Yakıböcekleri =
Yağlıböcekler (2500 t) 6. Fam. Mordellidae – Dikenli
kınkanatlılar 7. Fam. Rhipiphoridae – Yelpazeli
Kınkanatlılar (400 t) 8. Fam. Lagriidae – Pamuklu
kınkanatlılar (2000 t) 9. Fam. Alleculidae (2400 t) 10. Fam. Tenebrionidae – Siyah
kınkanatlılar (20.000 t) |
||||
|
HETEROMERA Ön ve arka ayaklarının her iki
eşeyde de 5, arka ayaklarının 4 segmentli olması, yani
heteromer olması, en tipik özelliğidir. Antenleri her zaman iplik
ya da boncuk dizisi şeklindedir. Yapı ve davranış
bakımından çok çeşitlilik gösterirler. 1. Fam. :
Oedemeridae – Yalancı tekeböcekleri (1000 t) Uzun ince vücutları ve uzamış,
iplik şeklindeki antenleri ile tekeböceklerine benzerler. Birbirine
paralel kenarlı üst kanatları, çok kez iki ya da üç ince boyuna
karina taşır, bazı türlerde ortadaki temas çizgisi
kapanmamıştır. Boyları 1- |
|||||
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Cucujiformia » Tenebrionoidea »
Oedemeridae » Oedemerinae » Oedemerini » Oedemera » ... |
||||
|
1. Fam. Oedemeridae |
|
|
|
|
|
|
|
6179 |
6181 |
6183 |
6185 |
6187 |
|
1. Fam. Oedemeridae Oedemera flavipes |
|
|
|
|
|
|
|
6717 |
6719 |
6720 |
|
|
|
HETEROMERA 5. Fam. :
Meloidae – Yakıböcekleri = Yağlıböcekler (2500 t) Daha çok Asya ve Afrika’da
yaygındırlar. Toplu yaşama eğilimdedirler. Arka
kafanın boyun şeklinde incelmesi familya özelliğidir. Bu
familyaya bağlı seyrek görülen bazı türlerin bazı
yıllarda büyük sayılarda ortaya çıkması tipik
özelliklerindendir. Sıcaklık ve nemin bu çoğalmada çok büyük
etken olduğu tahmin edilmektedir. Biyolojik dengenin bozulması da
(diğer bitki ve hayvanların değişmesiyle) bu kütle
değişimini etkiler. Örneğin besinlerini oluşturan bir
monokültür, sayılarının hızla artmasına neden
olabilir. Keza kalıtsal yapı ve muhtemelen meydana gelebilecek
mutasyonlar da bu kütle değişimizi hazırlar. Çoğu obur hayvanlardır (Lyttinae
gibi). Bazı bitki türlerini
çıplak bile bırakabilirler. Bu familyada çok ilginç türler vardır.
İspanyolsineği, geçmişte tıbbi öneme sahipti. Bu
böceğin diz ekleminden salgılanan yağlımsı bir
sıvı insan derisinde yangı meydan gelmesine neden olur.
Hipokrag ve Galen’den beri bu böcekler yakı oluşturmak ve idrar
söktürmek amacıyla kullanılmışlarıdır. Bu
nedenle bunlara yakı böcekleri denmiştir. Meloidae türleri, bir
ketoasidin beta laktonu olan kantarin içerir. Bu bileşik çok küçük
dozlarda daha iyileştirici etkisini gösterir. Yüksek derişimlerde
çok zehirlidir. 0.03 gramı insan için öldürücüdür. Kantarin,
kurumuş ve un haline getirilmiş böceklerden ekstre edilir.
Özellikle Ortaçağda kötü amaçlarla yaygın olarak
kullanılmıştır. Sicilya ve İtalya’ da öldürme
amacıyla kullanılan “Aqua Tofana” adı verilen zehirli su
kantarin içerirdi. Kantarin, afrodizyak olarak ta yaygın şekilde
kullanılmıştır. Bu böceklerin kanlarında bulunan
kantarinin önemi, bazı düşmanlarından korunmak amacıyla
oluşmuştur şeklinde açıklanabilir. Bununla beraber,
kirpiler, yarasalar, kurbağalar ve birçok kuş (tavuk,
kırlangıç, alakarga) herhangi bir zarar görmeden bunları yer;
ancak kertenkelelerin bunlardan zarar gördüğü sanılmaktadır. Larva gelişimleri ilginçtir. Diğer
familyalardan farklı olarak hipermetaboli görülür. En tipik hipermetaboli
Meloidae’de görülür. Meloe türleri, güneşli kuru yerlerde
açtıkları 1- Gelişmelerinin ilk evresinde zararlı
olan bu hayvanlar, 2000-4000 yumurta bırakmalarına
karşın, ancak birkaç tanesi erginliğe ulaşabilir. |
|||||
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Cucujiformia » Tenebrionoidea » Meloidae
» Meloinae » Meloini » Meloe » Meloe variegatus |
||||
|
5. Fam. Meloidae Meloe
variegatus Tr
Yakı Böceği |
|
|
|
|
|
|
|
4680 |
4653 |
4656 |
4657 |
4658 |
|
5. Fam. Meloidae Meloe
variegatus Tr
Yakı Böceği |
|
|
|
|
|
|
|
4660 |
4662 |
4664 |
4675 |
4677 |
|
HETEROMERA 9. Fam. :
Alleculidae – (2400 t) Boyları 5- 10. Fam. :
Tenebrionidae – Siyah kınkanatlılar Uzun ince vücutları ve uz |
|||||
|
9. Fam Alleculinae Omophlus proteus |
|
|
|
|
|
|
|
5859 |
5865 |
5865c |
5866 |
5868 |
|
9. Fam Alleculinae Omophlus proteus |
|
|
|
|
|
|
|
5870 |
5857 |
5857c |
|
|
|
HETEROMERA 10. Fam. :
Tenebrionidae – Siyah kınkanatlılar(20.000 t) Genellilkle çöl ve yarıçöl hayvanları
olarak tanınırlar. Yüzde doksanı siyah renklidir. Tropiklerde
metalik, yeşil, mavi, kırmızı, vişneçürüğü
renkli olanlar da vardır. Kitin zırhı tamamen beyaz olan
türler de vardır. Genellikle gececildirler. Gündüzleri kumların
içine gömülür, akşam karanlığında dışarıya
çıkmaya başlarlar. Birçok türü kumlarda yaşamaya tipik uyum
sağlamıştır. Bu tiplerin bacakları örümcek gibi
uzamıştır. Bu sayede kayan kumlarda rahatça yürürler. Kitin
zırhları kalın, eklem yerlerinin arası ve plakalar
birbirine çok yakın, vücutları kompakt ve vücut yüzeyleri
olabildiğince az düzeydedir. Vücut şekilleri genel bir şema
taşımaz. Diğer birçok familyayı taklit ederler. Heteromer
tarsuslarıyla onlardan kolaylıkla ayrılırlar. Antenleri
çok tipik şekilde gözlerinin önündeki baş kenarının küçük
ve genişlemiş yüzeyine alttan bağlanmıştır. Bu
plaka şeklindeki kenar, önden göze doğru uzanır, hatta bazen
onu tamamen keser. Uzunlukları |
|||||
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Cucujiformia » Tenebrionoidea »
Tenebrionidae » Alleculinae » Cteniopus » Cteniopus
flavus |
||||
|
10. Fam Tenebrionidae Cteniopus
flavus / sulphureus |
|
|
|
|
|
|
|
5599 |
5600 |
5608 |
5609 |
5611 |
|
10. Fam Tenebrionidae Cteniopus
flavus / sulphureus |
|
|
|
|
|
|
|
5853 |
5855 |
5856 |
5876 |
5878 |
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Cucujiformia » Tenebrionoidea »
Tenebrionidae » Pimeliinae » Pimeliini » Graecopachys
quadricollis |
||||
|
10. Fam Tenebrionidae Graecopachys
(Pachyscelis) quadricollis |
|
|
|
|
|
|
|
5187 |
5191 |
|
|
|
|
|
m. Lamellicornia –
Yaprakantenli kınkanatlılar 1. Fam. Trogidae (300 t) 2. Fam. Lucanidae – Geyikböcekleri (1100 t) 3. Fam. Passalidae – Şeker
kınkanatlıları (600 t) 4. Fam. Scrabaeidae – Mayısböcekleri =
Bokböcekleri (20.000 t) |
||||
|
LAMELLICORNIA Antenlerinin uçta, bir tarafa doğru yaprak
şeklinde yan çıkıntılar yapması çok tipiktir. Bu
lameller oldukça uzun ve uçta bir noktadan çıkmış bir yelpaze
gibi olabilir. bir kısmında lameller birbirlerine paralel
uzanırlar. Lameller, antenlerin son 3-6 segmentinden çıkarlar.
Dışa doğru yönelmiş anten ucu nadiren topuz şeklini
alır. Hepsinin tarsusu 5 segmentlidir (pentamer). Larva : kadılokması denilen tombul
larva tipi, büyüklükleri dışında tüm familyalarda benzer
yapılıdır ve genel bir yapıyı yansıtır. Bu
larvalar beyazımsı sarı, oldukça tombul ve kuvvetli olarak
kitinleşmiş başları güçlü ağız parçaları taşır;
üç bacak çifti iyi gelişmiş olmasına karşın, çok zor
tırmanırlar ve genellikle de kıvrılarak bir yanları
üzerine yatarlar. Yumuşak toprakları, gübrelerin içini ya da bitki
yığıntılarını tercih eden bu kör
larvaların oldukça etkin delme yetenekleri vardır. Pek azı hayvansal olarak beslenir.
Çoğu, bitkilerle ve bitkilerle beslenen memeli hayvanların
dışkılarıyla beslenirler. Büyük türlerin larvaları,
gelişmelerini tamamlayabilmek için birçok yıla gerek gösterirler. Erginlerin ömürleri kısadır;
çiftleşmeden hemen sonra ölürler. Birçoğunda, özellikle
dışkı yiyenlerinde çok gelişmiş yumurta
bırakma, hatta yavruya bakma içgüdüsü vardır. 2. Fam. :
Lucanidae – Geyik böcekleri (1100 t) Çoğunda üst çenelerinin boynuz şeklinde
gelişmesiyle özellik kazanmışlardır. Bu üstçene ,
artık tutma ve kesme işlemi yapamaz. Özellikle Lucanus cervus’ ta bu boynuzlar çok güzel görünür. Ancak,
dişilerinde üstçene çok zayıf uzamıştır. Bununla
birlikte birçok türde ne erkekte, ne dişide (örneğin Platycerus caraboides) boynuz gelişmemiştir.
Bazı türlerin erkeklerinde (gergedanböcekleri-Oryctes) başın üzerinde, birkaç mm uzunluğunda,
yukarıya doğru yönelmiş bir boynuz vardır; bunların
dişilerinde boynuzların bulunduğu yerde çok küçük kitin
tüberküller bulunur. Antenlerinin dirsekli olması tipik
özelliklerindendir. Anten kamçısının son segmenti çok defa
kısa lameller taşır; bunlar bu kısma bir tarak görüntüsü
verirler. Bu özelliğiyle diğer tüm Lamellicorniz familyalarından ayrılırlar. Boyları Ağaçkakan ve puhu en önemli
düşmanlarıdır. Yaşlı meşe
ormanlarının ve meşe kalıntılarının
ortadan kaldırılması bu hayvanların gelişme
ortamını tahrip etmektedir. Genellikle kahverengi-siyahtırlar.
Pek az türü metalik renklidir. Gelişmelerini öncelikle çürümekte olan
meşe, bazen de kayın odunlarının içinde
gerçekleştirirler. Mayıs başında uçmaya başlayan bu
böcekler, haziran-temmuzda yumurta bırakırlar. Yavrular yumurtadan
birkaç hafta içinde çıkar ve hemen kuvvetli üst çeneleriyle çürümekte
olan odunları yemeye başlarlar. Küçük türlerinin gelişmesi 1-2
yılda tamamlanmasına karşın, büyük türlerininki (Lucanus cervus gibi) 5-6 yıl
kadar sürebilir. Sonuncularda larva yaklaşık 10 cm’ye
ulaşınca pup olurlar; hatta puptan çıkan erginler de bir
sonraki yaza kadar onun içinde beklerler. İlginç durumlardan biri de aynı
populasyonda bulunan erkeklerin vücut büyüklüklerinin farklı
olasıdır. Aynı populasyonda erkeklerin büyüklüğü 3- |
|||||
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Scarabaeiformia » Scarabaeoidea »
Lucanidae » Lucaninae » Lucanini » Lucanus » Lucanus cervus |
||||
|
2. Fam. Lucanidae Lucanus cervus Tr Geyik Böceği |
|
|
|
|
|
|
|
7954 |
7949 |
7972 |
7984 |
7951 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
7952 |
7955 |
7958 |
7980 |
7971 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
7945 |
2195 |
2218 |
|
|
|
4. Fam.
Scarabaeidae – Mayısböcekleri
= Bokböcekleri (20.000 t) Vücut şekilleri, yaşam
tarzları ve morfolojileri çok farklıdır. Trogidae v Lucanidae’den
sadece 5’i dıştan görülebilen 6 segmentten oluşmuş bir
abdomene sahip olmaları ile ayrılırlar. Boyları 2-3
mm’den (Sericini ve Aphodiinae), 15 cm’ye (Goliathinae, Dynastes hercules) ulaşır. Renkleri çok
değişkendir. Tek düze siyahtan (Scarabaeinae) sarıya (birçok
Melolonthinae), çok göze çarpıcı renklere (tropik
altınböcekleri), gümüşümsü ve altın rengine kadar (bazı
Rutelinae türleri) değişebilir. Scarabaeinae türleri sıcak ve
güneşli havalarda çok aktiftirler. Toynaklı hayvanların taze
tezeklerini hap yaparlar. Başlarının keskin ve çok kez
testereli uç kısımları ve yassı ön tibiaları ile
gübre partiküllerini keserek kısa zamanda tam bir topağa
çevirirler; daha sonra da ön bacakları ve baş plakaları ile
bir çeşit cilalarlar. Bu topakları yuvarlayarak emin yerlere götürürler.
Topakları, ön bacaklarını yere dayayarak, orta ve arka
bacakları ile itmek suretiyle oldukça hızlı bir şekilde
gerisin geriye doğru hareket ettirirler. Bu sırada
başları aşağıya, arka kısımları
yukarıya doğru yönelmiştir. Koşullara bağlı
olarak bu topakları 1- Besin maddesi olarak kullanılan
tezek, subtropik ve tropiklerde birkaç saat içinde kuruyacağından,
kuluçka için uygun bir ortam olarak kullanılamazdı. Bu nedenle hem
taşımada kolaylık taşıması, hem büyük bir hacmi
oransal olarak az bir yüzeye sığdırabilme, hem de
gömüldüğünde birkaç hafta taze kalabilmesi açısından, topak
yapma içgüdüsü geliştirilmiştir. Scarabaeus cinsindeki büyük
türlerde ya da 4- İki tür topak yapılır:
Birincisi kendi yedikleri besilerle yapılan ve
saklanılanlardır. Toprak altına taşınan bu besinler
bir araya getirilir. İkincisi koyun ve sığır tezekleri
ile topak yapanlardır. Her ikisinde de yumurtalar topakların
içerisine bırakılır. Bir dişi, bir yazda 3-6 kuluçka
odası ve topak yapar. Scarabus
sacer yaklaşık 2 gr olmasına karşın 40
gr’lık topak yapar. Dişi, her topağa 3-4 yumurta
bırakır. Beyaz, çok defa cam gibi saydam larvalar, genellikle
topakların yanlarına konmuş yumurta gözünden çıkarak,
topakları ortaya doğru delmeye başlar ve bu arada hızla
büyürler. Gelişen larva, topağı içten dışa
doğru, dışta bir kabuk kalıncaya kadar yer ve oluşan
boşlukta pup olur. Topağın duvarı hiçbir zaman delinmez.
Kazara açılacak yarık ve delikler, larva tarafından, kendi
dışkılarıyla hemen tamir edilerek kapatılır.
Vücutlarının arka kısmında ve sırtlarının
ön kısmındaki kambur içerisinde bukunan, çok büklümlü barsak kısımları,
alınan besinlerim sonuna kadar değerlendirilmesini sağlar.
Topak içinde gittikçe büyüyen larva, kendi dışkısını
da topağın iç duvarına süreceğinden, beslenme sırasında
bu dışkıları tekrar tekrar sindirim sistemine alarak, her
defasında biraz daha değerlendirir. Anomela aenea
ve Phylopertha horticola zararlı
türlerdendir. Bunların erginleri çiçek ve bitki
kısımlarını, larvalar ise kökleri ve ölü bitki
kısımlarını yerler. Bu türlerin boyu Melolonthinae (Mayıs
böcekleri) : en tanınmış türleri mayıs böcekleridir
(ıMelolontha spp). Larvaları (kadılokması) toprakta
yaşar ve başlangıçta humus, daha sonra yavaş yavaş
bitkisel besinler yemeye başlarlar. Bitki köklerini yiyip bitirerek ya
da delip geçerek; genellikle de mayısböceklerine özgü bir şekilde
yığın halinde orataya çıkarak büyük zararlara neden
olurlar. Mayısböceklerinin en önemli özellikleri, antenlerinin yaprak çeklinde
genişlemiş 3-7 segmentini bir yelpaze gibi birbirlerinden açarak
ayırabilmeleridir. Bu lameller erkeklerde dişilerdekinden daha
uzundur. Yelpaze mayısböcekleri (Polyphylla
fullo)’da bu yelpaze 5 ve diğer birçok mayısböceklerinde 6
lamelden oluşmuştur. Anten lamelleri koklama organlarını
taşırlar. Erkeklerin iri lamelleri dişilerini bulabilmek için
gelişmiştir. Cetoniinae
(Altın böcekleri) türce çok zengindirler. Renkleri çok
parlaktır. Ülkemizde pek çok türü vardır.En
tanınmışı Cetonia aurita’dır. Bu tür
parlak metalik yeşil renklidir; üst kanadında ince beyaz enine
çizgiler vardır. Özellikle yabangüllerinin çiçeklerini yerler. Potosia
aeruginosa gibi diğer bazı türler dışarıya
akan bitki özsuları ile geçinirler. Bu sonuncusu
altınböceğinden daha büyüktür ve üst kısımları
tamamen düz-parlak renklidir. Güneşi seven bu hayvanlar üst
kanatlarını kapalı tutarak uçarlar ve bu özellikleri ile
diğer tüm kınkanatlılardan ayrılırlar.
Diğerler, elitralarını uçma sırasında
kaldırırlar. Üst kanatlarının kenarlarında bulunan
özel yarıklardan dolayı, üst kanatlarının altına
hava doldurmadan alt kanatlarını katlayabilirler. Altınböceklerinin larvaları
kadılokması şeklindedir. Çürümekte ve mantarlaşmakta olan
odunların içinde, kıvrılmış ve ayaklarını
pek az kullanacak şekilde bulunurlar. Bazıları, çürümüş
odun bulunan karınca yuvalarında gelişir; yuvaların
dibine saklanır, orada büyür ve pup olurlar. |
|||||
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Scarabaeoidea » Scarabaeidae »
Cetoniidae » Cetonia » » Cetonia aurata |
||||
|
Cetonia aurata aurata var.
Tingens Tr.
Altın böceği |
|
|
|
|
|
|
|
0125 |
|
|
|
|
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Scarabaeoidea » Scarabaeidae »
Cetoniidae » Potasia » Potosia aeruginosa |
||||
|
Potosia
aeruginosa |
|
=Protaetia aeruginosa =Scarabaeus aeruginosus =Cetonischema aeruginosa =Pelidnota aeruginosa =Scarabaeus
speciosissimus |
|
|
|
|
|
0069 |
|
|
|
|
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Scarabaeoidea » Scarabaeidae »
Melolonthinae » ... » ... |
||||
|
Melolonthinae ?? Mayıs böceği ? |
|
|
|
|
|
|
|
3689 |
4530 |
3867 |
3868 |
3877 |
|
Melolonthinae ?? Mayıs böceği ? |
|
|
|
|
|
|
|
4526 |
4527 |
4529 |
4557 |
4562 |
|
Vakgus hemipterus ? |
|
|
|
|
|
|
|
4639 |
4640 |
4641 |
4642 |
4643 |
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Scarabaeoidea » Scarabaeidae » Rutelinae
» Anomalini » Phyllopertha » Phyllopertha horticola |
||||
|
Küçük Gülböceği Phyllopertha horticola İng. Hairy Bear Beetle. |
|
|
|
|
|
|
|
3694 |
3627 |
3630 |
3632 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3859 |
3855 |
3859c |
3898 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3845 |
3846 |
3852 |
3897 |
3897c |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2728 |
3899 |
3901 |
3954 |
6968 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
4057 |
4058 |
4534 |
4538 |
4539 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2762 |
2766 |
2769 |
2770 |
2772 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2788 |
2789 |
|
|
|
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Scarabaeoidea » Scarabaeidae » Cetoniinae
» Cetoniini » Cetoniina » Tropinota » Tropinota squalida |
||||
|
Tropinota squalida |
|
|
|
|
|
|
|
2794 |
2796 |
2798 |
3613 |
3614 |
|
Tropinota squalida |
|
|
|
|
|
|
|
3656 |
3658 |
3659 |
3662 |
3663 |
|
Tropinota squalida |
|
|
|
|
|
|
|
3665 |
2774 |
2775 |
|
|
|
Tropinota squalida |
|
|
|
|
|
|
|
2778 |
2790 |
2793 |
|
|
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Scarabaeoidea » Scarabaeidae »
Cetoniinae » Cetoniini » Leucocelina » Oxythyrea » Oxythyrea funesta |
||||
|
Oxythyrea
funesta |
|
|
|
|
|
|
|
5181 |
4622 |
4587 |
4588 |
4629 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
4589 |
4590 |
4591 |
4592 |
4593 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
4594 |
4595 |
4604 |
4609 |
4610 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
4612 |
4613 |
4615 |
4634 |
9291 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
4531 |
4532 |
4542 |
4543 |
4546 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
7077 |
7075 |
6154 |
2780k |
2786 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
9280 |
9281 |
9282 |
9284 |
9285 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
9286 |
2802 |
4509 |
4510 |
3906 |
|
|
n.
Phytophaga 1. Fam. Cerambycidae – Tekeböcekleri (25.000 t) 2. Fam. Chrysomelidae – Yaprak
kınkanatlıları (35.000 t) 3. Fam. Bruchidae – Tohum
kınkanatlıları (1200 t) |
||||
|
PHYTOPHAGA Hepsi bitki yer ve bu nedenle çoğunluk
zararlıdır. Antenlerinin iplik ve inci dizisi şeklinde
olması tipiktir; hiçbir zaman dirsekli ya da topuzlu değildir.
Tarsusları 4 segmentlidir. 1. Fam
Cerambycidae –Tekeböcekleri (25000 t) Çok defa vücutlarından defalarca uzun,
kuvvetli yapıda, kavisli, teke boynuzu gibi anten
taşımalarıyla hemen tanınırlar. Batocera’nın anten uzunluğu 22 cm’ye ulaşabilir,
tekeböceğinde (Cerambyx cerdo)
ise Çoğu ikincil zararlıdır, yani
hasta ve ölmüş odunlara saldırırlar. Pek azı birincil
zararlıdır, yani sağlıklı ağaçlara
saldırırlar. Genellikle söğütlerde bulunan ve misk gibi
kokan mavi metalik renkli Aromia
moschata (misk tekeböceği) de ilginç bir türüdür. |
|||||
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Cucujiformia » Chrysomeloidea »
Cerambycidae » … |
||||
|
1. Fam. Cerambycidae |
|
|
|
|
|
|
|
3827 |
3838 |
3819 |
3820 |
3814 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3814c |
3816 |
3818 |
3821 |
3822 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3826 |
3829 |
3830 |
3833 |
|
|
2. Fam
Chrysomelidae – Yaprak kınkanatlıları (35.000 t) Özellikle tropiklerde, bununla beraber
dünyanın her yerinde çok yaygın olarak fazla sayıda bireylerle
temsil edilirler. Göz alıcı metalik ve alacalı renklerle
donatılmışlardır. |
|||||
|
|
Arthropoda
» Insecta » Coleoptera » Polyphaga » Cucujiformia » Chrysomeloidea »
Chrysomelidae » Cryptocephalinae » Cryptocephalus rugicollis |
||||
|
Cryptocephalus
rugicollis |
|
|
|
|
|
|
|
4455 |
4457 |
4458 |
4459 |
|
|
|
o.
Rhynophora – Hortumlu kınkanatlılar 1.
Fam.
Antribidae – Geniş hortumlular (2800 t) 2.
Brenthidae
(1200 t) 3.
Curculionidae
– Hortumlu kınkanatlılar (50.000 t) 4.
Scolytidae
(Ipidae) – Kabuk kınkanatlıları – Yazıcı
kınkanatlılar (5000 t) 5.
Platypodidae
(800 t) |
||||
|
RHYNOPHORA – Hortumlu kınkanatlılar Belirgin hortumlarıyla tanınırlar.
Baş kısımları gözlerin ön kısmında öne
doğru bazen çok uzamıştır. Ağız parçaları
hortumun ucuna kaynamıştır ve bu nedenle çok küçülmüştür.
Birçoğunda (özllikle Curculionidae’de) hortum vücudun tümünden daha
uzundur; Scolytidae’de ise çok kısadır, hortum şeklinde
olduğu zor anlaşılır. 1. Fam. :
Antribidae – Geniş hortumlular (2800 t) Genellikle orta boydadırlar. Hortumları
kısa, fakat çok geniştir, ince bir enine süturla başın
geri kalan kısmından ayrılır. Vücuy uzun, dörtköşe görünümdedir.
Vücudun üst kısmı genellikle pullarla örtülüdür, bazen güzel
desenler taşırlar. Erginleri, çiçek ve yapraklarda yaşayan
diğer kınkanatlılarla beslenir. Larvaları ağaç
kabuklarının altına, mantarlaşmış
odunların içine girer. |
|||||
|
1. Fam Antribidae ? |
|
|
|
|
|
|
|
7776 |
7780 |
7788 |
7789 |
7793 |
|
1. Fam Antribidae ? |
|
|
|
|
|
|
|
7798 |
7813 |
7816 |
7818 |
7823 |
|
1. Fam Antribidae ? |
|
|
|
|
|
|
|
7830 |
7792 |
7805 |
7786 |
7836 |
|
1. Fam Antribidae ? |
|
|
|
|
|
|
|
3729 |
3730 |
|
|
|
|
? Fam. |
|
|
|
|
|
|
|
3839 |
|
|
|
|
|
Curculionidae ? Entimimae ? Otiorhynchini ? |
|
|
|
|
|
|
|
8972 |
8973 |
8974 |
|
|
|
Curculionidae ? Entimimae ? Otiorhynchini ? |
|
|
|
|
|
|
|
2191 |
|
|
|
|
Colaphus sophiae ?
|
|
|
|
|
|
|
|
3970 |
3971 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3786 |
4399 |
3959 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
7419 |
5693 |
2739 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
6164 |
6147 |
6169 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
6150c |
6150 |
6151 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
5913 |
5918 |
5919 |
5920 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
9393 |
9394 |
5846 |
9688 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1310 |
1311 |
1312 |
1603 |
1604 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3775 |
3776 |
3804 |
3807 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
6929 |
6930 |
6931 |
6246 |
6247 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
7256 |
0509 |
1952 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2701 |
2723 |
2727 |
3743 |
3743c |
Tanımlamalardaki
yardımlarından dolayı Peligom’a ve kitabındaki çok
değerli bilgileri kullanmama izin veren sayın Prof. Dr. Ali
Demirsoy’a çok teşekkür ederim.
Copyright
Kazım Çapacı ©
Fotoğrafların her hakkı saklıdır.
Sitedeki
fotoğrafların izin alınmadan kopyalanması ve kullanılması
"5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasası" na
göre suçtur.
İletişim
:
kazim.capaci@ege.edu.tr
Kaynaklar
1. Demirsoy Ali, Yaşamın Temel Kuralları –
Omurgasızlar/Böcekler – Entomoloji – Cilt II / Kısım II, 9.
Baskı, Meteksan Yayınları, Ankara 2006.