|
ZARKANATLILAR - HYMENOPTERA Kazım
Çapacı |
||||||
|
Kitaplar |
||||||
|
Fotoğrafların
büyük hali için üzerlerine tıklayınız. |
||||||
|
Sınıf |
INSECTA |
||||
|
24.
Takım |
Hymenoptera
= Zarkanatlılar |
||||
|
|
1.
Alttakım – Symphyta = Chalastogaster = Testereliarılar =
Bitkiarıları = Yaprakarıları |
||||
|
|
2.
Alttakım = Apocrita |
||||
|
|
Hymenoptera
(100.000 t) Arılar,
eşekarıları ve karıncaları da kapsayan bu takım
en önemli böcek takımlarından biridir. Baş serbest hareketli,
orthognat, ağız parçaları aşağı
yönelmiştir. Temel ağız parçaları çiğneyici
tiptedir. Mandibuları ısırıcıdır; alt çene ve
alt dudaklar kısmen uzamıştır. Alt dudak ve alt çenenin
hortum şeklinde uzama eğilimi vardır. Bileşikgözleri
uzunca-oval ya da yuvarlaktır, başın yanlarının
büyük kısmını kaplar; 300-7500 ommatidyumdan meydana
gelmiştir. Üç noktagöz her zaman bulunmayabilir. Familyalara göre
yapısal farklılıklar gösteren antenler her zaman koku almak
için değil, çoğu kez tat alma için özelleşmiştir.
Antenler uzun iplik şeklinde, ucu topuzlu, yarık ya da tüylü
olabilir. Baş, boyuna oldukça
serbest hareket edebilen bir şekilde bağlanır. Birinci kanat
çifti daha büyük olduğundan orta göğüs segmenti daha fazla
gelişmiştir. Apocrita’da abdomen ince
bir belle göğse bağlanır. Birinci segmenti bel şeklinde
incelmiş, bazen tamamen göğse kaynaşmıştır.
Sokucu arılarda son segmentin de incelerek uzama eğilimi
vardır. Yaşam tarzlarına
göre bacaklar kazıcı ve toplayıcı tipe dönüşmüştür.
Özellikle Apocrita’da ön bacak anteni temizleyici, arka bacak
toplayıcı özellik kazanmıştır. Çoğu, iyi
gelişmiş, zarımsı, çıplak, gözle bile görülebilen az
ya da çok sık, ince damarlar taşıyan bir çift kanada sahiptir.
Genellikle zarımsı olmasına karşın, bazen donuk ya
da koyu benek ve bantlarla donatılmıştır. Ön kanat,
oransal olarak arka kanattan büyüktür. Ön kenarında kuvvetli
kitinleşmiş bir benek (pterostigma) taşır. Dinlenme
sırasında kanatlar abdomen üzerinde genellikle düz olarak
yatırılır. Uçuş sırasında arka kanat ön kanatla
birlikte hareket eder ve kenetlenir. Eşeysel dmorfizm
yaygındır. Polen taşıyıcıların
dişileri, bacaklarında ve abdomenlerinde özel toplama
aygıtları bulundururlar. Antenler ve gözler her iki eşeyde
farklı olabilir. bazılarının dişelerinde
bazılarının erkeklerinde kanatlar yitirilir.
Bazılarında sosyal dimorfizm görülür. Bir kısmında
mevsimsel dimorfizm vardır. Büyük kısmı
nektar, bitki özsuları ve diğer tatlı sıvılarla
beslenir. Bazı yaprakarıarı avcılıkla, bazı
arılar ise avlarını emerek parazit olarak yaşarlar.
Kısa ömürlü parazit türler erginken besin almazlar. Büyük kısmı
(%90) soliter yaşar; fakat karınca, eşek arısı ve
balarıları sosyal yaşarlar. Larvalar farklı
şekillerde beslenir, fakat özellikle diğer böcekleri yerler. İlk fosilleri Jura’da
bulunmuştur. Fosil kalıntılarının Perm’e kadar
uzandığı sanılmaktadır. 1. Alttakım - Symphta (7000 t) Özellikle Avrupa ve Kuzey
Amerika’da yaygındırlar. Yaprakarıları dense de bir
çoğu bitkisel beslenmez, bu nedenle testereli arılar denmesi daha
doğrudur. Oval yapılı bileşikgözlerinin yanı
sıra üç noktagözleri vardır. Bir kısmının ergini
besin almaz, bunların ağız parçaları körelmiştir.
Erginleri birkaç gün, en fazla birkaç hafta yaşar. En çok mayıs ve
haziran aylarında bulunurlar, temmuzda sayıları çok
azalır. 2. Alttakım - Apocrita Zarkanatlıların
büyük kısmını kapsar. Abdomenin göğüsten net şekilde
ayrılması en tipik özellikleridir. a.
Üstfamilya
: Cynipoidea - Galarıları
(2000t) b.
Üstfamilya
: Ichneumonoidea – Asalakarılar 1. Fam. Ichneumonidae –
Gerçek asalakarılar 2. Fam. Braconidae 3. Fam. Stephanidae c.
Üstfamilya
: Trigonaloidea d.
Üstfamilya
: Evanoidea 1. Fam. Evanidae 2. Fam. Gasreuptionidae 3. Fam. Aulacidae e.
Üstfamilya
: Chalcidodiea 1. Fam. Mymaridae 2. Fam. Trichogrammatidae 3. Fam. Aphelinidae 4. Fam. Encrytidae 5. Fam. Agaonidae 6. Fam. Tormymidae 7. Fam. Pteromalidae 8. Fam. Eurytomidae 9. Fam. Chalcididae 10. Fam. Eupelmidae 11. FamLeucaspididae f.
Üstfamilya
: Proctotrupoidea ya da Serphoidea 1. Fam. Ceraphrhonidae 2. Fam. Sceilinidae 3. Fam. Platygasteridae 4. Fam. Plecinidae 5. Fam. Procturupidae 6. Fam. Diapriidae g.
Üstfamilya
: Bethyloidea 1. Fam. Bethylidae 2. Fam. Drynidae 3. Fam. Chrysididae - Altınarılar h.
Üstfamilya
: Scolioidea 1. Fam. Scoliidae –
Mahmuzlu arılar 2. Fam. Tiphiidae 3. Fam. Thynnidae 4. Fam. Methocidae 5. Fam. Mutilllidae -
Sokucukarıncalar 6. Fam. Sapygidae i.
Üstfamilya
: Formicoidea – Karıncalar j.
Üstfamilya
: Pompiloidea = Psammocharoidea – Yolarıları k.
Üstfamilya
: Vespoidea = Diploptera – Eşekarıları 1. Fam. Eumenidae –
Soliter eşekarıları 2. Fam. Vespidae – Sosyal
eşekarıları 3. Fam. Masaridae – Ballı
eşekarıları l.
Üstfamilya
: Sphecoidea – Kazıcıarılar m.
Üstfamilya
: Apoidea – Çiçekarıları = Balarıları 1. Fam. Colletidae –
Maskeli arılar 2. Fam. Proapidae –Örgülü
arılar 3. Fam. Andrenidae –
Kumarıları 4. Fam. Halictidae 5. Fam. Mellittidae –
Pantalonlu arılar 6. Fam. Megachilidae –
Yaprakbüken arılar 7. Fam. Apidae – Çiçekarıları =
Balarıları |
||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Arthropoda » Insecta »
Hymenoptera » Apocrita » Ichnumonoidea »Ichneumonidae »Ophion luteus |
||||
|
Ophion luteus |
|
|
|
||
|
|
7913 |
7910 |
|
|
|
|
… |
|
|
|
|
|
|
|
4711 |
4707 |
4722 |
4720 |
4721 |
|
… |
|
|
|
|
|
|
|
3724 |
3725 |
3726 |
3948 |
|
|
… |
|
|
|
|
|
|
|
6972 |
1362 |
|
|
|
|
… |
|
|
|
|
|
|
|
2471 |
2472 |
2473 |
2474 |
2476 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2477 |
2478 |
2480 |
2481 |
2486 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2487 |
2488 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2836 |
2839 |
2841 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
