The Checklist of the Spiders of Turkey (Araneae; Arachnida)

By Abdullah Bayram, Kadir Boğaç Kunt, Tarık Danışman

Version 2014

 

1

Hexathelidae, Simon, 1892 – Funnel-Webs Spiders

1

?

 

Macrothele sp

 

 

2

Ctenizidae Thorell, 1887 – Trapdoor Spiders

1

1

 

Cyrtocarenum cunicularium (Olivier, 1811)

 

 

3

Nemesiidae Simon, 1892

2

3

 

Brachythele varrialei (Dalmas, 1920)
Raveniola arthuri (Kunt & Yağmur, 2010)

Raveniola micropa (Ausserer, 1871)

 

 

 

 

 

4

Theraphosidae Thorell, 1870 – Tarantula - Tarantulagiller

1

3

 

Chaetopelma altugkadirorum Gallon, Gabriel & Tansley, 2012

Chaetopelma olivaceum (C. L. Koch 1841)
Chaetopelma concolor (Simon 1873)

 

 

5

Filistatidae Aussarer, 1867 – Crevice Weaver

2

2

 

Filistata insidiatrix (Forskål, 1775)
Pritha nana (Simon, 1868)

 

 

 

  

 

 

6

Sicariidae Keyserling, 1880 – Recluse Spiders

1

1

 

Loxosceles rufescens (Dufour, 1820)

     

 

 

7

Scytodidae Blackwall, 1864 – Spitting Spiders

1

3

 

Scytodes kinzelbachi Wunderlich, 1995

Scytodes velutina (Heineken & Lowe 1836)
Scytodes thoracica (Latreille, 1802)

 

 

8

Leptonetidae Simon, 1890 – Leptonetid Spiders

2

3

 

Cataleptoneta aesculapii (Brignoli, 1968)
Cataleptoneta sbordonii (Brignoli, 1968)
Leptonetela deltshevi (Brignoli, 1979)

 

 

9

Pholcidae C.L.Koch, 1851 – Cellar or Daddylongleg Spiders

6

17

 

Artema atlanta (Walckenaer, 1837)
Holocnemus pluchei (Scopoli, 1763)
Hoplopholcus asiaeminoris (Brignoli, 1978)
Hoplopholcus cecconii (Kulczyński, 1908)
Hoplopholcus figulus (Brignoli, 1971)
Hoplopholcus forskali (Thorell, 1871)
Hoplopholcus labyrinthi (Kulczyński, 1903)
Hoplopholcus longipes (Spassky, 1934)
Hoplopholcus minotaurinus Senglet, 1971
Hoplopholcus minous (Senglet, 1971)
Hoplopholcus patrizii (Roewer, 1962)
Pholcus opilionoides (Schrank, 1781)
Pholcus phalangioides (Fuesslin, 1775)
Pholcus spasskyi (Brignoli, 1978)
Pholcus turcicus (Wunderlich, 1980)
Psilochorus simoni (Berland, 1911)
Spermophora senoculata (Dugès, 1836)

 

 

 

       

      

10

Segestriidae Simon, 1893 – Tunnel Spiders

2

4

 

Ariadna insidiatrix (Audouin, 1826)
Segestria bavarica (C.L.Koch, 1843)
Segestria florentina (Rossi, 1790)
Segestria senoculata (Linneaus, 1758)

 

 

11

Dysderidae C.L. Koch, 1837 – Woodlouse Hunters, Sowbug-Eating Spiders, Cell Spiders – Tespihböceği Avcıları

7

51

 

Dasumia mariandyna Brignoli, 1979
Dasumia gasparoi Kunt, Özkütük & Elverici, 2011
Dysdera anatoliae Deeleman-Reinhold, 1988
Dysdera argaeica Nosek, 1905
Dysdera asiatica Nosek, 1905
Dysdera crocata C.L.Koch, 1838
Dysdera enguriensis Deeleman-Reinhold, 1988 
http://www.spidersofturkey.com/images/tikla.png
Dysdera erythrina (Walckenaer, 1802)
Dysdera gruberi Deeleman-Reinhold, 1988
Dysdera hamulata Kulczyński, 1897
Dysdera hattusas Deeleman-Reinhold, 1988
Dysdera kollari Doblika, 1853
Dysdera lata Wider, 1834
Dysdera longimandibularis Nosek, 1905
Dysdera longirostris Doblika, 1853
Dysdera mixta Deeleman-Reinhold, 1988
Dysdera ninnii Canestrini, 1868
Dysdera rubus Deeleman-Reinhold, 1988
Dysdera sultani Deeleman-Reinhold, 1988
Dysdera topcui Gasparo, 2008 
Dysdera westringi O.P.-Cambridge, 1872
Dysdera yozgat Deeleman-Reinhold, 1988
Dysderocrates regina Deeleman-Reinhold, 1988
Harpactea agnolettii Brignoli, 1978
Harpactea arnedoi Kunt et al., 2011
Harpactea babori (Nosek, 1905) 
http://www.spidersofturkey.com/images/tikla.png
Harpactea ballarini Kunt, Özkütük & Elverici, 2013
Harpactea christodeltshevi Bayram, Kunt & Yağmur, 2009 
Harpactea colchidis Brignoli, 1978
Harpactea diraoi Brignoli, 1978
Harpactea dobati Alicata, 1974
Harpactea erseni Kunt, Özkütük & Kaya, 2010 
http://www.spidersofturkey.com/images/tikla.png
Harpactea galatica Brignoli, 1978
Harpactea isaurica Brignoli, 1978
Harpactea kencei Kunt et al., 2011
Harpactea korgei Brignoli, 1979
Harpactea lazonum Brignoli, 1978
Harpactea lyciae Brignoli, 1978
Harpactea medeae Brignoli, 1978
Harpactea mithridatis Brignoli, 1979
Harpactea osellai Brignoli, 1978
Harpactea pisidica Brignoli, 1978
Harpactea sanctaeinsulae Brignoli, 1978
Harpactea sbordonii Brignoli, 1978
Harpactea sturanyi (Nosek, 1905)
Harpactea vignai Brignoli, 1978
Harpactocrates troglophilus Brignoli, 1978
Hygrocrates deelemanus Kunt & Yağmur, 2011 
http://www.spidersofturkey.com/images/tikla.png
Hygrocrates kovblyuki Kunt & Marusik, 2013 
Hygrocrates lycaoniae (Brignoli, 1978)
Stalagtia thaleriana Chatzaki & Arnedo, 2006

 

 

 

  

 

 

12

Oonopidae Simon, 1890 – Goblin Spiders

3

5

 

Opopaea punctata (O.P.-Cambridge, 1872)

Orchestina simoni (Dalmas, 1916)
Orchestina topcui Danışman&Coşar, 2012
Silhouettella loricatula (Roewer, 1942)
Silhouettella osmaniye Wunderlich, 2011

 

 

13

Palpimanidae Thorell, 1870 – Palp-Footed Spiders

1

3

 

Palpimanus gibbulus (Dufour, 1820)
Palpimanus sogdianus (Charitonov, 1946)
Palpimanus uncatus (Kulczyński, 1909)

 

 

14

Mimetidae Simon, 1881 – Pirate Spiders

2

3

 

Ero aphana (Walckenaer, 1802) 
Ero furcata (Villers, 1789)
Mimetus laevigatus (Keyserling, 1863)

 

 

15

Eresidae C.L. Koch, 1851 – Velvet Spiders

2

4

 

Eresus kollari Rossi, 1846
Eresus sandaliatus (Martini & Goeze, 1778)
Eresus walckenaeri (Brullé, 1832)
Stegodyphus lineatus (Latreille, 1817)

 

 

 

    

 

 

16

Oecobiidae Blackwall, 1862 – Disc Web Spiders

2

6

 

Oecobius cellariorum (Dugès, 1836)
Oecobius maculatus Simon, 1870
Oecobius rhodiensis Kritscher, 1966 
Oecobius teliger O.P.-Cambridge 1872 
Uroctea durandi (Latreille, 1809)
Uroctea thaleri Rheims, Santos & van Harten, 2007

 

 

17

Hersiliidae Thorell, 1870 – Tree Trunk Spiders

1

2

 

Hersiliola bayrami (Danışman et al., 2012)
Hersiliola turcica (Marusik, Kunt & Yağmur, 2010)

 

 

18

Uloboridae Thorell, 1869 – Hackled Orbweavers

2

3

 

Hyptiotes paradoxus (C.L.Koch, 1834)
Uloborus plumipes Lucas, 1846
Uloborus walckenaerius Latreille, 1806

 

 

 

19

Nesticidae Simon, 1894 – Cave Cobweb Spiders

2

5

 

Carpathonesticus borutzkyi Reimoser, 1930
Nesticus cellulanus (Clerck, 1757)

Nesticus dimensis (Lopez-Pancarbo, Kunt & Ribera, 2013)
Nesticus eremita Simon, 1879
Nesticus morisii Brignoli, 1975

 

 

20

Theridiidae Sundevall, 1833 – Cobweb Weavers

31

79

 

Achaeridion conigerum (Simon, 1914)
Anatolidion gentile (Simon, 1881)
Anelosimus vittatus (C. L. Koch, 1836)
Argyrodes argyrodes (Walckenaer, 1841)
Asagena phalerata (Panzer, 1801)
Coscidina tibialis Simon, 1895
Crustulina guttata (Wider, 1834)
Crustulina scabripes Simon, 1881
Crustulina sticta (O. P.-Cambridge, 1861)
Cryptachaea riparia (Blackwall, 1834) 
Dipoena braccata (C. L. Koch, 1841)
Dipoena coracina (C.L.Koch, 1837)
Dipoena erythropus (Simon, 1881)
Dipoena melanogaster (C. L. Koch, 1837)
Enoplognatha afrodite Hippa & Oksala, 1983
Enoplognatha caricis (Fickert, 1876)
Enoplognatha gemina Bosmans & Van Keer, 1999
Enoplognatha giladensis (Levy & Amitai, 1982)
Enoplognatha latimana Hippa & Oksala, 1982
Enoplognatha macrochelis Levy & Amitai, 1981
Enoplognatha mandibularis (Lucas, 1846)
Enoplognatha mediterranea Levy & Amitai, 1981
Enoplognatha mordax (Thorell, 1875)

Enoplognatha oelandica (Thorell, 1875)
Enoplognatha ovata (Clerck, 1757)
Enoplognatha parathoracica Levy & Amitai, 1981
Enoplognatha quadripunctata Simon, 1884
Enoplognatha thoracica (Hahn, 1833)
Episinus angulatus (Blackwall, 1836)
Episinus maculipes Cavanna, 1876
Episinus truncatus Latreille, 1809
Euryopis episinoides (Walckenaer, 1847)
Euryopis flavomaculata (C.L.Koch, 1836)
Euryopis orsovensis Kulczyński, 1894
Euryopis quinqueguttata Thorell, 1875
Heterotheridion nigrovariegatum (Simon, 1873)
Kochiura aulica (C.L.Koch, 1838)
Lasaeola tristis (Hahn, 1833)

Latrodectus dahli Levi, 1959
Latrodectus geometricus C. L. Koch, 1841
Latrodectus pallidus O.P.-Cambridge, 1872
Latrodectus tredecimguttatus (Rossi, 1790) 
Neospintharus syriacus (O. P.-Cambridge, 1872)
Neottiura bimaculata (Linnaeus, 1767)
Neottiura herbigrada (Simon, 1873)
Neottiura uncinata (Lucas, 1846) 
Paidiscura pallens (Blackwall, 1834)
Parasteatoda lunata (Clerck, 1757) 
Parasteatoda simulans (Thorell, 1875) 
Parasteatoda tepidariorum (C. L. Koch, 1841)
Pholcomma gibbum (Westring, 1851)

Phoroncidia paradoxa (Lucas, 1846)
Phycosoma inornatum (O. P.-Cambridge, 1861)
Phylloneta impressa (L. Koch, 1881) 
Phylloneta sisyphia (Clerck, 1757)

Platnickina nigropunctata (Lucas, 1846
Platnickina tincta (Walckenaer, 1802)
Robertus arunduneti (O. P.-Cambridge, 1871)

Robertus brachati Wunderlich, 2011
Simitidion simile (C.L. Koch, 1836)
Sardinidion blackwalli (O. P.-Cambridge, 1871) 
Steatoda albomaculata (De Geer, 1778)
Steatoda bipunctata (Linnaeus, 1758)
Steatoda castanea (Clerck, 1757)
Steatoda dahli (Nosek, 1905)
Steatoda grossa (C.L.Koch, 1838)
Steatoda nobilis (Thorell, 1875)
Steatoda paykulliana (Walckenaer, 1805)
Steatoda triangulosa (Walckenaer, 1802)
Theridion adrianopoli Drensky, 1915
Theridion betteni Wiehle, 1960
Theridion cinereum Thorell, 1875

Theridion hannoniae Denis, 1944
Theridion hemerobium Simon, 1914
Theridion melanurum Hahn, 1831
Theridion mystaceum L. Koch, 1870
Theridion pinastri L. Koch, 1872 
Theridion varians Hahn, 1833
Yaginumena maculosa (Yoshida & Ono, 2000)

 

 

 

          

    

21

Theridiosomatidae Simon, 1881 – Ray Spiders

1

1

 

Theridiosoma gemmosum (L.Koch, 1877)

 

 

22

Anapidae Simon, 1895

1

1

 

Zangherella apuliae (Caporiacco, 1949)

 

 

23

Mysmenidae Petrunkevitch, 1928 – Spurred Orb-Weavers

2

2

 

Mysmena leucoplagiata (Simon, 1879)
Mysmenella jobi (Kraus, 1967)

 

 

24

Synaphridae Wunderlich, 1986

1

?

 

Synaphris sp.

 

 

25

Linyphiidae Blackwall, 1859 – Sheetweb Weavers

64

116

 

Alioranus pastoralis (O. P.-Cambridge, 1872)
Allotiso lancearius (Tanasevitch, 1987)
Araeoncus clavatus Tanasevitch, 1987
Araeoncus humilis (Blackwall, 1841)
Araeoncus mitriformis Tanasevitch, 2008
Bathyphantes gracilis (Blackwall, 1841)
Bathyphantes similis Kulczyński, 1894
Bolyphantes alticeps (Sundevall, 1833)
Ceratinella brevis (Wider, 1834)
Centromerus albidus Simon, 1929
Centromerus minor Tanasevitch, 1990
Centromerus sylvaticus (Blackwall, 1841)
Centromerus turcicus Wunderlich, 1995 
Centromerus unicolor Roewer, 1959 
Cresmatoneta mutinensis (Canestrini, 1868)
Crosbyarachne bukovskyi Charitonov, 1937
Dactylopisthes digiticeps (Simon, 1881) 
Dicymbium nigrum (Blackwall, 1834) 
Diplocephalus caucasicus Tanasevitch, 1987
Diplocephalus cristatus (Blackwall, 1833) 
Diplocephalus crassilobus (Simon, 1884)
Diplocephalus latifrons (O.P.-Cambridge, 1863) 
Diplocephalus picinus (Blackwall, 1841)
Diplocephalus turcicus Brignoli, 1972
Diplostyla concolor (Wider, 1834)
Entelecara acuminata (Wider, 1834)
Erigone atra Blackwall, 1833
Erigone dentipalpis (Wider, 1834) 
Erigonoplus spinifemuralis Dimitrov, 2003
Frontinellina frutetorum (C.L.Koch, 1834) 
Gnathonarium dentatum (Wider, 1834)
Gonatium cappadocium Millidge, 1981 
Gongylidiellum murcidum Simon, 1884
Gongylidiellum orduense Wunderlich, 1995 
Gongylidiellum vivum (O. P.-Cambridge, 1875)
Gongylidium rufipes (Linnaeus, 1758)
Hilaira herniosa (Thorell, 1875) 
Hypomma bituberculatum (Wider, 1834)
Improphantes turok Tanasevitch, 2011
Ipa spasskyi (Tanasevitch, 1986)
Ipa terrenus (L.Koch, 1879)
Lepthyphantes leprosus (Ohlert, 1865)
Lessertia dentichelis (Simon, 1884)
Linyphia hortensis Sundevall, 1830 
Linyphia tenuipalpis Simon, 1884 
Linyphia triangularis (Clerck, 1757)
Mansuphantes fragilis (Thorell, 1875)
Mansuphantes korgei (Saaristo & Tanasevitch, 1996)
Maso sundevalli (Westring, 1851)
Megalepthyphantes collinus (L.Koch, 1872)
Megalepthyphantes globularis Tanasevitch, 2011
Megalepthyphantes nebulosus (Sundevall, 1830)
Megalepthyphantes turkeyensis Tanasevitch, Kunt & Seyyar, 2004
Meioneta innotabilis (O.P.-Cambridge, 1863)
Meioneta punctata (Wunderlich, 1995)
Meioneta rurestris (C.L.Koch, 1836)
Metopobactrus prominulus (O. P.-Cambridge, 1872)
Microlinyphia pusilla (Sundevall, 1830) 
Microneta viaria (Blackwall, 1841)
Micrargus herbigradus (Blackwall, 1854)
Micrargus subaequalis (Westring, 1851)
Midia midas (Simon, 1884)
Mughiphantes cornutus (Schenkel, 1927)
Mughiphantes triglavensis (Miller & Polenec, 1975)
Neriene furtiva (O.P.-Cambridge, 1871) 
Neriene peltata (Wider, 1834)
Neriene radiata (Walckenaer, 1841)
Obscuriphantes obscurus (Blackwall, 1841)
Oedothorax apicatus (Blackwall, 1850)
Oedothorax fuscus (Blackwall, 1834)
Oedothorax gibbosus (Blackwall, 1841)
Oedothorax retusus (Westring, 1851)
Ostearius melanopygius (O.P.-Cambridge, 1879)
Palliduphantes bayrami Demir, Topçu, Seyyar, 2008
Palliduphantes byzantinus (Fage, 1931)
Palliduphantes istrianus Kulczyński, 1914
Palliduphantes khobarum (Charitonov, 1947)
Palliduphantes montanus (Kulczyński, 1898)

Pelecopsis parallela (Wider, 1834)
Piniphantes pinicola (Simon, 1884)
Plesiophantes joosti Heimer, 1981
Pocadicnemis pumila (Blackwall, 1841)
Porrhomma microphthalmum (O. P.-Cambridge, 1871)
Porrhomma pallidum Jackson, 1913
Prinerigone vagans (Audouin, 1825)
Saloca elevatum Wunderlich, 2011
Scutpelecopsis media Wunderlich, 2011
Sintula corniger (Blackwall, 1856)
Sintula cristatus Wunderlich, 1995
Sintula retroversus (O. P.-Cambridge, 1875)
Stemonyphantes abantensis Wunderlich, 1978
Stemonyphantes montanus Wunderlich, 1978
Stemonyphantes serratus Tanasevitch, 2011
Tallusia bicristata Lehtinen & Saaristo, 1972
Tapinopa gerede Saaristo, 1997
Taranucnus setosus (O.P.-Cambridge, 1863)
Tenuiphantes cristatus (Menge, 1866)
Tenuiphantes flavipes (Blackwall, 1854)
Tenuiphantes jacksoni (Schenkel, 1925)
Tenuiphantes tenebricola (Wider, 1834)
Tenuiphantes tenuis (Blackwall, 1852)
Tenuiphantes wunderlichi (Saaristo & Tanasevitch, 1996)
Tenuiphantes zimmermanni (Bertkau, 1890) 
Trematocephalus cristatus (Wider, 1834)
Trichoncoides piscator (Simon, 1884)
Trichopterna cito (O.P.-Cambridge, 1872)
Troxochrus apertus Tanasevitch, 2011
Troglohyphantes gladius Wunderlich, 1995
Troglohyphantes karolianus Topçu, Türkeş & Seyyar, 2008
Troglohyphantes pisidicus Brignoli, 1971
Typhochrestus chiosensis Wunderlich, 1995
Walckenaeria abantensis Wunderlich, 1995
Walckenaeria aksoyi Seyyar, Demir & Türkeş, 2008
Walckenaeria alticeps (Denis, 1952)
Walckenaeria antica (Wider, 1834)
Walckenaeria atrotibialis (O.P.-Cambridge, 1878)

 

 

 

 

 

 

26

Tetragnathidae Menge, 1866 – Longjawed Orbweavers (Metidae)

4

13

 

Meta bourneti (Simon, 1922) 
Meta menardi (Latreille, 1804)
Metellina mengei (Blackwall, 1870)
Metellina merianae (Scopoli, 1763)
Metellina segmentata (Clerck, 1757)
Pachygnatha degeeri (Sundevall, 1830) 
Pachygnatha listeri (Sundevall, 1830) 
Tetragnatha extensa (Linnaeus, 1758) 

Tetragnatha intermedia Kulczyński, 1891
Tetragnatha montana (Simon, 1874)
Tetragnatha obtusa (C.L.Koch, 1837)
Tetragnatha pinicola (L. Koch, 1870)
Tetragnatha striata (L.Koch, 1862)

 

 

27

Araneidae Simon, 1895 - Orbweavers

23

55

 

Aculepeira armida (Savigny, 1825) 
Aculepeira carbonaria (C.L. Koch, 1869)
Aculepeira ceropegia (Walckenaer, 1802)
Aculepeira talishia (Zawadsky, 1902)
Agalenatea redii (Scopoli, 1763)
Araneus alsine (Walckenaer, 1802)
Araneus angulatus Clerck, 1757
Araneus circe (Savigny, 1826)
Araneus diadematus Clerck, 1757
Araneus ishisawai Kishida, 1920
Araneus marmoreus Clerck, 1757
Araneus pallasi (Thorell, 1875) 
Araneus quadratus (Clerck, 1757) 
Araneus stella (Karsch, 1879) 
Araneus sturmi (Hahn, 1831)
Araniella alpica (L. Koch, 1869)
Araniella cucurbitina (Clerck, 1757) 
Araniella displicata (Hentz, 1847)
Araniella inconspicua (Simon, 1874)
Araniella opisthographa (Kulczyński, 1905)
Argiope bruennichi (Scopoli, 1772)
Argiope lobata (Pallas, 1772)
Cercidia prominens (Westring, 1851)
Cyrtophora citricola (Forsskål, 1775) 
http://www.spidersofturkey.com/images/tikla.png
Cyclosa conica (Pallas, 1772)
Cyclosa oculata (Walckenaer, 1802)
Cyclosa sierrae Simon, 1870
Cyrtarachne ixoides (Simon, 1870) 
Gibbaranea bituberculata (Walckenaer, 1802)
Gibbaranea gibbosa (Walckenaer, 1802)
Gibbaranea ullrichi (Hahn, 1835)
Glyptogona sextuberculata (Keyserling, 1863)
Hypsosinga albovittata (Westring, 1851)
Hypsosinga pygmaea (Sundevall, 1831)
Hypsosinga pygmaea nigriceps (Kulczyński, 1903)
Hypsosinga sanguinea (C.L.Koch, 1844)
Larinia chloris (Audouin, 1826)
Larinioides cornutus (Clerck, 1757)
Larinioides ixobolus (Thorell, 1873)
Larinioides patagiatus (Clerck, 1757)
Larinioides sclopetarius (Clerck, 1757)
Larinioides suspicax (O.P.-Cambridge, 1876)
Lipocrea epeiroides (O.P.-Cambridge, 1872)
Mangora acalypha (Walckenaer, 1802)
Neoscana adianta (Walckenaer, 1802)
Neoscona byzanthina (Pavesi, 1876)
Neoscana subfusca (C.L.Koch, 1837)
Nuctenea umbratica (Clerck, 1757)
Parazygiella montana (C. L. Koch, 1834)
Singa hamata (Clerck, 1757)
Singa lucina (Savigny, 1825)
Singa nitidula C. L. Koch, 1844
Singa semiatra L. Koch, 1867
Stroemiellus stroemi (Thorell, 1870)
Zilla diodia (Walckenaer, 1802)
Zygiella x-notata (Clerck, 1757)

 

 

 

       

      

        

   

28

Lycosidae Sundevall, 1833 – Wolf Spiders – Kurt Örümcekleri

15

85

 

Allocosa cambridgei (Simon, 1876) 
Alopecosa accentuata (Latreille, 1817)
Alopecosa aculeata (Clerck, 1757)
Alopecosa albofasciata (Brullé, 1832)
Alopecosa cuneata (Clerck, 1757)
Alopecosa cursor (Hahn, 1831) 
Alopecosa etrusca Lugetti, Tongiorgi, 1969
Alopecosa fabrilis (Clerck, 1757)
Alopecosa pentheri (Nosek, 1905) 
Alopecosa pulverulenta (Clerck, 1757) 
Alopecosa schmidti (Hahn, 1835)
Alopecosa solitaria (Herman, 1879)
Alopecosa taeniopus (Kulczyński, 1895) 
Alopecosa trabalis (Clerck, 1757) 
Arctosa cinerea (Fabricius, 1777) 
Arctosa fulvolineata (Lucas, 1846)
Arctosa leopardus (Sundevall, 1833)
Arctosa lutetiana (Simon, 1876)
Arctosa maculata (Hahn, 1822)
Arctosa perita (Latreille, 1799)
Arctosa personata (L.Koch, 1872)
Arctosa simoni Guy, 1966
Arctosa stigmosa (Thorell, 1875)
Arctosa tbilisiensis Mcheidze, 1946
Arctosa variana C.L.Koch, 1847
Aulonia albimana (Walckenaer, 1805)
Aulonia kratochvili Dunin, Buchar & Absolon, 1986
Geolycosa vultuosa (C.L.Koch, 1838)
Hogna graeca (Roewer, 1951)
Hogna radiata (Latreille, 1817)
Lycosa boninensis Tanaka, 1989
Lycosa narbonensis Walckenaer, 1806
Lycosa piochardi Simon, 1876 
Lycosa praegrandis C.L.Koch, 1836
Lycosa singoriensis (Laxmann, 1770)
Lycosa tarantula (Linnaeus, 1758) 
Ocyale
neatalanta Alderweireldt, 1996 
Pardosa aenigmatica Tongiorgi, 1966
Pardosa agrestis purbeckensis O.P.-Cambridge, 1895 
Pardosa agricola (Thorell, 1856)
Pardosa albatula (Roewer, 1951)
Pardosa amentata (Clerck, 1757)
Pardosa anomala Gerstch 1933
Pardosa aquila Buchar&Thaler, 1998
Pardosa atomaria (C.L.Koch, 1847)
Pardosa bifasciata (C.L.Koch, 1834)
Pardosa blanda (C. L. Koch, 1833)
Pardosa cincta (Kulczyński, 1887)
Pardosa consimilis Nosek, 1905
Pardosa hortensis (Thorell, 1872)
Pardosa ilgunensis Nosek, 1905
Pardosa incerta Nosek, 1905
Pardosa italica Tongiorgi, 1966 
Pardosa lugubris (Walckenaer, 1802)
Pardosa mixta (Kulczyński, 1887)
Pardosa monticola (Clerck, 1757)
Pardosa morosa (L.Koch, 1870)
Pardosa nebulosa (Thorell, 1872) 
Pardosa nigra (C.L.Koch, 1834) 
Pardosa nigriceps (Thorell, 1856) 
Pardosa paludicola (Clerck, 1757) 
Pardosa palustris (Linnaeus, 1758)
Pardosa prativaga (L.Koch, 1870) 
Pardosa proxima (C.L.Koch, 1847) 
Pardosa pullata (Clerck, 1757) 
Pardosa riparia (C.L.Koch, 1833)
Pardosa roscai (Roewer, 1951)
Pardosa saltans Töpfer-Hofmann, 2000
Pardosa schenkeli Lessert, 1904
Pardosa tasevi Buchar, 1968
Pardosa tatarica (Thorell, 1875)
Pardosa trailli (O.P.-Cambridge, 1873)
Pardosa wagleri (Hahn, 1822) 
Pirata hygrophilus Thorell, 1872 
Pirata insularis Emerton, 1885
Pirata piraticus (Clerck, 1757)
Pirata tenuitarsis Simon, 1876
Piratula latitans (Blackwall, 1841)
Trabea paradoxa Simon, 1876
Trochosa abdita (Gertsch, 1934)
Trochosa hispanica Simon, 1870 
Trochosa robusta (Simon, 1876) 
Trochosa ruricola (De Geer, 1778) 
Trochosa terricola Thorell, 1856
Wadicosa fidelis (O. P.-Cambridge, 1872)
Xerolycosa miniata (C.L.Koch, 1834)
Xerolycosa nemoralis (Westring, 1861)

 

 

 

       

       

       

29

Pisauridae Simon, 1890 – Nursery Web Spiders

1

2

 

Pisaura consocia (O. P.-Cambridge, 1872)
Pisaura mirabilis (Clerck, 1757)

     

 

 

30

Oxyopidae Thorell, 1870 – Lynx Spiders

2

7

 

Oxyopes globifer (Simon, 1876) 
Oxyopes heterophthalmus (Latreille, 1804) 
Oxyopes lineatus (Latreille, 1806) 
Oxyopes nigripalpis (Kulczyński, 1891)
Oxyopes pigmentatus (Simon, 1890)
Oxyopes ramosus (Martini & Goeze, 1778)
Peucetia virescens (O. P.-Cambridge, 1872)

 

 

 

       

  

31

Zoropsidae - Bertkau, 1882 – Zoopsid Spiders

1

5

 

Zoropsis beccarii Caporiacco, 1935
Zoropsis lutea (Thorell, 1875)
Zoropsis oertzeni Dahl, 1901)
Zoropsis spinimana (Dufour,1820) 
Zoropsis thaleri Levy, 2007 
 

 

 

 

  

 

 

32

Zoridae O. P. Cambridge, 1893

1

1

 

Zora nemoralis (Blackwall, 1861)
Zora spinimana (Sundevall, 1833) 

 

 

33

Agelenidae C. L. Koch, 1837 – Araneomorph Funnel-Web Spiders

11

55

 

Agelena labyrinthica (Clerck, 1757) 
Agelena orientalis C.L.Koch, 1837
Agelescape affinis (Kulczyński, 1911)
Agelescape gideoni Levy, 1996
Agelescape livida (Simon, 1875) 
Allagelena gracilens C.L.Koch, 1841
Coelotes arganoi Brignoli, 1978 
Coelotes atropos (Walckenaer, 1830)
Coelotes coenobita Brignoli, 1978 
Coelotes luculli Brignoli, 1978
Coelotes phthisicus (Brignoli, 1978)
Coelotes rhododendri Brignoli, 1978
Coelotes terrestris (Wider, 1834)
Coelotes vignai Brignoli, 1978
Eratigena agrestis (Walckenaer, 1802)
Eratigena atrica (C.L.Koch, 1843) 
Eratigena picta (Simon, 1870)
Lycosoides coarctata (Dufour, 1831)
Lycosoides flavomaculata Lucas, 1846 
Maimuna cariae Brignoli, 1978 
Maimuna vestita (C.L.Koch, 1841)
Pireneitega armeniaca (Brignoli, 1978) 
Pireneitega cottarellii (Brignoli, 1978) 
Tegenaria agnolettii Brignoli, 1978 
Tegenaria anhela Brignoli, 1972
Tegenaria argaeica Nosek, 1905
Tegenaria averni Brignoli, 1978 
Tegenaria bayrami Kaya, Kunt, Marusik & Uğurtaş, 2010 
Tegenaria campestris (C. L. Koch, 1834)
Tegenaria comnena Brignoli, 1978 
Tegenaria cottarellii Brignoli, 1978
Tegenaria dalmatica Kulczyński, 1906
Tegenaria domestica (Clerck, 1757) 
Tegenaria elysii Brignoli, 1978
Tegenaria faniapollinis Brignoli, 1978
Tegenaria ferruginea (Panzer, 1804) 
Tegenaria forestieroi Brignoli, 1978 
Tegenaria hamid Brignoli, 1978
Tegenaria hasperi Chyzer, 1897
Tegenaria karaman Brignoli, 1978
Tegenaria longimana Simon, 1898 
Tegenaria lyncea Brignoli, 1978
Tegenaria mamikonian Brignoli, 1978
Tegenaria maronita Simon, 1873 
Tegenaria melbae Brignoli, 1972
Tegenaria pagana C. L. Koch, 1840
Tegenaria parietina (Fourcroy, 1785)
Tegenaria pasquinii Brignoli, 1978
Tegenaria percuriosa Brignoli, 1972
Tegenaria rhodiensis Caporiacco, 1948
Tegenaria silvestris (C. L. Koch, 1872)
Tegenaria tekke Brignoli, 1978 
Tegenaria vignai Brignoli, 1978
Textrix denticulata (Olivier, 1789)
Urocoras nicomedis (Brignoli, 1978) 

 

 

 

       

       

    

34

Cybaeidae Banks, 1892

3

4

 

Argyroneta aquatica (Clerck, 1757)
Cedicus israeliensis Levy, 1996
Cybaeus abchasicus Charitonov, 1947
Cybaeus brignolii Maurer, 1992

 

 

35

Hahniidae Bertkau, 1878 – Dwarf Sheet Spiders

3

9

 

Antistea elegans (Blackwall, 1841)
Cryphoeca pirini (Drensky, 1921) 
Cryphoeca silvicola (C.L.Koch, 1834) 
Cryphoeca thaleri (Wunderlich, 1995)
Hahnia candida (Simon, 1875)
Hahnia helveola (Simon, 1875)
Hahnia montana (Blackwall, 1841) 
Hahnia nava (Blackwall, 1841)
Hahnia ononidum (Simon, 1875) 

 

 

36

Dictynidae O. Cambridge, 1871 – Meshweavers, Dictynid Spiders

8

16

 

Cicurina cicur (Fabricius, 1793)
Cicurina paphlagoniae Brignoli, 1978 
Dictyna arundinacea (Linneaus, 1758) 
Dictyna civica (Lucas, 1850)
Dictyna innocens O. P.-Cambridge, 1872
Dictyna latens (Fabricius, 1775)
Dictyna pusilla Thorell, 1856
Dictyna uncinata Thorell, 1856
Emblyna annulipes (Blackwall, 1846)
Lathys humilis (Blackwall, 1855)
Marilynia bicolor (Simon, 1870)
Mastigusa arietina (Thorell, 1871)
Nigma flavescens (Walckenaer, 1830)
Nigma puella (Simon, 1870)
Nigma walckenaeri (Roewer, 1951)
Scotolathys simplex Simon, 1884

 

 

37

Amaurobiidae Thorell, 1870 – Tangeled Nest Spiders

2

5

 

Amaurobius erberi (Keyserling, 1863) 
Amaurobius fenestralis (Ström, 1768)
Amaurobius ferox (Walckenaer, 1830)
Amaurobius pallidus L. Koch, 1868
Callobius claustrarius (Hahn, 1833)

 

 

38

Phyxelididae Lehtinen, 1967

1

1

 

Phyxelida anatolica (Griswold, 1990)

 

 

39

Titanoecidae Lehtinen, 1967 – Titanoecid Spiders

2

4

 

Nurscia albomaculata (Lucas, 1846)
Nurscia albosignata Simon, 1874 
Titanoeca incerta (Nosek, 1905)
Titanoeca schineri (L.Koch, 1872)

 

 

40

Miturgidae Simon, 1885 – Long-legged Sac Spiders

1

7

 

Cheiracanthium canariense (Wunderlich, 1987)
Cheiracanthium elegans (Thorell, 1875)
Cheiracanthium erraticum (Walckenaer, 1802)
Cheiracanthium mildei (L.Koch,1864)
Cheiracanthium pelasgicum (C.L.Koch, 1837) 
Cheiracanthium pennyi (O. P.-Cambridge, 1873)
Cheiracanthium punctorium (Villers, 1789)

 

 

 

   

 

 

41

Anyphaenidae Bertkau, 1878 – Ghost Spiders

1

3

 

Anyphaena accentuata (Walckenaer, 1802)
Anyphaena pontica (Weiss, 1988)
Anyphaena sabina (L. Koch, 1866)

 

 

42

Liocranidae Simon, 1897 – Liocranid Sac Spiders

7

12

 

Agroeca cuprea Menge, 1873
Agroeca inopina O. P. Cambridge, 1886 
Agroeca parva Bosmans, 2011
Agroeca proxima (O. P.-Cambridge, 1871)
Apostenus fuscus Westring, 1851 
Liocranoeca striata (Kulczyński, 1882) 
Liocranum rupicola (Walckenaer, 1830)
Mesiotelus annulipes (Kulczyński, 1897)
Mesiotelus scopensis Drensky, 1935
Mesiotelus tenuissimus (L.Koch, 1866)
Sagana rutilans Thorell, 1875
Scotina palliardii (L. Koch, 1881) 

 

 

43

Clubionidae Wagner, 1887 – Sac Spiders

1

10

 

Clubiona brevipes Blackwall, 1841
Clubiona caerulescens L. Koch, 1867
Clubiona comta C. L. Koch, 1839
Clubiona corticalis (Walckenaer, 1802) 
Clubiona lutescens Westring, 1851 
Clubiona marmorata L.Koch, 1866 
Clubiona neglecta O.P.-Cambridge, 1862
Clubiona pseudoneglecta Wunderlich, 1994
Clubiona reclusa O.P.-Cambridge, 1863
Clubiona terrestris Westring, 1851

 

 

44

Corinnidae Karsch, 1880 – Dark Sac Spiders

4

4

 

Orthobula charitonovi (Mikhailov, 1986)
Paratrachelas maculatus (Thorell, 1875) 
Phrurolithus festivus (C. L. Koch, 1835)
Trachelas minor O. P. Cambridge, 1872

 

 

45

Zodariidae Thorell, 1881 – Zodariid Ground Spiders

4

19

 

Lachesana blackwalli (O.P.-Cambridge, 1872) 
Palaestina expolita O.P.-Cambridge, 1872 
Pax islamita (Simon, 1873) 
Zodarion abantense Wunderlich, 1980
Zodarion bigaense Bosmans, Özkütük, Varlı, Kunt, 2013

Zodarion deltshevi Bosmans, 2009
Zodarion frenatum Simon, 1884 
Zodarion gallicum (Simon, 1873) 
Zodarion germanicum (C.L.Koch, 1837) 
Zodarion graecum (C.L.Koch, 1843) 
Zodarion granulatum Kulczyński, 1908
Zodarion korgei Wunderlich, 1980
Zodarion kossamos Bosmans, 2009
Zodarion morosum Denis, 1935 
Zodarion rubidum Simon, 1914
Zodarion sungar (Jocqué, 1991)
Zodarion thoni Nosek, 1905
Zodarion turcicum Wunderlich, 1980
Zodarion van Bosmans, 2009
 

 

 

 

  

 

 

46

Cithaeronidae Simon, 1893

1

1

 

Cithaeron praedonius O.P.-Cambridge, 1872

 

 

47

Prodidomidae Simon, 1884 – Long-spinneret Ground Spiders

1

2

 

Prodidomus amaranthinus (Lucas, 1846)
Prodidomus redikorzevi (Spassky, 1940)

 

 

48

Gnaphosidae Pocock, 1898 – Stealthy Ground Spiders

30

133

 

Anagraphis pallens Simon, 1893
Aphantaulax cincta (L. Koch, 1866)
Aphantaulax trifasciata (O.P.-Cambridge, 1872)
Aphantaulax trifasciata trimaculata Simon, 1878
Berinda amabilis Roewer, 1928
Berinda cooki Logunov, 2012
Berinda ensigera (O.P.-Cambridge, 1874)
Berinda hakani Chatzaki & Seyyar, 2010
Berlandina plumalis (O.P.-Cambridge, 1872)
Berlandina pulchra (Nosek, 1905) 
Callilepis cretica (Roewer, 1928)
Callilepis nocturna (Linnaeus, 1758)
Camillina metellus (Roewer, 1928) 
Cesonia aspida Chatzaki, 2002
Cryptodrassus creticus Chatzaki, 2002
Drassodes bifidus Kovblyuk & Seyyar, 2009
Drassodes cupreus (Blackwall, 1834)
Drassodes difficilis (Simon, 1878)
Drassodes lacertosus (O. P.-Cambridge, 1872)
Drassodes lapidosus (Walckenaer, 1802)
Drassodes lutescens (C.L.Koch, 1839)
Drassodes pubescens (Thorell, 1856) 
Drassodes serratichelis (Roewer, 1928)
Drassodes similis Nosek, 1905
Drassodes villosus (Thorell, 1856)
Drassodex hypocrita (Simon, 1878)
Drassyllus crimeaensis Kovblyuk, 2003
Drassyllus jubatopalpis Levy, 1998
Drassyllus lutetianus (L.Koch, 1866) 
Drassyllus praeficus (L.Koch, 1866) 
Drassyllus pumilus (C.L.Koch, 1839) 
Drassyllus pusillus (C.L.Koch, 1833)
Drassyllus sur Tuneva & Esyunin, 2003
Drassyllus villicus (Thorell, 1875) 
Drassyllus vinealis (Kulczyński, 1897)
Echemus angustifrons (Westring, 1861)
Echemus levyi Kovblyuk & Seyyar, 2009
Gnaphosa bicolor (Hahn, 1833) 
Gnaphosa bithynica Kulczyński, 1903
Gnaphosa corticola Simon, 1914
Gnaphosa dolosa Herman, 1879
Gnaphosa lapponum (L.Koch, 1866) 
Gnaphosa leporina (L.Koch, 1866) 
Gnaphosa lucifuga (Walckenaer, 1802) 
Gnaphosa lucifuga minor Nosek, 1905 
Gnaphosa lugubris (C.L.Koch, 1839) 
Gnaphosa microps Holm, 1939 
Gnaphosa modestior Kulczyński, 1897 
Gnaphosa mongolica Simon, 1895
Gnaphosa montana (L. Koch, 1866)
Gnaphosa muscorum (L. Koch, 1866)
Gnaphosa opaca Herman, 1879 
Gnaphosa petrobia L.Koch, 1872 
Gnaphosa steppica Ovtsharenko, Platnick & Song, 1992 
Gnaphosa tigrina Simon, 1878 
Haplodrasus dalmatensis (C.L.Koch, 1866) 
Haplodrassus invalidus (O. P.-Cambridge, 1872)
Haplodrassus kulczyski Lohmander, 1942
Haplodrassus macellinus (Thorell, 1871) 
Haplodrassus mediterraneus Levy, 2004 
Haplodrassus morosus (O. P.-Cambridge, 1872)
Haplodrassus ovtchinnikovi Ponomarev, 2008
Haplodrassus ponomarevi Kovblyuk & Seyyar, 2009
Haplodrassus signifer (C.L.Koch, 1839) 
Haplodrassus silvestris (Blackwall, 1833)
Haplodrassus soerenseni (Strand, 1900)
Haplodrassus umbratilis (L.Koch, 1866) 
Leptodrassus albidus Simon, 1914
Micaria albovittata (Lucas, 1846)
Micaria coarctata (Lucas, 1846) 
Micaria dives (Lucas, 1846)
Micaria formicaria (Sundevall, 1831)
Micaria koeni (Bosmans, 2000)
Micaria pallipes (Lucas, 1846)
Micaria pulicaria (Sundevall, 1831) 
Micaria rossica Thorell, 1875 
Nomisia aussereri (L.Koch, 1872) 
Nomisia conigera(Spassky, 1941)
Nomisia excerpta (O. P.-Cambridge, 1872)
Nomisia exornata (C.L.Koch, 1839) 
Nomisia negebensis Levy, 1995
Nomisia orientalis Dalmas, 1921
Nomisia palaestina (O. P.-Cambridge, 1872)
Nomisia ripariensis (O.P.-Cambridge, 1872)
Parasyrisca turkenica Ovtsharenko, Platnick & Marusik, 1995
Parasyrisca vinosa (Simon, 1878)
Phaeocedus braccatus (L. Koch, 1866)
Poecilochroa variana (C.L.Koch, 1839)
Pseudodrassus ricasolii Caporiacco, 1935 
Pterotricha conspersa (O.P.-Cambridge, 1872)
Pterotricha kochi (O.P.-Cambridge, 1872)
Pterotricha lentiginosa (C.L.Koch, 1837)
Pterotricha lesserti Dalmas, 1921
Scotophaeus blackwalli (Thorell, 1871)
Scotophaeus scutulatus (L.Koch, 1866)
Setaphis carmeli (O. P.-Cambridge, 1872)
Setaphis fuscipes (Simon, 1885)
Setaphis gomerae (Schmidt, 1981)
Sosticus loricatus (L. Koch, 1866)
Synaphosus palearcticus Ovtsharenko, Levy & Platnick, 1994
Trachyzelotes barbatus (L.Koch, 1866)
Trachyzelotes fuscipes (L. Koch, 1866)
Trachyzelotes glossus (Strand, 1915)
Trachyzelotes lyonneti (Audouin, 1826)
Trachyzelotes malkini Platnick & Murphy, 1984
Trachyzelotes pedestris (C.L.Koch, 1837)
Turkozelotes microb Kovblyuk & Seyyar, 2009
Urozelotes rusticus (L. Koch, 1872)
Zelotes aeneus (Simon, 1878)
Zelotes apricorum (L.Koch, 1876) 
Zelotes atrocaeruleus (Simon, 1878)
Zelotes aurantiacus Miller, 1967
Zelotes boluensis Wunderlich, 2011
Zelotes caucasius (L.Koch, 1866)
Zelotes cingarus (O.P.-Cambridge, 1874)
Zelotes clivicola (L.Koch, 1870)
Zelotes electus (C.L.Koch, 1839)
Zelotes gracilis (Canestrini, 1868)
Zelotes harmeron Levy, 2009
Zelotes hermani (Chyzer, 1897)
Zelotes latreillei (Simon, 1878)
Zelotes longestylus Simon, 1914
Zelotes longipes (L.Koch, 1866) 
Zelotes oblongus (C.L.Koch, 1833) 
Zelotes olympi (Kulczyński, 1903) 
Zelotes petrensis (C.L.Koch, 1839)
Zelotes prishutovae Ponomarev & Tsvetkov, 2006
Zelotes puritanus Chamberlin, 1922
Zelotes segrex (Simon, 1878)
Zelotes similis (Kulczyński, 1887)
Zelotes solstitialis Levy, 1998
Zelotes strandi (Nosek, 1905)
Zelotes subterraneus (C.L.Koch, 1833)
Zelotes tenuis (L. Koch, 1866)
Zelotes turcicus Wunderlich, 2011

 

 

 

    

 

 

49

Selenopidae Simon, 1897 – Wall Spiders

1

1

 

Selenops radiatus (Latreille, 1819)

 

 

50

Sparassidae Bertkau, 1872 – Huntsman Spiders

4

7

 

Eusparassus dufouri Simon, 1932 
Eusparassus mesopotamicus Moradmand & Jäger, 2012
Eusparassus walckenaeri (Audouin, 1825) 
Heteropoda variegata (Simon, 1874) 
Micrommata ligurina (C.L.Koch, 1845) 
Micrommata virescens (Clerck, 1757) 
Olios argelasius (Walckenaer, 1805)

 

 

 

       

 

51

Philodromidae Thorell, 1870 – Running Crab Spiders

4

39

 

Philodromus albidus (Kulczyński, 1911)
Philodromus aureolus (Clerck, 1757) 
Philodromus bistigma (Simon, 1870)
Philodromus bonneti (Karol, 1968)
Philodromus bucaensis (Logunov & Kunt, 2010)
Philodromus buchari (Kubcová, 2004) 
Philodromus buxi (Simon, 1884)
Philodromus cespitum (Walckenaer, 1802) 
Philodromus collinus (C.L.Koch, 1835) 
Philodromus emarginatus (Schrank, 1803)
Philodromus fallax (Sundevall, 1833)
Philodromus femurostriatus (Muster, 2009)
Philodromus fuscolimbatus (Lucas, 1846) 
Philodromus glaucinus (Simon, 1870) 
Philodromus histrio (Latreille, 1819)
Philodromus krausi (Muster & Thaler, 2004) 
Philodromus lividus (Simon, 1875) 
Philodromus longipalpis (Simon, 1870) 
Philodromus lunatus (Muster & Thaler, 2004) 
Philodromus margaritatus (Clerck, 1757)
Philodromus pinetorum (Muster, 2009)
Philodromus pulchellus (Lucas, 1846)
Philodromus poecilus (Thorell, 1872)
Philodromus rufus (Walckenaer, 1826)
Thanatus atratus (Simon, 1875)
Thanatus fabricii (Audouin, 1827) 
Thanatus formicinus (Clerck, 1757) 
Thanatus imbecillus (L. Koch, 1878)
Thanatus lineatipes (Simon, 1870) 
Thanatus nitidus (Logunov & Kunt, 2010)
Thanatus oblongiusculus (Lucas, 1846) 
Thanatus okayi (Karol, 1966)
Thanatus pictus (L.Koch, 1881)
Thanatus sabulosus (Menge, 1875)
Thanatus striatus (C.L.Koch, 1845) 
Thanatus vulgaris (Simon, 1870) 
Tibellus macellus (Simon, 1875)
Tibellus oblongus (Walckenaer, 1802)

 

 

 

       

       

     

52

Thomisidae Sundewall, 1833 – Crab Spiders  - Yengeç Örümcekleri

14

88

 

Coriarachne depressa (C.L.Koch, 1837)
Cozyptila blackwalli (Simon, 1875)
Cozyptila guseinovorum Marusik & Kovblyuk, 2005
Cozyptila thaleri Marusik & Kovblyuk, 2005
Diaea dorsata (Fabricius, 1777) 
Diaea livens Simon, 1876 
Ebrechtella tricuspidata (Fabricius, 1775)
Heriaeus buffoni (Audouin, 1825) 
Heriaeus graminicola (Doleschall, 1852)
Heriaeus hirtus (Latreille, 1819)
Heriaeus melloteei Simon, 1886 
Heriaeus orientalis Simon, 1918 
Heriaeus pilosus Nosek, 1905 
Heriaeus setiger (O.P.-Cambridge, 1872)
Heriaeus simoni Kulczyński, 1903 
Heriaeus spinipalpus Loerbroks, 1983
Misumena vatia (Clerck, 1757) 
Monaeses israeliensis Levy, 1973
Ozyptila ankarensis Karol, 1966 
Ozyptila atomaria (Panzer, 1801)
Ozyptila claveata (Walckenaer, 1837)
Ozyptila clavidorsa Roewer, 1959 
Ozyptila conostyla Hippa, Koponen & Oksola, 1986 
Ozyptila praticola (C.L.Koch, 1837) 
Ozyptila rauda Simon, 1875 
Ozyptila sanctuaria (O.P.-Cambridge, 1871) 
Ozyptila simplex (O.P.-Cambridge, 1862)
Ozyptila spirembola Wunderlich, 1995 
Ozyptila tricoloripes Strand, 1913
Pistius truncatus (Pallas, 1772)
Runcinia grammica (C.L.Koch, 1837) 
Synema anatolica Demir, Aktaş & Topçu, 2009
Synema globosum (Fabricius, 1775)
Synema plorator (O.P.-Cambridge, 1872) 
Synema utotchkini Marusik & Logunov, 1995
Thomisus citrinellus Simon, 1875 
Thomisus onustus Walckenaer, 1805
Thomisus zyuzini Marusik & Logunov, 1990
Tmarus piger (Walckenaer, 1802)
Tmarus piochardi (Simon, 1866)
Tmarus stellio Simon, 1875
Xysticus abditus Logunov, 2006
Xysticus abramovi Marusik & Logunov, 1995
Xysticus acerbus Thorell, 1872 
Xysticus anatolicus Demir, Aktaş & Topçu, 2008
Xysticus audax (Schrank, 1803)
Xysticus bacurianensis Mcheidze, 1971
Xysticus bifasciatus C.L.Koch, 1837 
Xysticus bufo (Dufour, 1820) 
Xysticus caperatus Simon, 1875
Xysticus cor Canestrini, 1873
Xysticus cribratus Simon, 1885
Xysticus cristatus (Clerck, 1757)
Xysticus demirsoyi Demir, Topçu & Türkeş, 2006
Xysticus edax (O. P.-Cambridge, 1872)
Xysticus erraticus (Blackwall, 1834) 
Xysticus ferrugineus Menge, 1876
Xysticus ferus O.P.-Cambridge, 1876
Xysticus gallicus Simon, 1875 
Xysticus graecus C.L.Koch, 1837 
Xysticus gymnocephalus Strand, 1915
Xysticus kaznakovi Utochkin, 1968
Xysticus kochi Thorell, 1872 
Xysticus laetus Thorell, 1875
Xysticus lalandei (Audouin, 1825) 
Xysticus lanio C.L. Koch, 1835
Xysticus lineatus (Westring, 1851)
Xysticus loeffleri Roewer, 1955
Xysticus luctator L. Koch, 1870
Xysticus luctuosus (Blackwall, 1836) 
Xysticus macedonicus Silhavy, 1944
Xysticus marusiki Ono & Martens, 2005
Xysticus ninnii fusciventris Crome, 1965
Xysticus nubilus Simon, 1875 
Xysticus pseudolanio Wunderlich, 1995 
Xysticus pseudoluctuosus Marusik & Logunov, 1995
Xysticus pseudorectilineus (Wunderlich, 1995)
Xysticus rectilineus (O.P.-Cambridge, 1872) 
Xysticus robustus (Hahn, 1832) 
Xysticus sabulosus (Hahn, 1832) 
Xysticus striatipes L.Koch, 1870 
Xysticus tenuiapicalis Demir, 2012
Xysticus thessalicoides Wunderlich, 1995
Xysticus thessalicus Simon, 1916 
Xysticus tristrami (O.P.-Cambridge, 1872)
Xysticus ulmi (Hahn, 1831)
Xysticus viduus Kulczyński, 1898 
Xysticus xerodermus Strand, 1913

 

 

 

       

        

        

        

         

       

        

       

       

       

       

53

Salticidae Blackwall, 1841 – Jumping Spiders – Sıçrayıcı Örümcekler

40

106

 

Aelurillus blandus (Simon, 1871) 
Aelurillus concolor Kulczyński, 1901 
Aelurillus gershomi Prószyński, 2000
Aelurillus luctuosus (Lucas, 1846)
Aelurillus v-insignitus (Clerck, 1757) 
Afraflacilla epiblemoides (Chyzer, 1891)
Asianellus festivus (C. L. Koch, 1834)

Ballus chalybeius (Walckenaer, 1802)
Bianor albobimaculatus (Lucas, 1846)

Carrhotus xanthogramma (Latreille, 1819)
Chalcoscirtus catherine Prószyński, 2000

Chalcoscirtus nigritus (Thorell, 1875)
Chalcoscirtus infimus (Simon, 1868)
Chalcoscirtus parvulus Marusik, 1991
Chalcoscirtus tanasevichi Marusik, 1991
Cyrba algerina (Lucas, 1846)
Dendryphantes rudis (Sundevall, 1833)

Euophrys frontalis (Walckenaer, 1802)
Euophrys fucata (Simon, 1868) 
Euophrys herbigrada (Simon, 1871)
Euophrys pseudogambosa Strand, 1915
Euophrys rufibarbis (Simon, 1868)
Evarcha arcuata (Clerck, 1757)
Evarcha falcata (Clerck, 1757)
Evarcha jucunda (Lucas, 1846)
Evarcha michailovi Logunov, 1992
Evarcha nepos (O.P.-Cambridge, 1872)
Evarcha pulchella (Thorell, 1895)
Habrocestum latifasciatum (Simon, 1868)
Habrocestum nigristernum Dalmas, 1920
Habrocestum papilionaceum (L.Koch, 1867)
Hasarius adansoni (Audouin, 1825)
Heliophanillus fulgens (O.P.-Cambridge, 1872) 
Heliophanus aeneus (Hahn, 1832)
Heliophanus auratus C.L.Koch, 1835 
Heliophanus cupreus (Walckenaer, 1802)
Heliophanus curvidens (O. P.-Cambridge, 1872)

Heliophanus decoratus L. Koch, 1875
Heliophanus dubius C.L.Koch, 1835 
Heliophanus edentulus Simon, 1871
Heliophanus equester L.Koch, 1867
Heliophanus feltoni Logunov, 2009
Heliophanus flavipes (Hahn, 1832)
Heliophanus kochii Simon, 1868 
Heliophanus konradthaleri Logunov, 2009
Heliophanus lineiventris Simon, 1868
Heliophanus melinus L.Koch, 1867
Heliophanus mordax (O.P.-Cambridge, 1872)
Heliophanus patagiatus Thorell, 1875 
Heliophanus simplex Simon, 1868 
Heliophanus tribulosus Simon, 1868
Hyllus insularis Metzner, 1999

Icius hamatus (C.L.Koch, 1846) 
Leptorchestes berolinensis (C.L.Koch, 1846) 
Leptorchestes mutilloides (Lucas, 1846) 
Macaroeris flavicomis (Simon, 1884)
Macaroeris nidicolens (Walckenaer, 1802)
Marpissa muscosa (Clerck, 1757) 

Marpissa nivoyi (Lucas, 1846)
Marpissa radiata (Grube, 1859) 
Mendoza canestrinii (Ninni, 1868)
Menemerus semilimbatus (Hahn, 1829) 
Mogrus neglectus (Simon, 1868) 
Myrmarachne formicaria (De Geer, 1778) 
Myrmarachne tristis (Simon, 1882)
Neon reticulatus (Blackwall, 1853)
Pellenes diagonalis (Simon, 1868)
Pellenes flavipalpis (Lucas, 1853)
Pellenes geniculatus (Simon, 1868)
Pellenes nigrociliatus (Simon, 1875) 
Phintella castriesiana (Grube, 1861)
Philaeus chrysops (Poda, 1761) 
Phlegra bresnieri (Lucas, 1846) 
Phlegra dunini Azarkina, 2004 
Phlegra fasciata (Hahn, 1826) 
Phlegra lineata (C.L.Koch, 1846) 
Plexippoides gestroi (Dalmas, 1920) 
Plexippus paykulli (Audouin, 1825)
Pseudeuophrys erratica (Walckenaer, 1826) 
Pseudeuophrys lanigera (Simon, 1871) 
Pseudeuophrys obsoleta (Simon, 1868) 
Pseudicius encarpatus (Walckenaer, 1802) 
Pseudicius kulczynskii Nosek, 1905
Pseudicius picaceus (Simon, 1868)
Pseudicius vankeeri Metzner, 1999
Saitis tauricus Kulczyński, 1905 
Salticus cingulatus (Panzer, 1797) 
Salticus marenzelleri Nosek, 1905 
Salticus mutabilis Lucas, 1846 
Salticus noordami Metzner, 1999
Salticus scenicus (Clerck, 1757)
Salticus zebraneus (C.L.Koch, 1837) 
Sitticus ammophilus (Thorell, 1875)
Sitticus avocator (O. P.-Cambridge, 1885)
Sitticus caricis (Westring, 1861)
Sitticus distinguendus (Simon, 1868)
Sitticus pubescens (Fabricius, 1775) 
Sitticus terebratus (Clerck, 1757)
Synageles dalmaticus (Keyserling, 1863)
Synageles hilarulus (C.L.Koch, 1846)
Synageles subcingulatus (Simon, 1878)
Synageles venator (Lucas, 1836)
Talavera aequipes (O. P.-Cambridge, 1871)
Thyene imperialis (Rossi, 1846)
Yllenus albocinctus (Kroneberg, 1875)
Yllenus zaraensis Logunov, 2009

 

 

 

       

       

       

       

       

       

   

 

Toplam

330

1013

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Phalangiidae

 

 

 

Opiliones

 

 

 

       

 

 

 

 

 

 

BAĞLANTILAR

TR Örümcekleri

TR Zehirli Örümcekleri

Spider Glossary

Spiders – An Electronic Field Guide

Electronic Field Guide to Arachnids

Araneae – Spinnen Europas/

Eurospiders

European Society of Arachnology

International Society of Arachnology

British Arachnological Society

The Arachnological Hub of the World Wide Web

Journal of Arachnology

The Arachnology Home Page

The World Spider Catalog

Spiders of North-West Europe

Jumping Spiders of the World

Jumping Spiders

Animal Diversity - Spiders

Life Desk - Spiders

Silk & Web

Araknoloji_Doğa Tarihi

Kadir Boğaç Kunt

Araknoloji Yazıları – Kadir Boğaç Kunt

The Find-a-spider Guide

Ekipman

 

 

 

 

ARACHNIDA

Tür sayısı bakımından zengin bir sınıftır. Örümcekler, akarlar, akrepler ve keneler bu sınıfa girer. Boy ve şekil bakımından değişik yapılar gösterirler. Mikroskobik olanların yanısıra çok iri türleri de vardır. Genellikle karasal ortamlarda yaşarlar. Jeolojik devirlerde ise Silür'den beri bilinmektedir. Araknidleri çoğu etçildir (carnivora, zoophag). Bazılarında zehir bezleri bulunur, bazılarında ise ağ bezleri görülür. Ağ, yuva yapmasırasında, avlanmada veya yumurtaları korumak amacıyla kokon örmek için kullanılır.

Gövdeleri prosoma ve opistosoma olmak üzere iki bölümden oluşur. Prosomada toplam 6 çift ekstremite bulunur. Opistosomada ekstremite bulunmaz. Ekstremiteler önden arkaya doğru keliser, pedipalpus ve dört çift yürüme bacağından meydana gelir. Prosoma 6 segmentli, opistosoma ise genellikle 12 segmentlidir. Bazılarında opistosomada 10'dan az sayıda segment bulunabilir. Keliserler pens, makas veya iğne gibi değişik şekillerde olabilir. Pedipalpus özellikle son segmenti bakımından bazı gruplarda değişik yapılar gösterebilir. Toplam altı segmentten meydana gelir: coxa, trochanter, femur, patella, tibia ve tarsustur. Bazı gruplarda bu sayı üçe kadar düşebilir. Dört çift halindeki yürüme bacakları bazı gruplarda iki çifte kadar azalabilir. Bacak segmentleri coxa, trochanter, femur, patella, tibia, basitarsus ve tarsus olarak adlandırılır.

Ekstremiteler üzerinde çok sayıda ve değişik yapılarda duygu kılları yer alır. Örümceklerin bazılarında ağlarını germek ve tutunmak için çeşitli şekillerde çıkıntı dikenler bulunur. Örümceklerin cribellad olanlarda 4.çift bacağın tarsusları üzerinde iki sıra tarak şeklinde kıllar yer alır ki bunlar calamistrum adını alır. Araknidlerde başlıca duygu organları gözler, duygu kılları, lyr organı, tarak organı, raket organı ve haller organıdır. Gözleri basittir (ocel). Prosomanın üstünde yer alır. Göz yapısında mercek, retine ve optik çubukları bulunur.

Arachnida sınıfının genel özellikleri

-       Anten ve kanat taşımazlar.

-       Solunum kitapsı akciğer ya da trake iledir.

-       Vücutları prosoma ve opistosoma olarak iki bölümden oluşur. Prosoma, sefalotoraks (baş-gövde) olarak adlandırılır. Baş ve gövde segmentleri karapas adı verilen bir plakla örtülüdür. Sefalotoraks üzerinde 2-8 adet basit göz bulunur. Sekiz bacakları vardır.

-       Ağız parçaları bir çift keliserdir.

-       Abdomende ekstremite bulunmaz.

-       Zehirleri genellikle nörotoksiktir.

Araknida sınıfı 10 takıma ayrılır :

1.    Araneae - örümcekler

2.    Scorpiones - akrepler

3.    Pseudo-scorpiones – yalancı akrepler

4.    Solfiguae

5.    Schizomida

6.    Amblypygi and Uropygi

7.    Palpigradi

8.    Ricinulei

9.    Acari – akarlar, keneler

10.  Opiliones – otbiçerler

Araneae takımı üç alt takıma ayrılır: Mygalomorphae (ilkel örümcekler), Aranaemorphae (gelişmiş örümcekler), Mesothelae. Dünya üzerinde araknida sınıfının yaklaşık 70.000 üyesi vardır. Bunların %90’ını Araneae ve Acarina takımları oluşturur. Bilinen 1960 ilkel, 40.000 gelişmiş örümcek vardır.

ÖRÜMCEKLER – ARANEAE (56.000 tür)

Arachne, Lidya’lı güzeller güzeli bir kızmış. Babası kumaş boyamacılığı yaparmış. Arachne, nakış işlemede çok becerikliymiş. Öyle ki, yaptığı nakışların güzelliği dilden dile dolaşır, görenler hayranlıklarını gizleyemezlermiş. Peri kızları bile gelir, hayranlıkla onun nakışlarını izlerlermiş. Zamanla Arachne bu yeteneğiyle açıktan açığa gururlanır olmuş, Günlerden bir gün “Bu kadar güzel gergef işlemeyi Zekâ Tanrıçası Athena’dan mı öğrendin?” diye soran Nympha perilerine sinirlenen Arakne, kendinden emin bir biçimde şöyle demiş: “Athena kim ki benimle boy ölçüşsün. Ben, bu işte herkesi, hatta Athena’yı bile geride bırakırım.” Bunu işiten zeka ve güzellik, güzel sanatlar tanrıçası Athena, öfkeden köpürmüş. O Athena ki insanoğlu tarafından yapılan tüm işlerin, tüm sanatların, özellikle de kadınların elinden çıkan işlemelerin, örgülerin ve ince nakışların koruyucusuydu. Anatanrıça Hera’nın gelinliğini bile o hazırlamıştı. Onu çalışırken izlemekle, öğütlerine kulak vermekle sanatlarını öğrendiklerini söyleyerek övünürdü kadınlar. Çoğu kez barışçı ve iyi kalpliydi, ama kızdığında kalp kırdığı, hatta intikam aldığı da bilinirdi Zekâ Tanrıçası Athena’nın…

İşte o Athena, kocakarı kılığına girip Arachne’nin yanına gitmiş. Ona öğütler vermiş, daha alçakgönüllü olmasını, tanrılarla boy ölçüşmeyey kalkışmamasını söylemiş. “Kızım, yaşlılık insana yalnız keder ve üzüntü değil deneyim de getirir. Öğütlerimi yabana atma. Evet, sen sanatında çok ileri gitmiş, başarılı olmuş bir kızsın. Herkesi, ölümlü kadınları, kızları geçebilirsin. Fakat bir tanrıçanın gücü her şeyin üstündedir. Kendini o kadar büyük görme” demiş. Arachne oralı bile olmamış. Arakne ise iddiasını sürdürmüş:  “Ben gurura kapılmıyorum, kendimi büyük görmüyorum. Ben gerçeği söylüyorum. İsterse Athena da gelsin, ben onunla da yarışırım” demiş. Bunun üzerine tanrıça, kocakarı kılığından çıkmış ve yarışma böylece başlamış. Athena, Olimpos’un on ki büyük tanrısını gergefine büyük bir ustalıkla işlemiş. Arachne ise Zeus’un kaçamaklarını (Europe’yi kaçırmasını, Danae’ye yanaşmasını) işlemiş. Nakışlar bitince Athena bakmış kızın işi gerçekten endisinden aşağı kalır gibi değil. Athena, kızın gergefini parçalamış, nakışını yırtmış öfkeyle. Ölmeyecek, yaşayacaksın. Ama benimle boy ölçüşmeye kalktığın için bundan sonra evlerin karanlık köşelerinde otur, orada nakış ör sonsuza kadar, kimsecikler de yaptıklarını beğenmesin, parçalasın atsın, sen yine yap diyip güzel Arachne’yi örümcek yapmış. İşte bu öyküyü, evlerinizdeki örümcek ağlarını yok ederken bir kez daha düşünün diye aktardım Aroknoidlerin giriş yazısı olarak.

Örümcekler, Cheliserata içinde tür sayısından zengin bir takımdır. Akarlardan sonra en kalabalık grubu oluşturur. Karbon devrinden beri yaşamaktadırlar. 50.000’den fazla türü bilinmektedir. Boy, renk, yaşam yeri, yaşam şekli bakımından çok değişiklik gösterirler. En büyük türü Theraphosa labloni’ dir (gövde 9 cm). Hemen hepsi etçildir. Beslenme şekilleri diğer eklembcaklılardan farklıdır. Keliserlerindeki zehir bezi salgısını avın vücuduna aktarırlar. Enzimler aracılığıyla sindirilen iç organlarını emerek beslenirler (dış sindirim). Yapılan araştırmalar örümceklerin karasal ekosistemlerin önemli predatörleri olduğunu göstermiştir. Örümcekler genellikle böceklerle beslenirler. Kimi zaman rahatsız edici olsalar da aslında böcekler de yararlıdırlar. Bu nedenle örümceklerin bu açıdan yararlı mı zararlı mı olduğunu söylemek kolay değildir. Ama en azından örümcekler çevre dengesi ve biyolojik kontrolde çok önemli yer tuttukları açıktır.

Pekçok insan örümcekleri böcek sanar. İkisi de eklembacaklılardan olsa da birbirlerinden tamamen faklı sınıflardır. Oysa ikisini birbirinden ayırmak çok kolaydır. Örümcekler 4 çift bacağa sahipken, böceklerin sadece 3 çift bacağı vardır. Önemli bir farkları da böcekler birleşik gözlere sahipken, örümceklerin basit gözlere sahip olmalarıdır. Elbette örümceklerin hiçbir zaman antenleri olmadığını da unutmamak gerekir. Benzerlikleri de yok değil elbette. İkisi de bir dış iskelete sahiptir (ekzoiskelet). -Oysa memelilerde vücutlarının sert kısımları vücudun içindedir.- Kalpleri sırtlarında yerleşmiştir. Solunum organları kitapsı akciğer ya da trakedir. Oksijen transportu hemosiyanin aracılığyla olur (memelilerde hemoglobin aracılığyla).

Gelişimleri 5–8 gömlekten sonra tamamlanır. Genellikle tek yaşarlar. Diğer örümcekler ya da eklembacaklılarla birlikte yaşayanları da vardır. Genellikle gececildirler. Bazıları gündüzlerini birlikte ortak bir ağ içinde geçirirler; ancak geceleri bu bireylerin hepsi ayrı ayrı kendi ağını örer. Ortak kokon örenler de vardır. Mimikri sadece Myrmarachne cinsinin ürlerinde saptanmıştır. Bunlar karıncaları taklit ederler ve ancak üç çift bacaklarını kullanırlar. Mutillidae (bir hymenopter familyası) mimikrisi de tanımlanmıştır.

Örümceklerin iç organları iyi gelişmiştir. Ayrı eşeylidirler. Erkekler genellikle daha küçüktür. Dişiler döllenmeden sonra yumurtalarını ağ bezlerinden örülmüş bir kokon içine bırakırlar. Kokon ya bir ere bırakılır ya da dişi tarafından taşınır. Bir dişi 25–900 yumurtayı birden fazla sayıda kokon içine bırakabilir. Yavrular ilk gömleği atana kadar annelerinin opistosoması üzerinde taşınır, daha sonra serbest yaşar ve kendileri avlanırlar.

GÖVDELERİ prosoma (sefalotoraks) ve opistosoma (abdomen)’ den oluşur. (P.S. prosomaya kelliserler dahildir; sefalotoraksa dahil değildir. Opistosomaya örü memeleri dahildir; ama abdomene dahil değildir). Prosoma daha küçüktür. Prosomanın sırt tarafo karapas denen sert bir zırhla, karın tarafı da katı bir plaka (sternum) ile örtülüdür. Bu örtüler, yanlarda yumuşak derilerle birbirine bağlanır. Sternumun önünde, labium adı verilen küçük bir orta plaka vardır. Üstte gözler yerleşmiştir. Gözler genellikle dört, bazen üç çifttir. Sıralanışları sınıflandırmada önem taşır.

GÖZLER Örümcek aileleri arasında gözler büyük farklılık gösterir. Lycosidae, Oxyopidae ve Salticidae gibi avcı örümceklerde görme yeteneği çok gelişmiştir.

Gözleri böceklerdeki gibi pek çok lensten oluşan birleşik gözler tarzında değil, sadece bir lens içeren basit gözler şeklindedir. Lens kalın bir kütiküler yapıdadır. Retinadaki görme hücrelerinin ışığa duyarlı kısımları rabdomer adını alır ve görüntü kalitesini sağlar. Ne kadar çok rabdomer varsa görüntü kalitesi de o kadar fazla olur. Lycosidae örümceklerde posterior, median ve lateral gözlerde yaklaşık 4000 rabdomer vardır ve bu sayı oldukça iyi bir görüş sağlar. Arenaidae örümceklerinde ise bu sayı 80 kadardır ve dolayısıyla görüşleri de kötüdür.

Örümceklerin çoğunda görme pek az önemli bir duyudur. Zira çoğu gececildir ve dokunma ve tat alma daha önemli duyulardır. Bununda beraber çok basit örümcek gözleri bile ışık yoğunluğundaki değişimleri fark etmeye yeterlidir; böylece gece ve gündüzü kolayca ayırt ederler. Gözler hareketi saptamayı da sağlar; böylece tehditleri sapyamaları yanısıra avlanma ya da çiftleşme sırasında da görüşleri önemli rol oynar.

Araknidler içinde akrepler maksimum on iki göze sahip olabilirken, örümcekler genellikle sekiz göze sahiptir, ama iki, dört ya da altı göze sahip örümcekler de vardır. (Oonopidae, dysderidae, segestriidae altı gözlüdür; mağaralarda yaşayan troglobitik örümceklerde hiç yoktur). Gözler genellikle iki, bazen üç sıra halinde karapasın ön kenarında sıralanırlar.

Örümceklerin neden bu kadar çok gözü vardır? Değişik yönlerdeki dizilimleriyle sağladıkları en önemli avantaj geniş bir görüş açısı sağlamasıdır. Gözler karapasta, genellikle ön kenarda yer alırlar. Opillinoidlarde ise karapasın dorsalinde, orta hatta ocularium denen, höyüğe benzer bir yapının iki yanında sıralanabilirler.

Salticidae ve lycosidae gibi bazı avcı örümceklerde gözler, özellikle avın yakalanmasında ve kur sırasında çok önemlidir. Lycosidler ve agelenidler polarize ışığı, tıpkı bizim pusula kullanmamız gibi, yönelimde kullanırlar.

Örümcek gözü genellikle sadece ışığı ve karanlığı ayırt eder. Salticidler bunun dışındadır, hedefine odaklanabilen tek grup salticidae’dir. Salticidler farklı renkler arasında da ayırım yapabilmektedir. Mükemmel görüşeri saltisidlere nerdeyse insansı özellikler kazandırır; ona yaklaştığınızda sizi görmek için kendi çevresinde döner. Binoküler görüşe sahiptirler ve bu sayede avlarına atlayacakları sırada mesafe tayini yapabilirler.

Diğer örümcek aileleriyle karşılaştırıldığında saltisidlerin görüşü çok daha iyidir. İnsan görüşüne en yakın görüşe sahip örümcekler saltisidlerdir. Deneysel çalışmalar saltisidlerin renkli görebilme yeteneğinde olduğunu da göstermiştir.

Saltisidlerin esas gözlerinin her biri büyük bir lens içerir geniş bir vitröz cisme sahiptir ve retinadaki görme hücreleri dört tabakadan oluşur. Görme alanları dar olmasına karşın, retinalarını farklı yönlerde hareket ettirerek bunu kompanse ederler. Dört tabakalı retinada 1000 görme hücresi vardır ve farklı dalga boylarına duyarlıdır. Retine pigment hücreleri de içerir. İkincil gözlerin görme alanı görece olarak daha geniştir ve görme alanları birbiriyle örtüşür. Sonuç olarak saltisidler binoküler görüşe sahiptir (binoküler görüş derinlik algımızı sağlar). İkincil gözlerin sağladığı binoküler görüş sayesinde avın hareketlerini saptayabilirler. Eğer av 200 mm’den yakındaysa, örümcek yüzünü ona döner. Esas gözler objeyi retinanın merkezinde sabitler. Eğer av hareket ederse retinayı da hareket ettirerek görüntünün sabit kalmasını sağlar. Objenin şekli, esas gözler optik eksende döndürülerek, hızla taranır ve eğer obje “av” olarak kabul edilirse örümcek avına gizlice sokulup onun üzerine sıçrar. Saltisidlerin gözleri böceklerin birleşik gözlerine eşdeğerdir ve son derece üst düze çözünürlükte bir görüntü elde ederler.

Sekiz gözlü örümceklerin iki farklı tip gözü vardır: esas gözler ve ikincil gözler. Bunların yapı ve fonkisyonları farklıdır. Anterior median gözle daima esas gözlerdir. Tapetum eksikliği nedeniyle karanlıkta görürler. Esas gözler yakın mesafeden büyük bir alan derinliğine sahiptir. Örümceklerin çoğunun esas gözleri küçüktür ve sadece birkaç görme hücresi içerir. Buna karşın saltisidlerde özelleşmişlerdir ve yüksek çözünürlüklü görüntüler elde edebilirler.

İkincil gözler (anterior median gözler dışındakiler) düşük ışık koşullarında iyi görüşü sağlarlar. Lycosidae gibi bazı ailelerde görüntüyü de keskinleştirirler. İkincil gözler, tapetum ışığı yansıttığı için, ışık altında renkli görünürler. Örümceğin gözüne parlak bir ışık kaynağı tuttuğunuzda bunu kolaylıkla fark edebilirsiniz. Bu olasılıkla, gececil örümceklerin düşük ışık koşullarında daha iyi görmesi için, ışığın retina üzerine geri yansımasını sağlayan, küçük kristallerden oluşan bir tabakadır. Posteror median gözler Denopis (Denopidae) gibi gececil türlerde çok büyüktür ve Portia (Salticidae) gibi gündüzcül türlerim esas gözlerinden 3000 kat daha duyarlıdır.

Araneus diadematus gibi avlarını yakalamak için görmeye ihtiyaç duymayan örümceklerin gözleri çok küçüktür. Bunun yerine webteki küçük hareketleri algılayan çok iyi gelişmiş duyularını kullanırlar.

Örümceklerin ağızlarında tat duyusu yoktur. Bunun yerine bacaklarındaki kokuya hassas kıllarla kokuyu algılarlar. Bacaklarındaki kemosensitif tüylerle avlarını hisseder, onun bir besin olduğunu algılarlar.

KELİSERLER, ağıza yakın, pedipalpler arasında yerleşmiş, yakalama ve delme amacıyla özelleşmiş uzantılardır. Kelise sözcüğü Latince pençe anlamındaki “chelea”dan gelir. Örümceklerde her bir keliser iki parçdan oluşur: büyük, sabit bazal parça ve bazal parçayla eklem yapan, eğri, hareketli “fang”. Örümcek ısırdığı zaman fang keliser oluklarından dışarı doğru açılır. Her fang içinde bir kanal vardır ve zehir bu kanal içinden akarak avına geçer.

Zehir bezinin yerleşimi örümcek ailesine bağlı olarak değişiklik gösterir, keliserin bazal parçasında yerleşir ya da prosomaya doğru uzanır. Örümcek ısırdığında zehir bezinden zehir fışkırtılır, kanal boyunca ilerleyen zehir fang aracılığıyla ava aktarılır. Birçok örümcek ailesinde keliserlerin iki yanında avlarını ezmeye yarayan dişe benzer yapılar vardır. Salticidae ailesinden Mymarachne cinsinden erkek örümceklerin kocaman keliserleri vardır, ama fang içinde kanal olmadığından zehirleyerek avlanamazlar. Bunun yerine avlarını keliserlerine şişe geçirir gibi geçirirler.

Keliserleri avlanma ve beslenme dışında kullanımları da vardır: düşmanlarla mücadele etmek, yuva kazmak, yumurta taşımak, hatta ses çıkarmak. Keliserlerin dip kısmındaki bir grup kısa ve tombul dikensi çıkıntılar (rastellum) vardır. Genellikle erkeklerin keliserleri daha büyüktür ama Tetragnathidae gibi bazı gruplarda her iki cin de büyük keliserlere sahiptir.

PALPLER, örümceğin beşinci çift bacağı gibi görünürler. Genellikle yürüme bacaklarından biraz daha kısa olmakla beraber, bazı erkek tarantulalarda onlar kadar uzun olabilir. Bununla beraber palpler hareket etmek için kullanılmaz. Pedipalp ya da palp olarak adlandırılan bölüm, bacaklarla metatarsusları olması dışında aynı bölümlere sahiptir. Türe bağlı olarak yırtıcı ya da yakalıyıcı özelliklerde olabilir. Palpleri avı manüple etmek, palpleri ve ön bacaklarıyla kemoreseptif tüyleri aracılığıyla onları “tatmak” için kullanırlar. Yetişkin erkekte kemoreseptif tüyler dişiden üç kat daha fazladır, zira onları dişinin feromonları takip etmekte de kullanırlar. Palpler kur sırasında kullanılırlar. Yetişkin erkek örümceklerin pedipalpleri spermleri dişiye transfer etmeye yarayan özelleşmiş bir yapıdadır.

Yetişkin erkek örümceğin, spermleri dişiye transfer etmek için (sözgelimi opillinoidlerde olduğu gibi) bir kopulatuvar organı yoktur. Sperm transferi palpal tars üzerindeki yapılar aracılığıyla dolaylı olarak gerçekleştirilir. Bu yapılar çıplak gözle kolayca görülür ve küçük birer boks eldivenine benzerler. Buna benzer yapılar örümcekler dışındaki araknidlerde görülmez. Erkek önce minik bir sperm ağı örer ve üzerine bir damla sper bırakır. Sonra ters dönerek bu sıvıyı şırıngaya çeker gibi palplerinin şişkin kısmına doldurur. Sonra da dişi aramaya çıkar.

Yetişkin erkek palpleri inanılmaz derecede değişkenlik gösteren karmaşık yapılardır. En basit formunda palpal yapılar gözyaşı şeklinde bir kesecik içerirler. Spiral şekilli yapıları semen için bir depo görevi görür ve “embolus” adı verilen uzun ve sivri bir halde sonlanırlar. Bununla beraber palplerin büyük kısmı daha karmaşık yapıdadır. Kompleks erkek palpleri “sclerites” adı verilen sklerotize bir kısım, yumuşak ve elastik alanlar (hamatodochae) ve çıkıntılar (apophyses) içerebilir. Bu yapılar kullanılmadığı zaman sönüktür ve kısmen “cymbium” denilen sklerotize yapının içinde yerleşmişlerdir. Kullanım sırasında haematodochae içine hemolenf pompalanır ve kilitlenmeyi sağlar. Çiftleşme sırasında erkek spermlerini transfer etmek için palplerini epigastrik kıvrımda tutmalıdır. Sperm damlacığını küçük bir ağ parçasıyla sarar, sonra palplerini kullanarak sperm paketini gönderir. Spermler dişiye transfer edilene dek kör bir kanal içinde depolanır. Basit palp ile birleşme sırasında embolus sadece dişi genitaline yerleştirilir. Kompleks palplerde ise erekt sklerites ve apofiz dişi genitaliyle birleşir. Bazı örümceklerde embolus artan hemolenf basıncıyla uzar. Tüm kompleks palpler cins spesifiktir ve tanımlamada kullanılırlar.

PROSOMA, dıştan görünüşte tamamen segmentsizdir. Prosomada 6 çift ekstremite vardır. Keliserlerin ön kenarı bazen sık tüylerle kaplıdır (skapula). Bu bölge bazen serrula adı verile ince dişlerle kaplı olabilir. Pedipalpusun ucu tırnakla sonlanır. Pedipalplerin dip parçaları enditlidir (gnathobase). Avlarını yoklamaya ve tutmaya yarayan, enditleri ile besin alınışına yardım eden bu üyeler, dişilerde kısa bir ayak şeklinde, erkeklerde ise ayrıca spermleri nakleden bir ampul şeklindeki kopulasyon organı şekline dönüşmüştür.  Pedipalpusun bazal segmenti genişlemiştir; beslenme sırasında çene görevi yapar.

ZEHİR BEZLERİ

Tarantulalarda zehir bezleri keliserin hemen dibinde yerleşmiştir. Diğer pek çok örümcekte ise prosomaya kadar uzanır. Bazı örümceklerde zehir bezleri lobludur (Filistatidae’de olduğu gibi). Zehir bezleri, tubuler yapıdaki dar bir kanalla kelisere açılır. Zehiri fışkırtmak için bezlerin etrafında spiral şeklinde güçlü kaslar vardır. Zehir salınımını hızla tatiklemek için bezlerin kendi sinir yapıları bulunur.

Uç kısmı çakı şeklinde olan keliserlerin kaidesinde büyük bir zehir bezi bulunur. Bu bez son segmentin uç kısmından dışarıya açılır. Hatta bu zehir bezi başın içine kadar uzanır. Örümcek ısırdığında, uç segment ava batar ve zehir avın dokusu içine boşalır. Bu boşalmada, zehir bezinin etrafını saran kaslar önemli rol oynar. Birçok örümceğin zehri insan için etkili düzeyde değildir. Pek çoğu da insanın derisini zehrini akıtacak derinlikte ısıramaz. Çok az sayıda tür (örneğin Lactrodectus ve Tarantula) insan için zehirlidir. Kötü şöhretli karadul (Latrodectus) insan için öldürücü olabilir, buna karşın örümcek ısırığıyla insan ölümü çok nadirdir. Türkiye’de örümceklerin büyük çoğunluğu insan için tehlikeli değildir; ancak, koltuk altı ve eklem aralarındaki ince derilere batırabilir ve acıtabilirler. Özellikle Chiracanthium punctorium ve su örümcekleri ısırdıkları zaman acıtırlar. Ülkemizde bulunması olası olan Lactrodectus spp zehirlidir. Bu örümceğin zehri çocuklar için ölümcül olabilir. Yine Loxosceles cnsi örmcekler dermonekrotizan özellikteki zehirleriyle tehlikeli olabilirler. Güney Amerika’da muzlarla her an limanlara sürüklenebilen Phoneutria (Ctenidae)’nın zehri bilinen en güçlü nörotoksik zehirdir. Örümceklerin hemenhepsinin zehri nörotoksiktir. Çok şiddetli ağrı meydana getirebilirler. Özellikle abdomen ve üyelerde ödem oluşur, beyin omurilik sıvısının basıncı artar, kas spazmı ortaya çıkar, solunum yetersizliği görülür. Çocuklarda ve solunum yetmezliği olanlarda ölümle sonuçlanabilir. Büyük örümceklerin zehri, sanılanın aksine, daha az etkilidir; küçük türler daha tehlikelidir. Öldürücü örümceklerin dünyadaki tür sayısı 10-20 kadardır.

ÖRÜMCEKLER NEDEN ZEHİR ÜRETİR?

Örümcek zehiri şaşırtıcı, büyüleyici ve insanları korkutan bir konudur.Bir örümcek öncelikle avını etkisiz hale getirmek için zehir üretir. Zehirin birincil işlevi hızla hareketsiz hale getirmektir, öldürücü etkisi ikincildir. Örümcek zehirini ekonomik kullanmak zorundadır ve avına sadece gerektiği kadarını enjekte eder. Zahir proteolitik enzimler de dahil olmak üzere pek çok farklı madde içerebilir. Böylece avın dokularını parçalayarak sindirim sürecini de başlatmış olur. Zehir nadiren örümcek tarafından avcılarından korunmak için kullanılır. İlhinç olarak yakın akraba örümceklerin bile zehirlerinde kimyasal farklılıklar vardır.

Örümcek zehri protein, amin ve polipeptitten oluşur. Bu moleküllerin bazıları sinir sistemi ve kas arasındaki iletişimi bozabildiklerinden felce neden olurlar. Bazı moleküller de hücre ölümü ve nekroza yol açarlar. Av yakalandığında enzimler kurbanın içine tükürülür. Bu enzimler avın içinin çözünmesine yol açar. Memelilerde besinin çözünmesi ise amilaz ile ağızda başlar ve pepsin enzimi ile midede sürer. Örümcekler ise enzimleriyle avının proteinleri çözündükten sonra ortaya çıkan”çorba”yı emerek beslenirler.

TÜM ÖRÜMCEKLER ZEHİRLİ MİDİR?

Uloboridae ailesi harim tüm örümcekler zehirlidir. Genel olarak, avcı örümceklerin zehirleri ağ örenlerden daha etkilidir. (Latrodectus bunun çok önemli bir istisnasıdır). Ancak bütün örümcekler avları için zehirli olsala da insan üzerinde aynı derecede etkili değillerdir. Birçok örümcek insanı ısırabilecek yetenekte olduğu halde genellikle saldırgan değildirler ve ancak kışkırtıldıklarında ısırırlar. İnsanı ısırdıkları zaman bile genellikle bek az zararlı etkileri olur. Çoğu zaman bu yabanarısı sokmasına benzer bölgesel bir ağrı ve ısırık yerinde birkaç gün sürebilen rahatsızlık hissinden öteye geçmez. Örümceklerin çoğunun ısırığı ancak bir yabanarısının sokması kadar can yakar. Genellikle deriyi delip zehiri enjekte edemez. Zehiri enjekte ederse hücre ölümüne yol açabilir ya da ısırık yeri kolayca enfekte olabilir. Sözgelimi Argyroneta aquatica (su örümceği)’nin ısırığı oldukça kötüdür. Isırık yerine buz tatbiki en uygun tıbbi yaklaşımdır. Birçok insanın arı sokmasına karşı aşırı duyarlılık reaksiyonu verdiği, bu nedenle özellikle onlar için arıların örümceklerden çok daha fazla tehlikeli olduğunu söylemekte yarar var. Örümcek ısırığı nedenyle ölüm çok nadirdir. 40.000’in üzerindeki örümcek türü arasında insana zarar verecek tür sayısı ancak 200 kadardır ki bu da, örümceklerin kötü şöhretinin çok yersiz olduunu gösterir.

ÖRÜMCEK ZEHRİNİN NE KADAR ÖLDÜRÜCÜDÜR?

Karadulun LD50’si fareler için 0.9 mg/kg’dır (LD50 - farelerin %50’sini öldüren doz). 0.013 mg zehir bir fareyi öldürmek için yeterlidir. Öldürücülük hayvana bağlı olarak da değişir. Bir kurbağa için bu 2 mg kadardır. İnsanda öldürücü doz ise, bu konuda deneysel çalışma yapılamadığından, yanıtlanması kolay bir soru değildir.

Modern örümceklerin çoğu avlarını çeneleriyle yakalayıp ezerler. Diğer örümcekler kurbanlarını ısırdıktan sonra ipekle sararlar. Araneidler avlarını paketledikten sonra çözülene kadar bekler ve sonra onları emerler. Thomisidler ipek kullanmazlar avlarını çok hızla zehirlerler. Uloboridae ailesinden olan örümceklerin zehiri yoktur, sadece ipeklerini kullanırlar. Archaeidae ailesinin üyelerinin de zehiri yoktur (Danışma T, kişisel yazışma).

HANGİ ÖRÜMCEKLER GÜÇLÜ ZEHİR ÜRETİRLER?

Şaşırtıcı bir şekilde zehirin gücü, örümceğin boyutuyla ilişkili değildir. Meksika kırmızı dizli örümceği (Brachypelma smithi), Avustralya Kırmızı Sırlı Örümceği (Latrodectus hasselti)’den çok büyük olmasına karşın insan için çok daha az zehirlidir. Tarantulalar insanları nadiren ısırmakla beraber köpekler üzerinde kolayca öldürücü olabilmektedir. Örümcek türlerinin çoğunda dişiler genellikle erkeklerden daha büyüktür ve daha fazla miktarda zehir üretirler, dolayısıyla daha teklikeli olabilirler. Muhtemelen tüm zamanların en ünlü örümceği Lycosa tarantula’dır (Adını Güney İtalya’daki Taranto kentinden alıyor olabilir). Yüzyıllar boyunca bu örümcekten çılgınlık düzeyinde korkulmuştur. Latrodectus tredecimguttatus gerçekten de suçludur ama çok sayıda insan örümcek ısırığından çok “tarantizm” den muzdarip olmuştur (örümcek korkusunun neden olduğu histerik davranış).

Ancak sanılanın aksine örümceklerin büyük çoğunluğu zararlı değildir. Popüler algının aksine, her ne kadar pek çok insanda araknofobi olsa da, örümcekler insanlar için çok yararlı olabilir. Hastalık vektörleri ve bitki zararlılarıyla beslenerek biyolojik kontrol ajanı olarak rol oynarlar.

İnsanlarda etkili olduğu bilinen en tanınmış zehirli örümcekler:

Adı

 

Bilimsel adı

Dağılımı

Kara dul

Black widow

Latrodectus mactans

(Theridiidae)

Güney ABD, Meksika

Avustralya Kırmızı Sırtlı Örümceği

Australian red back spider

Latrodectus hasselti

(Theridiidae)

Avustralya, Körfez bölgesi, Yeni Zelenda, Japonya

Sydney Huni Ağ Örümceği

Sydney funnel web spider

Atrax robustus

(Hexathelidae)

Victoria, Yeni Güney Galler, Avustralya

Breziya Silahlı Örümceği

Brazilian wandering spider

(Brazilian armed spider)

Phoneutria nigriventer

(Ctenidae)

Güney Brezilya, Paraguay

Kahverengi Keşiş Örümceği

Brown recluse spider

Loxosceles reclusa

(Sicariidae)

Central America, southern USA

L. tredecimguttatus sokması sonucunda oluşan tarantizm semptomları kusma ve baş dönmesidir. Aşırı müzik duyarlılığı geliştiği ve kurbanların saatlerce dans etme dürtüsü duydukları da iddia edilen semptomlar arasındadır. Bu dans “tarantella dansı” adıyla anılmaktadır. Bunun histerik bir davranış olduğu konusunda ciddi düşünceler vardır.

İnsanlarda örümcek zehirlenmesinin öldürücülüğü çok abartılmaktadır. Bununla beraber örümcek ısırığı insanın canını acıtır. Avustralya Sydney huni örümceği (Atrax robustus)’tan uzak durmak en iyisidir. Bu örümceğin ısırığı sinir sistemi hasarı, kalp ritm bozuklukları, kramplar, titreme, baş dönmesi ve ağrıya yol açar.

Avustralya huni örümceği ciddi fizyolojik semptomlarla ölüme neden olabilir. Son yüzyılda onüç ölüm bildirilmiştir, ama antiserum geliştirildikten sonra bildirilen ölüm olgusu yoktur. Zehir, özellikle primatlarda sinir sisteminde sodyum kanallarını bloke eder. Öteki hayvanlardaysa ya hafif etkilidir ya da etkisizdir. Huni örümcekleri (Web-Funnel Spiders)’nin delta-atracotoxinlere ek olarak ürettiği toksinler vertebralılarda zararlıdır. Omega-atracotoxin özelliklere böcekler zerinde etkilidir. Sydney huni örümceği (Atrax robustus) ve Mavi Dağlar huni örümceği (Hadronyche versuta)’nın omega-atracotoxini böcekler üzerinde etkilidir ama vertebralılara yüksek dozlarda bile etki etmez. Bu toksin peptid yapıda olup böceklerin sinir sisteminde kalsiyum kanallarını bloke eder. Böceklerin ve vertebralıların kalsiyum kanalları birbirinden oldukça farklıdır ve zehirden sadece böceklerin kalsiyum kanalları etkilenir. Omega-atracotoxinler gelecekte böcek öldürücü olarak kullanılabilir.

ÖRÜMCEK ZEHİRİ İNSANI ETKİLER Mİ?

Örümcek ısırığı tüm dünyada yaygındır, ama büyük çoğunluğu önemli bir soruna nedne olmaz. Ne yazık ki, örümcek ısırığı çok abartılır ve zehirlenmelerle ilgili çelişkili raporlar vardır. Son zamanlardaki kapsamlı bir çalışma ustralian red back {Latrodectus hasselti) ve Sydney funnel web (Atrax robustus) ısırmalarının çoğunun önemsiz sonuçları olduğunu göstermiştir. Birçok örümceğin zehiri kendi avına, genellikle de omurgasızlara etkilidir. Örümcekler zehiri insanlar için üretmezler; insanlar üzerindeki etkileri tamamıyla kazaendir. Örümcek ısırıklarının etkileri kişiden kişiye değişir. Şişman kişiler daha az etiklenirler, zira zehirin kg başına düşen miktarı azalır.  Kişinin sağlık durumu ve yaşı da önemli faktörlerdendir. Örümcek ısırığının etkisinde örümceğin durumu da etkilidir. Yakın zamanda beslenmiş, dolayısıyla zehiri azalmış olabilir. Örümcek yaşlı ya da hasta olabilir ve deriyi delmek için yeterince güçlü olmayabilir. Sonuç olarak öerümcek ısırıklarının sadece çok küçük bir yüzdesi etkili olabilir.

ZEHİRLERİN SINIFLANDIRILMASI

Örümcek zehirleri sinirleri etkileyen nörotoksik zehirler ve dokuları etkileyen sitosoksik zehirler olarak ikiye ayrılabilirler. Latrodectus mactans, L. hasselti, Steatoda spp., Atrax robustus ve Phoneutria nigriventer nörotoksik zehire sahip olan örmceklere örnek verilebilirler. Örümcek ısırıklarından ölüm oranı %1’den azdır. Uygun tedaviyle hızla iyileşirler, hatta tedavisiz kalsalar bile birkaç hafta içinde iyileşme görülür. İyileşme zehir miktarı, kurban yaşı ve sağlık durumuna bağlıdır.

İlginç olarak bazı memelirler diğerlerine göre daha duyarlıdır. Koyun, inek ve atlar insandan daha duyarlıyken, tavşan ve keçiler daha dirençlidir. Huni-ağ örümceği ısırmalarının sadece %10-25’inde zehirlenme ortaya çıkar. Oluşturduğu nörotoksik zehirlenme özellikle çocuklarda 15 dakika içinde ölüme neden olabilir. İlginç olarak köpeklerşi ve tavşanları çok etkiler. Şaşırtıcı olarak zehirlenmeden sonra ölüm pek nadiren ortaya çıkar. Phoneutria zehirlemesinden sonra 2-12 saat i.inde ölüm ortaya öıkabilir ama bu çok nadirdir, kurbanların hemen hemen tamamı 24-48 saat içinde iyileşir.

 

Sitotoksik zehirler doku nekrozuna neden olur. Doku ölümünün ardından sıklıkla bakteriyel enfeksiyonlar da eklenir. Zehir deride nekrotik ülserasyonlara neden olur. Enzimler etkilerine devam ederek yarayı derinleştirebilir. Kurbanın otoimmün sistemi de deriyi etkiler. Bu tip nekrozlar çok yavaş, 1-2 ay içinde oldukça belirgin bir skar dokusu bırakarak iyileşir. Loxosceles reclusa’nın sitotoksik zehiri böbrek yetmezliğine ve bu yolla ölüme neden olabilir. BU zehirin yol açtığı tabloya “loxoscelism” adı verilir. Yine de dünyada Loxosceles’İn yaşadığı yerlerde bileörümcek ısırıkları nekrotik elzyonların nadir bir nedenidir.

BACAKLAR Abdomendeki diğer üyelerin hepsi yürüme bacakları şeklindedir. Tüm araknidler, sternum kenarında prosomanın yanına eklenmiş dört çift bacağa sahiptirler.

Bacaklar hemolenfin hidrolik hareketiyle uzatılır. Bir araknid bacağı yedi segmentten oluşur: koksa (kalça), trokanter, femur (uyluk), patella (diz kapağı), tibia, metatarsus ve tarsus. Bacaklar hareket etme dışında kavga ve çiftleşme sırasında da çok önemlidir.

Bu üyelerin uçları tarak gibi dişli iki çengelle sonlanır. Çoğunda bunlara ek olarak küçük bir ön çengel, dişli kıllar, kürek tüylerinden oluşmuş fırçamsı yapılar bulunabilir. Bunlar, ağ örebilmeleri, ağ üzerinde hızla hareket edebilmeleri için önemlidir.

Her bir tarsusun ucunda kas kasılmalarıyla hareket ettirilen pençeler bulunur. Avcı örümceklerde yüzeylerde tutunmalarına yardım eden üç pençe vardır. Ortadaki pençe ipek ipliği kavramayı sağlar. Bu sayede dikey yüzeylerde kaymaksızın ilerleyebilir.

Örümcek bacakları oldukça dikenlidir ve olasılıkla bunlar avlarını yakalamakta yardımcı olur. Theriidae ve Nesticidae ailelerinin üyesi olan örümceklerde 4. Bacak çiftinin tarsusu üzerinde dişli kıllar vardır. Mimitedae ise kavisli dikenlere sahiptir. Cribellate örümcekler 4. Bacak çiftinin metatarslarında kalamistrum bulunmasıyla eşsizdir ve ribellumun dışındaki çok ince ipeği taramak için kullanırlar. Yetişkin erkek therhosiadlerin ön bacaklarında özelleşmiş dikenler ve çıkıntılar vardır. Çiftleşme sırasında dişinin saldırısını önlemek için bunları kullanır.

Kurt örümceklerinin Tarsuslarında binlerce kıl vardır. Her bir kıl düz yüzeylere yapışır. Bu yapışmada ince bir su tabakası rol oynar. Deneysel çalışmalarda bu su tabakası uzaklaştırıldığında örümceğin düz yüzeye tutunamadığı görülmüştür. Bu su/film tabakası restore edildikten sonra yeniden düz yüzeye tutunabildiği gösterilmiştir.

Bazı örümceklerde her bir tarsusun üzerinde “scopulae” adı verilen binlerce kıldan oluşan yapılar bulunur. Sparassidae ailesinin üyeleri tarsus ve metatarsus ventralinde “scopulae” bulunur ve bu özellikleri tanısaldır. Bunlar sayesinde örümcek kaygan yüzeylerde hem yatay hem de dikey olarak kolayca yürüyebilir. Bu yapılar bir “emme” yapmazlar ama “Waals kuvveti” denen zayıf bir elektrostatik kuvvet yardımıyla bir tür “moleküler velkro” olarak işlev görürler. İnce bir film tabakası bu etkiyi arttırır. Gekolar da benzer bir mekanizmayı kullanırlar. Scopula, örümceğin avını sıkıca tutmasına da yardım eder. Aphonopelma seemanni (Kosta Rika zebra tarantulası) ayaklarındaki meme enzeri yapılardan ipeğe benzer bir salgı çıkararak düz yüzeylerde kolaylıkla hareket edebilir.

Örümcekin bacaklarının hareketi kısmen kaslar, kısmen de hidrolik sistem aracılığıyla olur. Örümcekler bacaklarını kan basıncını arttırarak uzatırlar. Bu hidrolik sistem o kadar mükemmel çalışır ki çekirgelerin bacaklarıyla karşılaştırılabilecek düzeyde bir güç açığa çıkarır. Bu işlem için çekirgelerin kocaman bacaklarında devasa kaslar vardır, oysa örümcek bu ekstra kasların hiçbirine gereksinim duymaz.

Örümcekler yürüme ve koşma sırasında bacaklarını kıvırırlar. Bu sırada hemolenf harekeri ve hidrolik bir sıvı gibi davranır. Bacaklar kıvrıldığında hidrolik sıvısı yukarı doğru hareket eder. Örümcek yürüyüşü kendine özgüdür, her zaman iki bacak karşılıklı olarak hareket eder. Eğer bir bacağını kaybetmişse bile düzgün bir ritmde yürümeye adapte olabilir. Örümcekler aynı anda bir ya da iki bacaklarını birden kaldırabilirler, daha fazlasını değil. Bacakların hızlı hareketinde hidrolik uzatma için ihtiyaç duyulan yüksek kalp atım hızı görece olarak kısa süre sağlanabilir. Bu nedenle patlayıcı olarak hızla hareket eder ama kısa sürede tükenirler.

Örümceklerin çoğu sadece öne doğru hareket edebilir. İki bacak öne, iki bacak arkaya yöneliktir. Yengeç örümcekleri ve sparassidler tıpkı hüçük bir yengeç gibi, yanlara ya da geri geri de yürüyebilirler. Bacak uzunlukları eşit olan örümceklerin, bacak uzunlukları farklı olanlardan daha hızlı koşması şaşırtıcı değildir. Tegenaria (Agelenidae) saniyede 40-50 cm hıza ulaşabilir. Pire ve çekirgelerin aksine bu örümceklerin zıplamak için özelleşmiş gelişmiş arka bacakları yoktur. Bunun yerine 3. Ve 4. Bacak çiftlerini kızla gererek sıçrarlar. Bunu da hemolenf basıncındaki ani artış sağlar.

PEDİSEL İlkel formlar dışında, prosoma ve opistosoma, pedisel adı verilen ince bir belle bağlanır. (diğer araknidlerin beli daha geniştir). Aynı irilikte hiçbir canlının beli örümcek kadar ince değildir. Bununla beraber, 1 m’den daha dar olan bel içinden sindirim borusu, kan damarları, soluk boruları ve sinir sistemi geçer. Opistosoma daha basit görünüşlüdür, torbaya benzer. Genellikle dıştan segment izleri görülmez. Ön kısmı “epigastrik çizgi” olarak bilinen, enine bir çöküntüye sahiptir. Eşeysel açıklık bu çizginin ortasından dışarıya açılır; bunun yanlarında da ön kitapsı akciğerlere ait bir çift stigma vardır. Bazılarında bu stigmaların hemen arkasında, yine kitapsı akciğerlere ait ikinci bir stigma çifti daha bulunur. Bir kısmında ikinci stigma çifti bulunmaz. Buna karşın daha geride, boru trakelerin dışarıyla bağlantısını sağlayan tek bir stigma vardır. Opistosomanın ventralinde önde kitapsı akciğerler ve bunların stigmaları, daha altta ise erkek ve dişi genital açıklıkları yer alır.

OPİSTOSOMA yumuşak, çantaya benzeyen, ince bir ekzokeletal örtüyle kaplı bir bölümdür. Beslendikten sonra ya da dişide yumurtalar gelişirken genişler. Erkek örümceklerde oldukça konik ve ince, dişilerde daha büyük ve yuvarlaktır. Theraphosa blondi dişisinde opistosoma her zaman küreseldir. Sıklıkla tüylü olan opistosoma, değişik renk ve desenlerdedir.

Opistosomanın temel işlevleri sindirim, sperm ve yumurta üretimi (iç genitl organları içerir)ve gaz değişimidir. Spinneterler dışında opistosomada herhangi bir çıkıntı, uzantı bulunmaz. Opistozomal dizayn çok benzerlik gösterse de son segmentteki anüs çok değişkendir. Örmceklerde sSegmentsiz, küresel olabilir ama kese benzeri olmaz; opillinoidlerde hafifçe segmetlidir.

DIŞ GENİTALLER, araknidlerin çoğunda (vücudun içinde) sekizinci segmentte yerleşmiştir. Dişide opistosomanın alt tarafında, pedisele yakın, epigastrik kıvrım adı verilen yerde bulunurlar. Sadece ricinuleidlerde eksternal genital açıklık pediseldedir. Tarantula gibi bazı gruplarda genital eçıklık (gonopor) pedisel yakınında opistosomanın altında bir kütikülkıvrım tarafından gizlendikleri için hiç görülemezler. Akreplerde gonopor, bir kapakçıkla örtülmüştür. Diğer araknidlerde ise gonopor sklerotize yapıdadır. Sözgelimi araneomorph örümceklerde yetişkin dişi örümceğin dış genital yapıları farklı kıvrımlar içeren sklerotize plakalarla kompleksyapıdadır. Bu yapılar epijin olarak adlandırılır ve kolaylıkla görülebilir. Araneidae gibi bazı örümceklerde epijin, “scape” olarak adlandırılan kabarık bir yapıya doğru uzanır. Erkeğin palpi çiftleşme sırasında burada kilitlenir. Epijin türe özgü olduğundan çiftleşme sırasında büyük bir tanımlama yardımı sağlar.

Entelejin örümceklerde epijin, sklerotize tabakalarla çevrilidir. Arenaiadae gibi bazı gruplarda epijin, “scape” adını alan kabarık bir yapı şeklindedir. Bu yapı embolus girdiğinde erkeğin palpinin kilitlenmesini sağlar. Epijin her cinse özgündür, böylece tanımlamada yarar sağlar. Haplojin örümceklerde genitaller daha ilkel formdadır, dişinin gonopora açılan bir kopulatuvar açıklığı vardır. Sklerotize epijinleri olmadığından bu cinslerin erkeklerinin palpleri de daha basit yapılıdır. Yetişkin dişi mygalamorfların da sklerotize epijini yoktur. Erkeklerin genital açıklığı epigastrik kıvrım içinde yerleşmiştir ve görülemez.

SOLUNUM YAPILARI, aileye bağlı olarak değişir; kitapsı akciğer, trakea ya da ikisinin kombinasyonu olabilir. Kitapsı akciğerleri varsa, epijinin iki yanında, balıkların solungaç kapaklarına benzer şekilde tüysüz bir kütiküler kapak görülebilir. İlkel örümceklerde (Mesothelae, Mygalomorphae, Hypochilidae) ikinci ve üçüncü abdominal segmentlerde bir çift olarak yerleşmiştir. Trakealı örümceklerde spinneretlerin hemen önünde bir hava deliği vardır. Bazı cinslerde iki hava deliği bulunabilir.

Örümcekler spesifik kaslarla kitap akciğer ya da hava deliklerinin açıklıklarını ayarlama yeteneğine sahiptir. Kasların gevçemesi açıklığın (%100 olmasa da) kapanmasına neden olur. Bunun anlamı, solunumla nem kaybının (bir dereceye kadar) kontrol edilebiliyor olmasıdır. Atmosferik karbondioksit içeriği %10’un üzerine çıktığında bu kasların kontrolü kaybedilir. Bu durum aşırı su kaybına ve hayvanın fatal dehidratasyona uğramasına neden olur. Meyve ithalatçılarının olgunlaşmasını geciktirmek için taşıma sırasında aşırı karbondioksit kullanmaları, diğer eklembacaklılar yanısıra örümcekler için de ölümcül yan etkilere yol açabilir.

SPİNNERET Örümceklerin opistosomasının ucunda, spinneret adı verilen, parmağa benzeyen, genellikle üç (bir – dört) çift yapı vardır. Her spinneretin işlevi kendine özgüdür. Spinneretler küçük tüplerle ağ bezlerine bağlanırlar. Bu tüplerin sayısı 2 ile 50.000 arasında değişir.

Abdominal spinneretler örümceklere özgü yapılardır. İç salgı bezlerinde üretilen ipek ince tüplerden geçerek spinneretler aracılığıyla “spigot” adı verilen minik açıklıklardan dışarı çıkar. Bunlar ipeğin dışarı akışında valf görevi yaparlar. Spigotlar içi boş “setae” dan evrimleşmişlerdir.

İlkel Mesothelae’de dört çift spinneret vardır ve bunlar kitap akciğerlerin yakınında, opistosomanın ortasında yerleşmişlerdir. Mygalomorflarda anterior median çift görülmez, sıklıkla iki çift vardır. Spinneretler açırı derecede hareketlidir. İpek eğirme faaliyeti sırasında bağımsız olarak ya da koordine olarak hareket edebilirler; bu hareketleri kaslar ve hemolenf basıncıyla kontrol edilir. Spinneretlerin opistosomadaki dizilişleri bazen aileye özgüdür. Sözgelimi Hahniidae.

İnsan gözü 10 cm uzaklıktan 25 µm çapındaki objeleri seçebilir. Ortalama bir örümcek ipeğinin çapı 0.15 µm, küçük olanlarınsa sadece 0.02 µm’dir. İpeği sadece ışığı yansıttıklarında görebiliriz. Bu incecik iplikçikler tam hızla uçan bir arıyı durdurma yeteneğine sahiptir. Sadece güçlü değil, son derece de elastiktirler.

Araneus diadematus’un ipeği kopmadan %30-40 oranında gerilebilir (naylonda bu oran %20’dir). Stegodyphus sarasinorum’un ipeği ise gerilerek 20 katına kadar uzatılabilir.

Protein yapıdaki bu ipeğin bezdeki moleküler ağırllığı 30.000 Dalton’dur. Bez dışında çıktığında polimerize olur ve moleküler ağırlığı 300.000 Dalton’a çıkar. Polimerizasyon işlemini neyin aktifleştirdiği açık değildir.

Protein yapıdaki ipek neden bakteriler ya da mantarlar tarafından diğer proteinler gibi dekompeze edilemez? Örümcek ipeğinde onun dayanıklılığını arttıran önemli maddeler vardır: pirolidin, potasyum hidrojen fosfat ve potasyum nitrat. Pirolidinler bitkisel zehirlerde bulunan kuvvetli hihroskopik (su çekici) özelliktedir ve kurumayı engellerler. Pirolidinler yüksek konsantrasyonlu yapışkanlardır. Potasyum hidrojen fosfat ise asiditeyi arttırarak fungal ya da bakteriyel gelişimi engeller. Düşük pH çözünmez haldeki proteinlerin denaturasyonuna yol açar. Potasyum nitrat proteinleri tuzlandırarak bakteriyel ve fungal gelişimi engeller.

Araneid örümcekler ağlarını geri dönüştürebilir. Örümcek kaynaklarının çoğunu ağ yapmak için tüketir. Ağın düzenli olarak yenilenmesi gerektiğinden protein kaynağı olarak ağlarını yerler. Ağın ana iskeleti değiştirilmeden kalır. Böylece ağ kolayca yenilenebilir.

CRIBELLUM Cribellat örümcekler cribellum adı verilen bir ekstra ipek eğirme organına sahiptirler. Cribellum spinneretlerin hemen önünde yerleşmiştir. Bir ya da iki tabakadan oluşmuş olan cribellum yüzlerce spigot içerir; bunlar da kanallar vasıasıyla cribellat ipek bezlerine bağlıdırlar. Bu ince spigotlar calamistrum tarafından taranmış olan çok ince ipeklerin üretilmesini sağlarlar. Calamistrum dördünce bacağın tarsus ya da metatarsusunda bulunur. Calamistrum ipeği cribellumdan dışarı çeker ve ipeği tarar. Böceğin vücudundaki kıllar ipeğe tkılır (yapışmazlar). Kalın ipekler böcek tarafından parçalanamazlar.

Başlangıçta tüm araneomorph örümceklerin cribellumu varken, günümüzde birçok türde kaybolmuştur. Pek çok araneomorfta cribellum işlevsizdir ve “colulus” adı verilen küçük, körelmiş bir yumru haline gelmiştir.

AĞ BEZLERİ: opistosomanın arka ucunda, karın tarafında, anüsün biraz önünde, opistosoma üyelerinin değişmesiyle oluşan, ağ aygıtına ait çok sayıda (genellikle 4-6) ve oldukça büyük çıkıntılar (ağ papilleri) görülür. İlkel örümceklerde (Mesothelae) 8 örümemesi (spinneret) opistosomanın daha ön kısmında toplanmıştır. Daha gelişmiş örümceklerde (Opisthothelae) 6 adet örümemesi vardır ve daha arkada, anüse yakın konumlanmışlardır. Örümemeleri az ya da çok sayıda (haçlı örümcekte toplam 600 kadar) olabilen, kısa ve çok ince kitin borucuklar içerirler. Her borucuğun ucunda ağ bezlerine ait bir taşıyıcı kanal dışarıya açılır. Örü salgısı skleroproteindir. Kitin borucuklardan dışarıya çıkan salgı, kendi içinde polimerizasyona uğrayarak ince iplikçikler halinde katılaşır. Polimerizayonu ve berbirine paralel uzanmasını bezlerden çıkan salgılar sağlar. Oluşan ağlar çok sağlam ve esnektir. Hatta tropiklerde bazı örümcek ağlarıyla balık avlanabilmektedir. Örü ipleri, Madagaskar’da yüzlerce yıl dokuma ipliği olarak kullanılmıştır. Polinezyalı balıkçılar Nephilia örümceğinin ağlarını olta olrak kullanırlar. New_Hebrides örümceğinin ağını uçlarını zehire batırdıkları okları atmakta kullanırlar. Yeni Gine’de bazı kabileler yağmurdan korunmak için örümcek ağlarını şapka gibi kullanırlar. İkinci Dünya Savaşı sırasında Araneus diadematus, Zilla atrica, Argiope aurantia gibi örümceklerin ağları ölçüm cihazlarında kıl olrak kullanılmıştır. Amerikalılar kara dulu teleskopik görüş silahlarında kullanmışlardır.

1709’da Bon de Saint-Hilaire adlı bir Fransız örümcek ipeğinden kumaş yapılabileceğini göstermiştir. Çok sayıda kokon yıkanıp kurutulduktan sonra ince taraklarla toplanmış ve elde edilen ipeklerle çorap ve eldivenler üretilmiştir. Ancak bunun ekonomik ve verimli olmadığı görülmüştür. Bir kilogram ipek elde etmek için 1.3 milyon örümcek kokonu gereklidir. Örümcekleri bir arada tutmanın zorluğu da göz ardı edilmemelidir. Zira birarada tutulan örümcekler birbirlerini yerler.

Farklı familyalarda farklı ağ yapımı görülür. Bazılarında bu tellerle kokonların yapımından başka, yuvaların içi döşenir ya da tuzak ağları da kurulur. Herhangi bir düşme durumunda, hayvan bir yere tutturduğu bir ağ telini, kendisi yere varana dek uzatabilir. Genç örümcekler de bu ağlarla rüzgarlarla uzun mesafeler taşınabilir. Bunun için vücudun arka ucu yukarıya doğru kaldırılarak gittikçe uzayan bir tel salınır. Telin serbest ucu rüzgarla harekete başlayınca, örümcek bulunduğu yerden kendini havaya bırakır ve rüzgarın teli ittiği yönde sürüklenmeye başlar. Sonbaharda her yerde rastlanan uzun ağ telleri uçan genç örümceklerden arta kalan tellerdir.

Ağ tellerinin inceliği 1/100-1/1000 mm arasında değişir. Taşıma gücü 20-60 kg/mm2’dir (saç telinden ince ve taşıma gücü, çeliğin taşıma gücünden fazla). Yakalama ağlarına yapışkan bir madde de sürülebilir (ecribellate örümcekler) ya da 1000 bezden meydana gelmiş ince ve dayanıklı yakalama ağları kullanılır (cribellate örümcekler).

Örümcek ipeği bir biyopolimerdir. Örümcekler 400 milyon yıldır ipek üretmektedirler. Çelikten beş kat sağlam, plastikten iki kat esnek, su geçirmeyen, doğal, çevre dostu, tamamen geri dönüşümlüdür ve sırrı hala çözülebilmiş değildir. Üstelik öylesine hafiftirler ki, dünyanın çevresini saracağımız uzunluktaki bir yumağın ağırlığı ancak 320 gram olur. Yapay olarak örümcek ipeğinin elde edilebilmesi için çalışmalar sürmektedir ve bu gerçekleşirse, gerek tıp, gerek endüstride önemli gelişmelere yol açacaktır.

Örümcek ağının telleri mikroskop altına alındığında pürüzsüz görünür. Oysa dış katmanlar soyulup, bir çözücüyle yumuşatıldığında karşımıza çok karmaşık bir yapılanma çıkar. Merkez minik ipliklerle çevrilidir. Bazen lifin ekseni yönünde, kimi zaman da sarmal bir merdiven gibi çevresini dolaşırlar. Bu yapı, ipeğin kırılmadan çok büyük miktarda enerjiyi emmesini sağlar. Örümcek ağının hammaddesi örgülü helezonik amino asit zincirlerinden oluşan ve keratin adı verilen proteindir. Bu protein, örümceğin yediği avların sindirilmesi yoluyla elde edilen amino asitlerin sentezlenmesiyle oluşur.

İpliğe yapışkanlık veren sıvı kaplama malzemesini oluşturan damlacıkların yüzey gerilimi iplikçikleri bir araya getirip büzüştürerek bir çıkrık sistemi oluşturur. Bu çıkrıkların iki yönlü çalışması o eşsiz esneme yeteneğinin gizemidir.

Yapışkan sıvının yanı sıra, örümceğin eğirme görevini de üstlenen iki arka ayağındaki taraklar ile yapım sırasında yaptığı tarama, iplikleri kabartır, kazandırdığı elektrostatik etkiyle de yakalama özelliği verir. Ağları, örümcekler için çok değerlidir. Bu yüzden, hayvanlar ya da doğa koşulları tarafından bozulmasın diye ağlarını ıssız yerlerde örmeye çalışırlar. Buna karşın, kimi örümcekler ağlarını gerektiği zamanlarda ya da periyodik olarak yerler ve bundan elde ettikleriyle yeniden ağ örecek sıvıları üretirler.

İki boyutlu ağların yanı sıra karmaşık üç boyutlu ağlar da oluştururlar. Bu tür ağları kuranlara en iyi örnek “karadul” olarak tanınan ünlü örümcek türüdür. Sistemin içinde değişik tuzaklar saklıdır.

Örümcekler birçok amaç için ağ üretir. Avlanma, bunların başında gelir. İpekten kozayla sardıkları yumurtalarının korunmasını sağlarlar. Genç örümcekler ağlar sayesinde “uçarak”, uzun mesafelere gidebilirler. Örümcek ağı, yapışkan bölümleri ve kubbemsi, hamak ya da yumak şeklindeki tasarımlarıyla uçan böceklerin bile avlanmasını sağlar. Ağın değişik bölgeleri vardır; yapışkan olan ve örümceğin adım atmadığı bölgeler, yumurtalarını bıraktığı kundak bölümleri, konuklarını karşılamak için yürüdüğü alanlar…

Her örümcek ağ kuramaz (szg Salticidae, Oxyopidae, Thomicidae). Kuranların arasında ise en başarılıları dişilerdir. Erkek örümcekler ise genellikle geçici ağlar örerler ya da dişinin yuvasının yolunu tutarlar. Bir erkek örümcek ağa vardığında titreşimlerden bunun bir av olmadığını dişi örümcek ayırt edebilir. Kimi kez erkek, kenardaki ipekleri çekip bırakarak geldiğini haber verir.

Bütün örümcekler ağ yapmaz. Ama en azından yumurtalarını korumak için yumurtalarını ipekten koza içinde korurlar. Ağ yapmak için üç çift örümemesi ve her örümemesinde de 2 ile 50.000 arasında değişen sayıda ince kanalcıklara sahiptirler. Bu kanalcıklardan dışarı çıkan yapışkan sıvı, havayla temas edince iplik haline gelir. Örümcek, iki arka bacağı üzerindeki özel taraklarla, bu ipliği “eğirir”. Birçok örümcek ana iplik dışındaki ağı protein kaynağı olarak yer. Dolayısıyla ağ yapımı düzenli oalrak tekrarlanır.

Ağ yapacak olan örümcek, önce yüksek bir yere tırmanır. Ağın ucunu bulunduğu yere yapıştırır. Sonra ipek ipliği kullanarak aşağı süzülür ve başka bri noktayla bağlantı kurar. Ardından iplik üzerinde gidip gelerek ağı kalınlaştırır. Daha sonra örümemesinden çıkan ipliğin bir ucunu ilk ipliğe tutturur. Böylece birkaç gidiş gelişle ana iskeleti tamamlar. Daha sonra bu iskeletin merkezi çevresinde halkalar yaparak ağı tamamlar.

Bağ, bahçelerde çok rastlanan, Araneus diadematus’un yaptığı tekerlek şeklindeki ağların orta kısmındaki göbek kısmı daha sert iplikçiklerden yapılmış ve yanlardan değişik şekillerde çeşitli nesnelere bağlanmıştır. Bu tip ağlar hem oturma, hem de avlanma ağını oluşturur. Uçan böcekler, yapışkan, büklümlü iplikçiklere takılır; hemen avın sahibi tarafından ağ ile paketlenir, zehir enjekte edilir. Nephia gibi bazı cinsler, birkaç metre çapında, kuşların bile düşüp öldüğü ağlar yaparlar.

Tekerlek ağın sahibi ya ağın kenarında ya da göbeğinde avını bekler. İkinci durumda, hayvan genellikle zırhlı bir yapı gösterir (Gasteracantha) ya da ağ stabiliment denen ek iplikçiklilerle korunur. Ağın merkezi kırmı kural olarak her zaman daha sık örülmüştür. Argiope’de zigzag şekilde stabilimentler vardır. Diğerlerinde düşey ya da yuvarlak stabiliment iplikçikleri olabilir. Bunlar kuşların doğrudan ağa uçmalarını ve onları tahrip etmelerini önler.

Yuvarlak ağlar Cribellata ve Ecribellata’da konverjenttir (bir noktada birleşir). Her iki grupta yakalama ağları farklı yapılmıştır. Ecribellata’da (haçlı örümcekler) damlalı ağlar oluşur. Bunlar temel iplikçiklerin üzerine sürülen yağışkan bir sıvının toplanarak, yer yer boncuk gibi topaklar meydana getirmesiyle oluşur. Cribellata’da yakalama ağları (cribellum iplikçikleri) temel iplik ağlarının üzerine ince iplikçiklerden oluşmuş sık bir ağın oturtulmasıyla oluşur. Yakalama ağı, cribellum bezleri tarafından meydana getirilir.

Toprakta yaşayan birçok örümcekte de farklı ağ yapımı görülür. Yuvaların açıklığına dairemsi ağlar örülür ya da bir yaprak parçasının ağla sarılmasıyla kapı gibi kapaklar yapılabilir. Buralara değen böceklerin varlığını anlayarak hemen dışarı çıkar ve onu yakalar. Bazılarında kapak kapanarak av hapsedilir.

Böcekler, çekirgeler, karasinekler, güveler, kelebeklerin yanı sıra kimi zaman fareler, yılanlar, kuşlar ve hatta tavşanlar bile örümceklerin ağlarından kurtulamaz ve ona av olurlar. Örümcek ipeğinin gizemini tam anlamıyla çözmeye çalışan insan, bugün çeşitli yollarla ondan yararlanmaktadır. Madagaskar’da, kimi örümceklerin ipeğinden kumaş dokunmaktadır. En iyi ipek tehlikeli olarak tanınan kara örümcekten elde edilir. Ayrıca, örümcek ipliği, teleskop camlarının çapraz nişangâhı, çok hassas kimi ameliyatlarda, tendon ve eklem operasyonlarında ameliyat ipliği olarak da kullanılır.

Birçok örümcek yuvasında aylarca ya da yıl boyunca kalır. Ancak deri değiştirme sırasında deriyi atmak, avlarını yakalamak ya da yabancı bir madde yuvaya girdiğinde terk ederler. Nemesia caementaria, yumurta bırakmadan ya da deri değiştirmeden önce, kapağı ağlarıyla iyice kapatarak, yavrularıyla beraber yuvada bir yıl boyunca kalır. Atypus, yuvadan dışarıya taşan boru şeklinde bir ağ yapar. Av bu ağa değince yuvadan çıkarak, borunun içinden ağı kucaklayarak zehirler; daha sonra avı yuvanın içine alır ve ağı tamir eder. Evlerde çok rastlanan Tegenaria ise, arkası bir boru şeklinde uzanan, huni şeklinde ağ örer. Bazı örümcekler balık oltası gibi ağ yaparlar. Uzun bir ağ ipinin ucuna yapışkan bir salgı akıtır ve onu uçan böcekleri avlamak için olta gibi kullanırlar (Dicrostichus, Mastophora). Bu salgıya eklenen eşeysel feromonlalar da gece kelebeklerinin çekilmesine yardımcı olur.

Dinopsis, bacaklarının arasında cribellum dokusuna sahiptir. Böcek yaklaşınca, üzerine buradan sıvı fışkırtır. Ağ böylece genişler ve böcek yakalanır.

Örümceğin en arkadaki bacaklarının uçlarında tarak şeklinde tırnaklar vardır. Bu tırnaklar, örümcek ağ yapmaya başladığında göreve başlar. Ağ örülürken, iplikler taranır. İplikler, iplik delikleri denen deliklerden çıkar. Genellikle altı iplik deliği vardır. Bu delikler ince kanallarla birbirine bağlıdır. Bu kanallardan, ipliği meydana getiren çok ince lifler geçer. Bu ince lifler bir araya gelipçelik kablolar gibi bükülerek adeta tel iplik durumuna gelirler. Bir iplik deliği çeşitli nitelikte iplik yapabilir. Örümcek ağının merkezinden dışarı giden iplikleri kuru ve sert, spirali tamamlayan iplikleri ise yapışkan ve esnektir. Bu ağlara takılan sinek bütün çırpınışlara karşın kurtulamaz (Bilim Teknik, Mart 1996).

Bazı örümcekler düşmanlarından korunmak için çeşitli yöntemler geliştirmişlerdir. Güneydoğu Asya’daki bir örümcek türü yaptığı kocaman ağın ortasında durur. Dolayısıyla örümcek yiyen kuşlar için de kolay bir hedef oluşturur. Örümcek, düşmanlarını yanılmak için birkaç sahte ağ merkezi yapar. Yediği avların kalıntılarını da bu sahte ağların merkezine takarak bir tür manken kullanır.

Avustralya’daki altın yuvarlak ağ örümceği (Nephila clouipes) ağ iplikçikleri kurşungeçirmez yeleklerde kullanılmaktadır. Örümcek ağı da, kurşungeçirmez yelek gibi, yüksek hızla çarpan nesneleri yırtılmadan frenler. İplikçikler hızla esner ve hareket enerjisini ısıya dönüştürür. Ağ sonra yavaşça kasılır. Böylece, ağa çarpan av, mancınıkla geri fırlatılmış gibi geri fırlamaz (Bilim Teknik, Mart 1996).

Florida eyaletinde gökdelenlere dışarıdan tırmanarak gerçekleştirdiği 130 soygunda altı milyon dolar değerinde para ve eşya çalan kişi, yirmi yıl hapis cezasına mahkûm olmuş. Özel yeteneği ve gücüyle binalara kanca ve ip kullanmadan tırmandığı için Miami polisince “Örümcek adam” olarak adlandırılmış. Web tarama servislerinin veritabanlarını büyütmek için bıkmadan, usanmadan yeni web sayfaları ve onlara ait bağlantıları bulan programlara “örümcek” (spider) adı verilmektedir.

Bir grup keçiye örümcek geni aşılanınca, keçilerin yününden ipek gibi ve dünyanın en güçlü ameliyat ipliği elde edilmiştir. Bilim adamları çok güçlü olan bu ipliğin stadyum çatılarının örtülmesinde (Münih Olimpiyat Stadı örümcek ağı örnek alınarak yapılmıştır), havacılık ve iletişim, hatta anti-balistik savunma sistemlerinde kullanılabileceğini söylemişlerdir.

EŞEYSEL DİMORFİZM Bazı örümcek cinsleri boyut, renk ve farklı yapılarında oldukça belirgin bir eşeysel dimorfizm gösterir. Erkekler genellikle dişilerden daha parlak renklere sahiptir. Tipik bir örnek olarak E.cinnaberinus erkeği parlak kırmızı üzerinde siyah benekleriyle “uğurböceği örümceği” olarak anılırken, dişisi siyah renkli ve kadifemsi görünümdedir. Eşeysel renk farklılıkları özellikle görme yetenekleri gelişmiş olan ve renkli görebilen Salticidae ve Lycosidae ailelerinde belirgindir. Erkek bireyler genellikle daha küçüktür.

Eşeysel dimorfizm birçok yapıda da kendini gösterebilir. En belirgin farklılık palplerde görülür. Erkeklerin keliserleri dişilerinkinden daha büyüktür, sözgelimi Salticus scenicus (Salticidae).başka bir saltisid cinsi olan Myrmarachne’de erkeğin keliseri dişininkinin beş katıdır. Prosoma da eşeyler arasında farklılık gösterebilir. Sözgelimi erkek linyphiidlerin genişlemiş bir prosoması vardır, Walckenaeria ve Peponocranium’da olduğu gibi. Birçok cinsin erkeğinde ön bacaklarda mahmuzsu çıkıntılar vardır; bunları çiftleşme sırasında dişinin fanglerini açmak için kullanır. Eşeysel dimorfizm daha küçük ölçekte de kendini gösterir, sözgelimi erkek palpleri dişilerinkinden üç kat daha fazla kemoreseptif tüy içerir.

SANTRAL SİNİR SİSTEMİ Örümcekler çeşitli duyusal girdileri işleyecek oldukça sofistike ve kompakt bir santral sinir sistemine sahiptir. Santral sinir sistemi prosomada yerleşmiş, birbiriyle bağlantılı iki büyük gangliondan oluşur (supra özofageal ve subosefageal ganglionlar). Supraözafageal ganglion “beyin” ve kaynaşık keliseral gangliondan oluşur. Beyin, sekiz gözün hepinden optik sinirler aracılığyla bilgi alır. Beyince görsel sinyalleri fiziksel yanıtlara dönüştürecek bölgeler vardır. Sözgelimi bir saltisid avının pozisyonu hakkında görsel girdileri alır ve oluşan yanıt saldırı için kendi pozisyonunu ayarlamaktır. Santral sinir sisteminin bu komlkes yapısı görme yeteneği diğerlerine göre daha iyi olan lycosid ve saltisid örümceklerde diğerlerine göre çok daha karmaşıktır. Keliseral ganglionlar keliser, farinks ve zehir bezlerine de sinirler aracılığıla bağlanır.

Büyük subözafageal ganglion, (taktil tüyler, yarık sendilla’dan gelen) görsel olmayan uyarıları alır ve motor yanıt oluşturur. Sözgelimi insanın neden olduğu hava hareketlerini algılar ve kaçma yanıtı ortaya çıkar. Santral sinir sisteminden çıkan sinir demetleri periferik sinir sistemini oluşturur ve ekstremitelere, opistosomadaki organlara gider. Sonuç olarak dış duyusal uyarılar beyinde depolanır ve sonra yanıt verilir. Diğer bir deyişle, örümcek bellek sahibidir. Sözgelimi araneidler daha önce av yakaladıkları yerlerde örerler.

Beyinden çıkan sinir uzantıları gözler, bacaklar ve vücudun kalan kısımlarına uzanır. Beyin prosoma hacminin %20-30’unu kapsar.

Örümcekler çeşitli duyusal organlarla çevrelerinden çeşitli girdiler alırlar. Örümceklerin kulakları yoktur. Örümcekler bacaklarındaki çok ince kıllarla (thrichobotria) duyarlar. Sesin oluşturduğu hava hareketini yorumlayarak ses kaynağını çok iyi bir şekilde lokalize etme yeteneğine sahiptirler.

 

DOLAŞIM SİSTEMİ Örümcek kalbi, opistosomanın üst kısmınd, ekzoiskeletin hemen altında, önden arkaya uzanan bir tüp şeklindedir. Canlı örnek büyüteç ya da mikroskopta incelenirse kalp görülebilir. Kalp duvarlarında kaviteye açılan birçok “ostia” bulunur ve valflerle kapanabilirler. Ostiaların sayısı 1-9 çift arasında değişir. Örümceklerin kalp atım sayısı 30-70/dk’dır. Bu sayı örümcek gerginleştiğinde 200’e kadar çıkabilir.

Örümceklerin hemolenf adı verilen kanı renksizdir. Besinler, hormonlar, oksijen ve hücreleri taşır. Kan başka bir amaca da hizmet eder. Deri değiştirme sırasında kan basıncı artar ve bacakların gerilmesini sağlar.

Memelilerde oksijen transportu kırmızı kan hücrelerindeki hemoglobin ile sağlanır. Örümceklerde ise hemosyanin adı verilen oldukça karmaşık bir protein kullanılr. Hemoglobinden farklı olarak hemosyanin hücrelerde depolanmaz, örümceğin kanında serbestçe dolaşırlar. Hemosyanin moleküler ağırlığı 32 olan oksijenle karşılaştırıldığında 1.704.000 moleküler ağırlığa sahip, 24 alt birime sahip olan bir proteindir. İnsan hemoglobini sadece 4 alt birime sahiptir ve moleküler ağırlığı 64.500’dür. Hemoglobinde okside olmuş demir moleklleri ona karakteristik kırmızı rengini verir. Hemosyanin nitrojen, karbon ve hidrojen yanısıra demir atomu yerine merkezde bir bakır atomuna sahiptir oksitlenmiş bakır molekülü kana mavi renk verir. Hemosyanin oksijeni bağlar ama sadece doğru kimyasal sinyali aldıktan sonra onu serbest bırakır. 24 alt birimden her biri için özel bir kimyasal sinyal vardır. Bir hücrenin oksijen ihtiyacına bağlı olarak daha çok ya da daha az sinyal açığa çıkar. Oksijen salınımı buu sinyallerin yanısıra ortam ısısı arafından da kontrol edilir. Her bir alt birimim spesifik bir sıcaklık optimumu vardır.

Örümcekler açık kandolaşımı sistemine sahiptir. Kan damarları kanı belirli bir yere kadar taşırlar ama bundan sonra kan organlar arası boşluklarda serbestçe akar.

Kalp, abdomenin arka kısmında yerleşmiştir. Valfler içeren boş tüp şeklindeki kalp perikardial sinüs olarak adlandırılan ve asılı dural birkavitedir. Bu kaviteyi çevreleyen elastik kaslar kasıldığında tüp genişler. İçerdiği valfler sayesinde kan sdece bir yönde akar. Tüp sıvıyla dolduğunda kaslar gevşer ve kan basıçla tüpten dışarı atılr. Kalp kendi sinir sistemine sahip olduğundan beyinden bağımsız olarak çalışır. Beyinle arasındaki bağlantılar sayesinde kalp atış sayısı arttırılabilir. Örümcek heyecanlandığında kalp hızlanır.

SOLUNUM SİSTEMİ Örümceklerde solunum organlarının farklı kombinasyonları vardır. İlkel örümceklerde (Mesothelae and Mygalomorphae), anterior parçası prosomada, posterior parçası opistosomada yerleşmiş olan iki çift kitapsı akciğer vardır.  Bazı ailelerde (szg. Pholcidae) sadece bir çift kitapsı akciğer bulunur. Diğer örümceklerde bir çift kitapsı akciğer ve bir çift tubuler trakea bulunur (szg. Araneidae, Lycosidae). Tübüler trakeanın genellikle daha gelişmiş bir solunum sistemi olduğu kabul edilmektedir. Trakeada oksijen değişimi akciğerlere göre daha hızlıdır. Kitap akciğerle trakeanın kombinasyonu, tek başına akciğere göre daha verimli şekilde oksijen sağlamaktadır. Trakeal sistemin dağılımı ve boyutları örümcek aileleri arasında farklılık gösterir. Filistatidae gibi bazılarında tüpler çok kısadır. Hızla koşan ya da sıçrayan gruplarda trakeal sistem iyi gelişmiştir. Salticidler gibi bazılarında ise tüpler çok uzundur ve dallanmalar göstererek prosoma ve ekstremitelere kadar uzanır. Bu sistemde fazladan tüpler sayesinde gaz değişimi çok daha etkilidir ve bu yüzden de kalp atım hızı düşüktür. Küçük örümceklerden oluşan Symphyltognathidae ailesinde trakeal sistem çok gelişmiştir. Caponiidae gibi bazı ailelerde “elek” gibi bir trakea vardır.  Bu incecik dallanma tübüler trakeadan hafifçe farklı bir konfigürasyondadır.

Spinneretlerin hemen üzerinde açılıp kapanabilen bir yarık vardır. Uzun küçük tüpler bu yarıktan vücudun içine girer. Bu tülere trakea adı verilir. Kandan gaz değişimi difüzyon yoluyla olur. Birçok örümcekte trakea yanısıra kitap akciğerler de bulunur. Bunlar içinde kanın dolaştığı boş yaprak benzeri yapılardır. Bu kitap akciğerler bir tüpe bağlı olarak asılı vaziyette dururlar. Tübün diğer ucu hava ile temas halindedir. Hava ediği abdomenin altında yer alır.

Kalbin büyüklüğü gelişmiş trakeal sistemin büyüklüğüne bağlıdır. İyi gelişmiş trakeal sisteme sahip olanlarda büyük bir kalp gerekli değildir, organlara yeterli oksijeni sağlamak için daha az kan ve dolayısıyla kalbin daha az pompalama kapasitesi yeterli olur.

GÖMLEK DEĞİŞTİRME (Moulting – Ecdysis) Örümceğin derisi sert kitin yapıda olduğundan örümceğin büyümesine izin vermez. Bu nedenle örümceğin erişkin boyuta ulaşana kadar düzenli olarak gömlek değiştirmesi gerekir. Yaşam boyunda 5-7 kez bu değişimi gerçekleştirirler. Gömlek değiştirme sayısı cins, seks, örümceğin yaşadığı çevre koşullarına bağlı olarak değişir. Dictyna coloradensis, 8-13 gün içinde 6-10 gömlek değiştirerek erişkin hale gelir. Tarantula gibi 25 yıla kadar yaşayabilenlerde deri değişimi erişkinliğe ulaştıktan sonra da her yıl devam eder. Mastophora hutchinsoni, yumurta kesesinden çıktıktan sonra sadece 1-2 gömlek değiştirerek seksüel olgunluğa erişir. Mastophora cornigera erkekleri ise doğar doğmaz hemen seksüel olgunluğa erişirler.erkeklerin vücudu dişilerden küçük olduğundan olgunluğa erişmek eiçin daha az gömlekdeğişimine, dolayısıyla da daha kısa süreye gerek duyarlar.

Gömlek değişimi başladığında prosomanın ağırlığı %80 artar. Kalp hızı artar ve opistosomaya fazladan hemolenf pompalanır. Karapas çok rijid olamkla beraber endokütikülün çoğu içeriden erir ve oldukça esnekleşir. Karapastaki incelme ve prosomadaki genişleme sonrasında ekzoiskelet prosomanın kenarı boyunca yırtılır. Keliser, ileri geri hareketlerle buna yardım eder ve ekzoiskelet kapağı kaldırır.

Örümceklerin rengi deri değişimden önce koyudur. Enzimler sayesinde deri ve kalan gövde arasındaki katmanlar erir. Yeni deri eskisinin altında oluşmaya başlar. Deri değişimi çeneden başlar ve abdomene doğru ilerler. Opistosomadaki yırtılma hemolenfin hareketiyle prosomaya ilerler. Opistosomanın kas kasılmaları ile ekzoiskelet ayrılır ve opistosoma yukarı kalkar. Opistosomadan sonra bacaklar serbestleşir. Küçük örümceklerde gömlek değişimi 10-15 dk içinde tamamlanırken, tarantulalarda saatlerce sürebilir. İyi bir gömlek değiştirmenin göstergesi, eski derinin tıpkı canlı bir örümcek gibi görünmesidir.

REJENERASYON Örümcekler zaman zaman bir ya da daha fazla bacaklarını kaybedebilirler. Deri değişiminden sonra bu bacaklar rejenere olur. Ototomize bacağın rejenerasyonu doğrudan gözlenemez, çünkü bacak eski koksanın içinden büyür. Tarsal organ ilk rejenerasyonda oluşmaz ve duyusal kıllar da genellikle normaldekinden azdır. Bununla beraber sonraki değişimlerde bu eksikler tamamlanır. İlk deri değişiminden sonra rejenere bacak, orijinal bacaktan daha küçüktür; ancak orijinal bacak gibi tüm segmentleri içerir. Pençe, diken, duyursal organlar da rejenere olur, ama duyusal organların rejenerasyonu tam değildir. İkinci deri değişiminden sonra aradaki fark zor anlaşılacak kadar belirsiz hale gelir. Rejenerasyonun olup olmayacağı ampütasyon zamanıyla ilişkilidir. Gömlek değiştirme arası evrelerin ilk çeyreğinde ampute olursa rejenere olur. Eğer bacak son gömlek değişimden sonra kaybedilirse rejenerasyon olmaz. Rejenerasyon, hormonal kontrol altındaki ya hep – ya hiç tarzında bir proçestir.

Rejenere bacakta kas fibrilleri de normaldekinden azdır. Yeni bacağın kaslarının nnervasyo paterni de orijinal bacaktaki gibidir. Yürüme sırasında rejenere bacağın diğer bacaklarla koordinasyonu da bozuktur. Bu fonksiyon bozukluğu olasılıkla rejenere bacaktaki nöromuskuler bağlantı bozukluğuna bağlıdır.

Örümceklerde bacaklar dışında pedipalp, keliser, labium, hatta spinneretler bile rejenere olabilir. Sadece ekstremitelerin distal segmentleri yaralanma sonucunda kaybedilmişlerse rejenere olamaz.

Kara dul (Black widow) ototomize bacağını tamamen rejenere edemez. Bazı araneidlerde de (Nephila, Tetragnatha, Uloborus, Zygiella) eğer koksa-trokanter ekleminde ototmize olmazsa rejenerasyonun baskılandığı görülür.

Örümceklerde muazzam bir rejenerasyon yeteneği vardır. Erken gömlek değiştirme döneminde birçok bacağını kaybederse, sonraki gömlek değişiminde aynı anda hepsi rejenere olabilir. Deneysel olarak tüm bacakları ototomize edildiğinde hiçbir zaman hepsinin birden rejenere olmadığı görülmüştür. Bu örümceğin ancak yapay olarak beslenmesiylmümkün olabilir.

SİNDİRİM SİSTEMİ Keliselerin aşağısındaki ağız parçası, rostrum (üst dudak), labium (alt dudak) ve çiğneyici ağız parçalarından oluşur. Araneomorf örümceklerde her bir maksillanın ön kenarı tırtıklıdır ve avı kesmekte kullanılır. Çiğneyici ağız parçalarının iç yüzeyi, sıvıları filtre etmeye yarayan ince kıllarla kaplıdır. Eklemli ve hareket edebilen rostrum ağzın ön tarafında yer alır, labium ise ağzın gerisindedir. Rostrum ve labium arasında, ağzın arkasında farinks yer alır ki bu özefagusa uzanan kısa bir tüptür. Farinks, sıvılar için filtre görevi gören mikroskobik dişlerle kaplıdır.

Sıvılaştırılmış besin farinksin kas hareketleriyle dar ağız tarafından emilir. Esas emişi, pompaya benzer emici midenin dalgalanma benzeri kasılmaları sağlar. Sadece çok küçük parçasıklar emilir, kalanlar ağız çevresindeki kıllar ve farinksten dışarı süzülür. Özefagustan geçen besin önce mideye gelir, sonra genişçe dallanan ve divertiküler sonlanma gösteren orta barsağa ulaşır. Ortabağırsak, farinks ve emici midenin aksine kütiküler çizgilerden yoksundur. Bu sayede burada mineraller emilebilir. Bazı örümcek ailelerinde barsak dallanmalarının çoğu opistosomada, bir kısmı prosomada olur ve iç organları çevreler. Divertikül bacakta koksaya kadar uzanabilir, hatta salticidlerde gözlerin arasına kadar penetre olabilir.

BOŞALTIM SİSTEMİ Malpighi tübülleri orta barsağın poterior sonundaki bir genişleme olan cloacal odacığa açılır. Bu odacık anüse bağlanacak olan arka barsakla bağlantılıdır. Malpighi tübüllerinde metabolik artıklar yoğunlaştırılır ve depolanır. Bu ürünle daha sonra kloak odacığına atılır. Temel boşaltım ürünleri olan ürik asit ve guanin suda hemen hemen hiç çözünmez ve bu nedenle kristalize olma eğilimdedir. Ürik asit atılımı, memelilerdeki üre gibi su ile seyreltilerek atılmasına gerek olmadığından, su kaybının azaltılmasına yardımcı olur. Kloakal odacığa geçtiğinde arka barsak yoluyla anüsten dışarı atılır ve küçük beyaz depositler şeklinde görülür. Opistosomadaki guanositler de boşaltım ürünlerini alabilir. Aslında guanin atılımını bloke edip daha fazla depolayabilen bir sistem de vardır. Mygalomorphae ve Liphistiidae’de bulunan iki çift koksal bezsu dengesinde önemli bir rol oynar. Bu bezler Araneomorfhae’de bir çifttir.

BESLENME Örümceklerin hepsi etoburdur. Bazıları ölü gıdalarla beslenebilse de genellikle canlılarla beslenirler. Başlıca besinlerini böcekler oluşturur.

Bazı tropik türler kurbağa, kertenkele, hatta kuşları yiyebilir. Kurtörümceği (Lycosidae), sıçrayan örümcekler (Salticidae) ve yengeç örümcekleri (Thomasidae) avlarını koşarak ya da sıçrayarak yakalarlar. Scytodes, keliser bezlerinden fışkırtılan salgılarla, avlarını toprak içinde yapıştırarak avlarlar. Bazıları (Mimetidae) yalnız diğer örümceklere, bazıları Oligochaeta (Erigone) türlerine özelleşmiştir. Bir kısmı (Argiope, Cyrtophora, Latrodectus) kendi erkeklerini de yerler. Büyük çöl örümceklerinin gekoları yediği bilinmektedir.

Canlı olarak yakalanan avlarını, keliserlerindeki bezlerden salınan zehirle öldürürler. Alt dudakta da proteolitik enzimler salan tükrük bezleri vardır. Bu enzimlerin etkisiyle besin, önce ağız dışında kimyasal olarak sindirildikten sonra emilir. Sözgelimi, örümcek yakaladığı bir sineği, pedipalplerinin gnathobasları yardımıyla ağzına iterek zaman zaman üzerine bir damla tükrük akıtır. Böylece sineğin yumuşak kısımları birkaç saat içinde ullanıla sıvı hale gelir, kitin iskeleti içi boşalmış halde kalır. Örümcek, çözünmüş sıvıyı emici midesinin daralıp genişlemesiyle emer. Ağız açıklıkları çok dardır, en genişinde bile çapları birkaç mm2’dir. Diğerleri avlarını yakalamak için tuzak ağları kurar. Buraya düşen havyalar, özellikle böcekler, tellere takılıp kalırlar. Tuzak ağlarının şekilleri çok değişik ve genellikle sanat doludur. Bazıları, tuzaklarının yakınına, saklanmak için boru ya da huni şeklinde yuvalar da yaparlar. Çoğu, karanlık bastıktan sonra av aramaya çıkar. Tuzak ağları kurmayanların bir kısmı gündüz avlanır.

Kenya ve Uganda’da bulunan Evarcha culicivora, alışılagelenin dışında bir avla beslenir. Kırmızı, siyah ve sarı renklere sahip bu Saltisid, özellikle dişi anofellerle beslenir. Sıtmayı yok etmek için mükemmel bir biyolojik kontrol silahı …

Tüm örümcekler etobur olmakla beraber, bazıları diyetlerine bitkisel ürünleri de eklerler. Bazı saltisid ve thomisidlerin nektar yedikleri gözlenmiştir. Çalışmalar göstermiştir ki nektarla beslenen T.onustus’larda daha yüksek bir sağkalım oranı vardır. Misumenoides formosipes erkeklerinde de nektarla beslenme görülür. Erkeklerin vüzutlarının yüzey-hacim oranı çok daha fazla olduğundan, dehidratasyona eğilimleri dişilerden fazladır. Nektar içerek gerekli sıvıyı sağlarlar ve böylece daha uzun süre yaşayabilirler. Nektar içmek, özellikle etrafta yeterince böcek olmadığında, iyi bir enerji kaynağı olrak da işe yaramaktadır.

Bagheera kiplingi (Salticidae) birincil besin kaynağı bitki olan tek örümcektir. Meksika ve Costa Rica’da bulunan bu örümcek akasya çalılarının yapraklarının ucunda bulunan Belian yapıları denen %80 oranında liften oluşan özel yapıları beş dakikadan kısa bir sürede tüketebilmektedir.

İlkel örümceklerin (Mygalomorphae), modern örümceklerin aksine ileri geri hareket edebilen çeneleri vardır. Bu sayede avlarını çiğneyebilirler. Moden örümcekler ise avlarını emmek için önce içeriği çözünene dek beklemek zorundadırlar.

Enjekte edilen enzimler avı çözer ve sonra çözülen içi emilerek avın içi boşaltılır. Örümceğin ağzı palpler arasında yer alır. Mide kasları da emişe yardımcı olacak özelliktedir. Ağız ve mide arasında binlerce inde kıldan oluşan bir filtreleme mekanizması bulunur. Sadece 1µm’den küçük parçacıklar bu filtreden geçebilir. Bu filtre Hint mürekkebindeki parçacıkları bile filtre edip sadece suyun geçişine izin verecek kadar hassastır. Bu hassas filtreleme işlemi sayesinde bakteri, virüs ya da diğer zararlı yaşam formalarının örümceğin vücuduna girmesi engellenir.

Bu filtre örümceğin üst ve alt dudaklarıyla düzenli olarak temizlenir. Örümceğin abdomeni muazzam ölçüde şişebildiğinden alınan besinler vücut hacmine göre büyük olabilir. Sindirilen proteinler özel bir yerde depolanır. Örümceğin tek bir avla haftalarca yaşaması mümkündür. Atık maddeler kimyasal olarak zararsız kristallere dönüştürülür ve özelleşmiş hücrelerde saklanır. Bu beyaz renkli guanositler gruplar halinde bulunur ve deriden görülebilir. araneid örümceklein arka kısmında bunlar özel bir desen olarak görülürler.

Özelleşmiş boşaltım organları bu atık maddelerin kandan ayrılmasını sağlar. Örümceklerin böbreği, Malpighi tübülleri adı verilen ince uzun iki tüpten oluşur.

AVLANMA STRATEJİLERİ

Strateji

Ağ tipi

Aile

Yakalama ve ısırma

Yok

Theraphosid, Clubinoid, Salticid

Yakalama ve ısırma

Zemin ağı

Agelenid

Yakalama, ısırma, bazen paketleme

Havai ağ

Linyphiid

Yakalama, ısırma, paketleme

ya da paketleme ve ısırma

ya da sadece paketleme

Havai ağ

Theridiid, Araneid, Uloborid

 

ÇİFTLEŞME eşeysel olgunluğa erişmiş ve çiftleşmeye hazır olan erkek avlanmayı ve beslenmeyi bırakarak sadece üremeye odaklanır. Erkek örümcek çiftleşmeden önce palplerini spermle doldurmak zorundadır. Erkeklerin maksilla palpuslarının son eklemleri kalınlaşma ve çukurlaşma yoluyla kaşık şeklini alarak çiftleşme organına dönüşmüştür. Bazı durumlarda ipliksel ve diğer ekleri de içerir. Erkek çiftleşmeden önce bu eki sperma ile doldurur (bunun için üçğen tarzında minik bir ağa genital açıklığından bir damla sperm damlatır. Sonra bu damlayı sırayla palplerinin ucuna çeker) ve ekin ucundaki iplik kısmını dişinin eşey deliğine sokar.

Çok değişik kur gösterileri vardır. Neredeyse her türün kendi stili vardır. Bununla beraber genel hatlarıyla üç kategoride toplanabilir:

KOKU VE TİTREŞİM Lykosid ve Araneidlerde dişinin ağ ya da ipek üzerine bıraktığı feremonlar, kadın orada değilken bile erkeğin kur davranışlarına başlamasına neden olur. Erkek Dolomedes (Pisauridae), dişini su üzerine bıraktığı feromonları takip eder. Araneidlerde kur davranışı dişinin feromonbırakması ve erkeğin ağı yolmasından oluşur. Oluşan titreşimler cinse özgü frekanstadır. Yani dişiler sadece kendi türünden bir erkeğe yanıt verir. Bu titreşimle tuzağa yakalan bir sineğin oluşturduğu titreşimlerden farklı olduğundan yanlış alarm söz konusu değildir. Titreşimler için sadece ağ lullanılmaz, bazı türler çevredeki yaprakları da kullanır. Lykosid erkekler palpleri ile pistosomaya vurarark titreşimler üretirler.

PARLAK RENKLER VE HAREKET Saltisidlerin mükemmel görme yeteneği ve renkli görebilmeleri, kur gösterilerinin göz alıcı olmasına neden olur. Belirli türlerde, erkek bacakları ve palplerii dalgalandırır tarzda hareket ettiridğinde, dişi de erkeğin hareketlerini taklit ederek palplerini titreştirir. Oxyopidae ve Lycosidae üyelerinde de kur davranışı göülmeye değerdir.

ÇİFTLEŞME HEDİYELERİ

Bazı örümcekler kur oyunları yaparlarken Pisaura ve Dolomedes (Pisauridae) erkekleri bir adım daha atarak potansiyel eşlerine hediyeler verirler. Bu hediyeler asılında ipekle sarılmış olan böceklerdir. Bu hediyelerin nedeni aslında dişinin açlığını bastırarak çiftleşme sonrasında kendisini yemeden önce kaçma fırsatı bulmak istemesidir. Yakınlarda yapılan bir çalışmada hediye veren Pisaura mirabilir erkeklerinde çiftleşme oranını %90 iken, hediye vermeyenlerde bu orn %40’tır; dahası hediye verenlerin hiçbiri yenmezken, hediye vermeyenler dişi tarafından yenmiştir. Hediyenin boyutuyla çiftleşme süresi ve döllenen yumurta sayısı da artmaktadır. Diğer bir deyişle, iyi bir hediye sunan erkek daha fazla sayıda yumurtayı döllemektedir.

BOYU ÖNEMLİ DEĞİL

Bazı erkekler kur ya da hediye nedir bilmeden kolayca çiftleşebilirler. Nephila cinsinin erkekleri o kadar küçüktür ki dişiler onların varlığından haberdar bile değildir. Dişi başka bir şeyle uğraşırken yaklaşıp çiftleşebilirler.

ÖRÜMCEK SEKSİ

Erkek palpal organını dişinin genital açıklığına sokar ve sperm birikimini dişiye aktarır. Basit palpli örümceklerde (szg. Tarantulalar) bütün ”ampul” sokulurken, karmaşık palplilerde (szg. Araneus) sadece embolusun ucu sokulur. Hemolenf pompalanmasıyla ucu şişen embolusu dişinin sperm kanalına itilir. Erkek ve dişinin karmaşık genitalleri birbirine uyum sağlar. Başka türlerle uyum sağlamaması sayesinde farklı türlerden melezleşmelerin önüne geçildiği düşünülebilir. Bununla beraber türe özel kur davranışlarının türler arası genitallerin karmaşıklığından daha önemli olduğu görülmüştür. Habitat farkları ve kur gösterilerinin mevsimsel değişimleri de bunda rol oynar. Birbirine yakın türler arasında melezleşme görülebilir (szg. Tegenaria).

SEKSÜEL YAMYAMLIK

Dişi örümcekler çiftleşmeden sonra erkekleri yemesiyle ünlüdür. Bazı dişiler erkekleriyle aynı ağda ya da yan ağda bulunur. Ayrı yaşayanlarda kuvvetli olan dişi, çiftleşmeden önce ya da sonra erkek için tehlikeli olduğundan, erkek uyanık olmak zorundadır. Dişiye açlığını unutturmak isteyen erkek dişinin karşısında sıçramalarla dans eder  : “örümceğin sevgi dansı”. Bazıları dişiye çiftleşme öncei bir böcek ikram ederek açlığını giderip besin olmaktan kurtulmaya çalışır. Ağ dokumayan küçük örümcekler çiftleşirken her an yaşamlarını kaybedebilirler. Bunların cinsel organları yoktur, spermlerini hafif şişkin olan ön bacakları ile dişiye aktarırlar. Dişi aramaktan, sevgi dansından ve çiftleşmekten yorgun düşen erkek, çiftleşme sonrasında en yakın protein kaynağı olarak görülür ve birçok erkek çiftleşmeden sonra kaçmaya fırsat bulamadan dişiye yem olur.

Pek çok örümcek cinsi dişinin çenesinden korunmak için adaptasyonlar geliştirmiştir. Theraphosidae ve Hexathelidae ailelerinden erkeklerin dişinin fangini tutmak için bacakları üzerinde dikensi çıkıntıları vardır. Tetragnathidae erkeklerinin dişininkiyle kenetlenen kocaman çeneleri vardır. Sparassid erkekleri, erişkin ekzoiskeletine sahip olmayan genç erişkin dişilere yanaşmazlar. Yeni ekzoiskeleti serleşmeden önce erkeği yemeye güçleri yetmez. Bu, saltisidler arasında da çok yaygındır.

Bazı örümcek türlerinde (szg. Latrodectus hasselti) doğru çiftleşme pozisyonu için erkek opistosomasını dişinin keliserleri önüne yerleştirmek zorundadır. Erkek böylece, başarılı bir çiftleşme için kendini feda eder. Latrodectus moctans türü örümceklere bu erkeğini yeme merakından dolayı “karadul” (black widow) adı verilmiştir. Bazen de, erkek isteyerek kendini dişiye verir. Avustralya kırmızı sırtlı erkek örümceği çiftleşme sırasında dişinin çenesi hizasına gelir. Dişi, erkeğin karnını yavaş yavaş çiğneyerek enzim salgılar. İkinci çiftleşmenin sonunda erkek yarı yarıya yenmiş olur ve dişi arta kalan erkeği ipekten ağına sararak yemeğinin kalanını da bitirir. “Bu can sana feda olsun!” demenin daha iyi bir yolu var mı acaba J. Bazı başka ailelerde, sözgelimi Nephilidae’de de seksüel yamyamlık vardır. Kötü koşullardaki iç dişilerin yamyam olması daha olasıdır.

Cinsel partnerini yemek korkunç görünebilir. Ama bunun evrimsel bir nedeni vardır. Çoğu örümcek cinsinde çiftleşmeden sonra erkekler fazla uzun süre yaşamaz. Amaçları yerine gelmiştir zira. Böylece anneye besin sağlayarak gelecekteki çocukları yararına önemli bir fedakarlık yapmış olur. Bu sayede genlerini başarıyla gelecek nesillere aktarmış olurlar. Dişiler genellikle erkeklerden daha uzun süre yaşarlar. Diğer bir avantajıda cannibalize erkeklerde çiftleşmenin daha uzun sürmesi, böylece döllenme başarısının artmasıdır.

BABALIK KORUMASI

Erkek örümcekler kendi babalıklarını güvence altına almak için farklı yollar kullanırlar. Bazı erkekler çiftleşmeden sonra başka hiçbir erkeğin şansı kalmasın diye dişinin epijinini tıkarlar. Nepfila fenestrata gibi bazı cinslerde embolusun ucu epijin içinde kırılır. Yani erkek, spermlerini korumak için hadım olur.  Agelenidae ailesi, Theridiidae ailesinden Latrodectus, olasılıkla Saltisidlerin çoğunda erkek ve dişi aynı ağ üzerinde yaşar. Bu birliktelik erkeği dişinin potansiyel taliplerinden korur.

Eşekarısı Örümceği (Argiope bruennichi) çiftleşmeden sonra, sperm taşıyan iki pedipalpinden birini dişi üreme sistemi içinde bırakarak burada bir tür tıpa oluşturur. Tıpa, rakiplerin spermlerini engellemenin ötesinde, dişinin daha sonraki çiftleşmelerinin süresini de önemli ölçüde kısaltır. Dişiler, genellikle uzun süre çiftleştikleri erkeklerin yavrularını dünyaya getirme eğilimİnde olduklarından bu süre önemlidir. (Bilim Teknik, Nisan 2007)

EŞEYSİZ ÜREME (PARTHENOGENEZİS) Bazı örümcek cinslerinde erkekler vazgeçilebilirdir. Asya, Güney Afrika ve KArayipler’de toplanan 1000’den fazla Theotima minutissima (Ochyroceratidae) örneği arasında tek bir erkek birey bile bulunamamıştır. Bu durum Theotima minutissima’nın eşeysiz üreyebildiğini düşündürmüştür. Bu teoriyi test etmek için, bu büyüleyici örümceklerin laboratuvar ortamında tutulmuşlar ve gerçekten yavruladıkları görülmüş, böylece eşeysiz üredikleri kanıtlanmıştır.

YUMURTLAMA

Dişi yumurta bırakmaya hazır olana kadar erkeğim spermlerini depolar. Yumurtalar dişi genirallerinden geçerken spermatheseden salınan sperm hücreleri yumurtaları döller. Bırakılan yumurta sayısı cinsten cinse farklılık gösterir. Bu sayı Cupiennisus (Ctenidae) cinslerinde 1500-2000 iken